II GSK 897/20
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2023-10-03
Skład orzekający: Zbigniew Czarnik, Dorota Dąbek, Marcin Kamiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy mobilny symulator urządzenia do napełniania i opróżniania zbiorników transportowych (urządzenie NO) podlega dozorowi technicznemu, mimo że jest przeznaczony wyłącznie do celów szkoleniowych, a nie eksploatacyjnych?Ratio decidendi
Mobilny symulator urządzenia NO, przeznaczony wyłącznie do celów szkoleniowych, nie podlega dozorowi technicznemu, ponieważ nie mieści się w katalogu urządzeń technicznych podlegających dozorowi, określonym w rozporządzeniach wykonawczych. Kluczowe jest formalne zakwalifikowanie urządzenia do objęcia dozorem, a nie tylko potencjalne zagrożenie, jakie może stwarzać. Urządzenie to nie spełnia również warunków techniczno-konstrukcyjnych dla urządzeń NO.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Ministra Infrastruktury stwierdzającej wydanie z naruszeniem prawa decyzji zezwalającej na eksploatację mobilnego symulatora urządzenia NO. Organ uznał, że symulator, używany do celów szkoleniowych, nie podlega dozorowi technicznemu, ponieważ nie spełnia wymogów technicznych i jest przeznaczony do symulacji, a nie eksploatacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko organów.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną i zasądzono od M. R. na rzecz Ministra Infrastruktury kwotę 360 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Czarnik Sędzia NSA Dorota Dąbek Sędzia NSA Marcin Kamiński ( spr.) Protokolant Agata Skorupska po rozpoznaniu w dniu 3 października 2023 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 lutego 2020 r. sygn. akt VI SA/Wa 2058/19 w sprawie ze skargi M. R. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania z naruszeniem prawa decyzji w sprawie zezwolenia na eksploatację urządzenia 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od M. R. na rzecz Ministra Infrastruktury 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Wyrokiem z dnia 7 lutego 2020 r., sygn. akt VI SA/Wa 2058/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M. R. (skarżący) na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2019 r. w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji w sprawie zezwolenia na eksploatację urządzenia z naruszeniem prawa.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy.
Pismem z dnia [...] listopada 2014 r. M. R., prowadzący działalność gospodarczą pod firmą [...] M. R., złożył do Transportowego Dozoru Technicznego ("TDT") dokumentację dla projektu mobilny symulator NO, z prośbą o uzgodnienie.
Uzgodnienia dokonano w piśmie Dyrektora TDT z dnia [...] października 2015 r., a w decyzji z dnia [...] października 2015 r., Dyrektor TDT zezwolił na eksploatację powyższego urządzenia.
Pismem z dnia [...] lipca 2018 r., Dyrektor TDT, wniósł do Ministra o stwierdzenie nieważności ww. decyzji, zarzucając, iż decyzja ta została wydana z naruszeniem art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Uzasadniając ww. wniosek, Dyrektor TDT podniósł następujące okoliczności: 1) analiza dokumentacji technicznej mobilnego symulatora urządzenia NO zawierająca parametry pracy oraz własności zawartego w instalacji medium (opisanych w dokumentacji) wykazała, że urządzenie nie podlega warunkom technicznym dozoru technicznego określonych w rozporządzeniu Ministra Transportu z dnia 20 września 2006 r. w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego jakim powinny odpowiadać urządzenia do napełniania i opróżniania zbiorników transportowych; 2) w budowie mobilnego symulatora urządzenia NO w części stacjonarnej, jak i części mobilnej, zabudowane są zbiorniki o pojemności 60 i 30 litrów, które zgodnie z parametrami pracy oraz własnościami zawartego w nich medium (opisanych w dokumentacji), również nie podlegają dozorowi technicznemu na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2012 r. w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu (Dz.U. z 2012 r., poz. 1468). Dla zbiorników powyższych również nie ma ustalonych w drodze rozporządzenia warunków technicznych dozoru technicznego; 3) budowa mobilnego symulatora urządzenia NO zawiera zarówno część stacjonarną imitującą przyłącza na instalacji, elastyczne przewody przeładunkowe oraz część mobilną symulującą cysternę, a wiec jest to symulator instalacji technologicznej, urządzenia NO w formie elastycznych przewodów przeładunkowych oraz samego zbiornika transportowego, co w konsekwencji powoduje, że cały proces przeładunku, który jest wykonywany z użyciem przedmiotowego symulatora w żaden sposób nie odzwierciedla eksploatacyjnych procesów przeładunkowych z wykorzystaniem zbiornika transportowego, zgodnego z definicjami zawartymi ww. przepisach; 4) mobilny symulator urządzenia NO, zgodnie z zapisami zawartymi w jego dokumentacji oraz piśmie uzgadniającym z dnia 5 października 2015 r., jest urządzeniem: przeznaczonym do ćwiczenia poprawności wykonania operacji załadunkowych oraz rozładunkowych cystern dla mediów ciekłych oraz gazów, będących towarami niebezpiecznymi, oraz - spełniającym funkcję "symulatora urządzenia NO" z wykorzystaniem "symulatora cysterny oraz instalacji technologicznej" i nie jest ono przeznaczone do celów eksploatacyjnych tylko do celów szkoleniowych; 5) warunki techniczne określane dla urządzeń do napełniania i opróżniania zbiorników transportowych dotyczą urządzeń, które służą do celów eksploatacyjnych, natomiast nie zawiera żadnych warunków dla urządzeń służących do celów szkoleniowych lub symulujących procesy przeładunkowe; 6) budowa przedmiotowego symulatora nie odzwierciedla wszystkich wymagań zawartych w rozporządzeniu Ministra Transportu z dnia 20 września 2006 r. w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego, jakim powinny odpowiadać urządzenia do napełniania i opróżniania zbiorników transportowych, w odniesieniu do konstrukcji, osprzętu oraz stosowanych zabezpieczeń; 7) dokumentacja techniczna urządzenia, uzgodniona pismem z dnia 5 października 2015 r. została uzgodniona niewłaściwie w odniesieniu do obowiązujących przepisów prawa, tj. ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2012 r. w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu; 8) obowiązujące warunki techniczne wydane w formie rozporządzenia Ministra Transportu lub w formie indywidualnych warunków technicznych Dyrektora TDT dotyczą wyłączenie urządzeń przeznaczonych do celów eksploatacyjnych i nie obejmują wymagań dla urządzeń służących dla celów szkoleniowych; 9) urządzenie może być stosowane wyłączenie do celów szkoleniowych zgodnie z zapisami zawartymi w jego dokumentacji; 10) mobilny symulator urządzenia NO został zarejestrowany w ewidencji TDT oraz dopuszczony do eksploatacji na podstawie Decyzji z dnia [...] października 2015 r. w sposób niewłaściwy oraz z błędną interpretacją przytoczonych powyżej przepisów i zapisów w dokumentacji.
W związku z powyższym Minister Infrastruktury zawiadomił skarżącego o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji, a następnie decyzją z [...] maja 2019 r. stwierdził wydanie decyzji Dyrektora TDT z dnia [...] października 2015 r. z naruszeniem prawa oraz, że decyzja ta wywołała nieodwracalne skutki prawne z uwagi na fakt, że z wykorzystaniem tego urządzenia w latach 2015 - 2018 przeprowadzono egzaminy, na podstawie których 70 osób otrzymało zaświadczenia kwalifikacyjne.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ zaskarżoną decyzją z [...] lipca 2019 r. utrzymał w mocy swoje rozstrzygnięcie z 21 maja 2019 r. wskazując, że u podstaw wydania tej decyzji legły trzy zasadnicze kwestie, tj.:
1) mobilny symulator NO nie jest zgodny z przepisami rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 20 września 2006 r. w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego, jakim powinny odpowiadać urządzenia do napełniania i opróżniania zbiorników transportowych (Dz. U. z 2015 r., poz. 34), dalej "rozporządzenie NO", określającymi przesłanki techniczne dla urządzeń technicznych - urządzeń NO, których spełnienie pozwala na uznanie danego urządzenia za urządzenie NO, a tym samym za urządzenie techniczne w ogóle;
2) symulator urządzenia NO nie jest przeznaczony do celów eksploatacyjnych w rozumieniu przepisów dozoru technicznego;
3) strona, będąca jednocześnie wytwórcą spornego urządzenia, nie posiadała uprawnienia, o którym mowa w ww. art. 9 ust.1 ustawy o dozorze technicznym.
Organ podkreślił przy tym, że lista rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu, zawarta w przepisach ww. rozporządzenia Rady Ministrów, jest listą zamkniętą, a wśród tych rodzajów urządzeń technicznych nie wskazano urządzeń imitujących te rodzaje urządzeń. O tym, czy dane urządzenie podlega dozorowi technicznemu, nie decyduje zatem ani wskazanie w nazwie tego urządzenia, że jest to "symulator", ani deklarowany sposób jego wykorzystywania, a obiektywne okoliczności faktyczne, przede wszystkim w postaci parametrów technicznych i rzeczywistego przeznaczenia tego urządzenia. Minister na podstawie ww. przepisów uznał, że urządzenie skarżącego (symulator mobilny urządzenia NO) nie spełnia warunków określonych dla urządzenia NO. Poza tym organ ten wskazał, że przedmiotowy symulator nie spełnia również wymagań (kryteriów) dla innych urządzenia wymienionych w rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2012 r. w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu (Dz. U. z 2012 r. poz. 1468, ze zm.), tym samym nie może być uznany za urządzenie techniczne w myśl przepisów ustawy o dozorze technicznym.
Zaskarżonym wyrokiem z 7 lutego 2020 r. Sąd I instancji oddalił skargę skarżącego, uznając ją za niezasadną. W ocenie Sądu Wojewódzkiego Minister Infrastruktury prawidłowo zinterpretował i zastosował prawo - dochodząc do trafnych wniosków, tj. że decyzja z dnia [...] października 2015 r. (Sąd I instancji błędne wskazał datę 15 października 2015 r.) narusza prawo w sposób określony w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., a jej wadliwość związana jest z tym, że urządzenie skarżącego ("mobilny symulator urządzenia NO") - w dacie wydania ww. decyzji - nie podlegało dozorowi technicznemu, którego zasady, zakres i formy wykonywania oraz jednostki właściwe do jego wykonywania określa ustawa z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym.
Urządzenie skarżącego nie spełniało warunku ograniczenia z jednej strony zaworem odcinającym od instalacji technologicznej lub przesyłowej, a z drugiej elementem łączącym z napełnianym lub opróżnianym zbiornikiem transportowym. Spełnienie tego warunku przez urządzania NO jest kluczowe dla ich eksploatacji zgodnej z przeznaczeniem tych urządzeń (§ 48 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego, jakim powinny odpowiadać urządzenia do napełniania i opróżniania zbiorników transportowych, wprost wskazuje, że urządzenie NO należy eksploatować zgodnie z przeznaczeniem i dokumentacją techniczną). Urządzenie skarżącego nie posiada zaworu umożliwiającego podłączenie do instalacji technologicznej lub przesyłowej (lub odwrotnie), w zamian za to wyposażone jest w kanistry, co powoduje, że nie może być wykorzystane do celów eksploatacyjnych w rozumieniu przepisów rozporządzenia NO - nie stanowi więc, pod względem przeznaczenia, urządzenia NO.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł skarżący, zaskarżając go w całości i zarzucając mu, na podstawie art. 174 pkt. 1 p.p.s.a., naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnie, a mianowicie:
1) art. 4 pkt. 1 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym, który wskazuje, że przez urządzenia techniczne - należy rozumieć urządzenia, które mogą stwarzać zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego oraz mienia i środowisk, poprzez jego błędną wykładnie i uznanie, że symulator urządzenia NO nie może zostać uznany za urządzenie technicznie podlegające pod dozór techniczny, pomimo tego, iż może stwarzać zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego, mienia i środowiska ponieważ, pracuje pod ciśnieniem 3 bar, co stanowi potencjalne zagrożenie dla jego użytkowników;
2) paragrafu 1 ust. 1 pkt. 5 Rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu z dnia 7 grudnia 2012 r., który wskazuje, że dozorowy technicznemu podlegają m.in. urządzenia do napełniania i opróżniania zbiorników transportowych tzw. urządzenia NO, poprzez jego błędną wykładnie i uznanie, że "symulatora" urządzenia NO nie można uznać za urządzenie do napełniania i opróżniania zbiorników transportowych, gdyż ustawa wskazuje na "urządzenia" nie "symulatory" tych urządzeń. Sugerowanie się nazwą urządzenia, a nie jego faktycznym użytkowaniem uznać należy za niedopuszczalne;
3) błędną wykładnię przepisów Rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 20 września 2006 r., w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego jakim powinny odpowiadać urządzenia do napełniania i opróżniania zbiorników transportowych poprzez uznanie, że symulator urządzenia NO, nie jest urządzeniem technicznym podlegającym pod dozór techniczny, mimo że spełnia warunki techniczne określone w ww. rozporządzeniu i, jak wynika z dokumentacji technicznej, posiada w swojej budowie m.in: elastyczny przewód gumowy TAURON ChemStar UPE SD DN50, elastyczny przewód gumowy TAURON ChemStar UPE SD DN32, elastyczny przewód kompozytowy Multi - Tank Truck DN 76, elastyczny przewód stalowy 531 S 12 DN 40;
4) art. 1 par. 1 pkt. 1 Rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 20 września 2006 r. w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego jakim powinny odpowiadać urządzenia do napełniania i opróżniania zbiorników transportowych poprzez uznanie, że mobilny symulator urządzenia NO nie jest urządzeniem technicznym podlegającym pod dozór techniczny, ponieważ służy co celów "szkoleniowych" nie "eksploatacyjnych", poprzez błędną interpretację słowa "eksploatacja" i uznanie wbrew zasadom prawidłowego rozumowania, że wykorzystywania mobilnego symulatora NO do celów szkoleniowych nie stanowi jego eksploatacji.
W związku z powyższym skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i uchylenie decyzji Dyrektora TDT z dnia [...] lipca 2019 r., poprzez uznanie, że urządzenie mobilny symulator NO jest urządzeniem dozorowanym może bowiem ono stwarzać zagrożenie dla zdrowia i życia ludzkiego oraz mienia i środowiska w skutek m.in. rozprężenia cieczy lub gazów różnych od ciśnienia atmosferycznego (art. 4 pkt. 1 lit. a ustawy o dozorze technicznym). Skarżący wniósł ponadto o rozpoznanie sprawy na rozprawie, a także o zasądzenie od strony przeciwnej zwrotu kosztów sądowych oraz kosztów zastępstwa procesowego zgodnie z obowiązującymi przepisami.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej, zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz o rozpoznanie sprawy na rozprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z treścią art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) postępowanie kasacyjne przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie związania granicami skargi kasacyjnej. Granice skargi kasacyjnej są wyznaczone przez zakres zaskarżenia orzeczenia sądu pierwszej instancji oraz podniesione i poddane konkretyzacji podstawy kasacyjne. Zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Powyższe ustawowe podstawy kasacyjne wymagają od skarżącego kasacyjnie konkretyzacji poprzez sformułowanie tzw. zarzutów kasacyjnych. Jedynie w drodze wyjątku – w razie stwierdzenia przyczyn nieważności postępowania sądowego, o których mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., lub podstaw z art. 189 p.p.s.a. – Naczelny Sąd Administracyjny jest upoważniony i zobowiązany do przekroczenia granic skargi kasacyjnej i wyjścia poza zakres zaskarżenia oraz zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej. W takiej sytuacji Sąd ten z urzędu bierze pod rozwagę wady nieważności postępowania lub podstawy z art. 189 p.p.s.a. oraz sankcjonuje je niezależnie od granic zaskarżenia kontrolowanego orzeczenia oraz podniesionych zarzutów (art. 183 § 1, art. 186 i art. 189 p.p.s.a.).
Mając na względzie wskazane wyżej zasady postępowania kasacyjnego, wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności postępowania sądowego oraz podstaw do zastosowania art. 189 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył rozpoznanie sprawy do weryfikacji zarzutów skargi kasacyjnej, uznając je za pozbawione uzasadnionych podstaw.
Strona skarżąca kasacyjnie sformułowała w przedmiotowej sprawie zarzuty naruszenia prawa materialnego, co oznacza, że nie kwestionuje ona prawidłowości oceny legalnościowej ustalenia stanu faktycznego sprawy oraz legalności postępowania przed sądem pierwszej instancji. Konieczne jest również zauważenie, że podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty błędnej wykładni prawa materialnego odnoszą się przede wszystkim i w pierwszej kolejności do sprawy rozstrzygniętej w trybie postępowania zwyczajnego decyzją Dyrektora Transportowego Dozoru Technicznego (TDT) z dnia [...] października 2015 r. w przedmiocie zezwolenia na eksploatację urządzenia w postaci mobilnego symulatora urządzenia do napełniania i opróżniania zbiorników transportowych (urządzenia NO), podczas gdy przedmiotem skargi do sądu administracyjnego była wydana w trybie postępowania nadzwyczajnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzja Ministra Infrastruktury z dnia [...] lipca 2019 r. utrzymująca w mocy własną decyzję z dnia [...] maja 2019 r. w przedmiocie stwierdzenia wydania z naruszeniem prawa ww. decyzji Dyrektora TDT z dnia [...] października 2015 r., która nie podlegała stwierdzeniu nieważności z powodu wywołania nieodwracalnych skutków prawnych (art. 158 § 2 w zw. z art. 156 § 2 k.p.a.). Taki sposób ujęcia zarzutów kasacyjnych skutkuje wyłączeniem możliwości objęcia zakresem kontroli instancyjnej zagadnień właściwych dla oceny prawidłowości dokonanej przez Sąd pierwszej instancji kontroli legalności wykładni i zastosowania przepisów stanowiących podstawy prawne sprawy stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora TDT z dnia [...] października 2015 r. jako sprawy administracyjnej weryfikacyjnej, w tym co do przepisów art. 156 § 1 pkt 2, art. 156 § 2, art. 158 § 2 k.p.a. Istnieje zatem rozbieżność między dążeniami i oczekiwaniami kasacyjnymi strony skarżącej a treścią postawionych zarzutów kasacyjnych, które w tym zakresie wykazują zasadniczą nieadekwatność względem powyższych dążeń i oczekiwań.
Odnosząc się zatem do pierwszego zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego w zakresie art. 4 pkt 1 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym (u.d.t.), Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że nie jest prawidłowe stanowisko strony skarżącej kasacyjnej, która – nie podważając prawidłowości ustaleń faktycznych kontrolowanego organu – podjęła próbę przypisania mu – i pośrednio także Sądowi pierwszej instancji – błędu w zakresie wykładni operatywnej ww. przepisu definicyjnego na tle cech spornego urządzenia będącego mobilnym symulatorem urządzenia NO.
Autor skargi kasacyjnej nie dostrzegł, że istnieje zasadnicza różnica zakresowa między ogólną definicją urządzenia technicznego (art. 4 pkt 1 u.d.t.) a pojęciami urządzenia technicznego podlegającego dozorowi technicznemu (art. 5 ust. 2-4 u.d.t.) lub – tożsamego względem tego pierwszego – urządzenia objętego dozorem technicznym (art. 14 ust. 1 w zw. z art. 12 u.d.t.).
O ile ogólna definicja ustawowa urządzenia technicznego (art. 4 pkt 1 u.d.t.) wskazuje konstytutywne cechy pozwalające na uznanie danego urządzenia za urządzenie techniczne podlegające dozorowi technicznemu (por. także art. 1 i art. 2 ust. 1 u.d.t.), co eksponuje materialne ujęcie tego rodzaju urządzenia, o tyle skonkretyzowanie zakresu przedmiotowego zbioru urządzeń technicznych, które podlegają dozorowi technicznemu, zostało powierzone z woli ustawodawcy Radzie Ministrów, która jest zobowiązana (art. 5 ust. 2 i ust. 4 u.d.t.) lub uprawniona (art. 5 ust. 3 u.d.t.) do wyznaczenia w drodze rozporządzeń wykonawczych kategorii rodzajowych urządzeń technicznych, które – spełniając kryteria materialne z art. 4 pkt 1 u.d.t. – będą podlegać dozorowi technicznemu. Nie jest więc tak, jak twierdzi strona skarżąca kasacyjnie, że każdorazowe spełnienie warunków z art. 4 pkt 1 u.d.t. skutkuje samoistnie (z mocy ustawy) objęciem danego typu urządzenia technicznego dozorem technicznym. Przesądzające znaczenie dla kwalifikacji danego urządzenia technicznego jako podlegającego dozorowi technicznemu ma kryterium formalne, a więc fakt, czy dany typ urządzenia spełnia warunki formalno-techniczne określone w odpowiednim rozporządzeniu Rady Ministrów (art. 5 ust. 2-4 u.d.t.) oraz warunki techniczne dozoru technicznego dla urządzeń technicznych o szczególnej konstrukcji, sposobie eksploatacji lub przeznaczeniu, ustalone w rozporządzeniu w właściwego ministra (art. 54 ust. 2 u.d.t.).
Dokonując powiązania powyższych wniosków z treścią art. 4 pkt. 1 u.d.t., § 1 pkt. 5 wydanego na podstawie art. 5 ust. 2 u.d.t. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2012 r. w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu oraz § 1 ust. 1 pkt. 1) wydanego na podstawie art. 54 ust. 2 u.d.t. rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 20 września 2006 r. w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego, jakim powinny odpowiadać urządzenia do napełniania i opróżniania zbiorników transportowych, należy przyjąć, że sporne urządzenie w postaci mobilnego symulatora urządzenia NO – niezależnie od oceny istnienia lub stopnia prawdopodobieństwa powstania zagrożenia dla życia lub zdrowia ludzkiego oraz mienia i środowiska ze źródeł związanych działaniem tego urządzenia w toku jego projektowania, wytwarzania, w tym wytwarzania materiałów i elementów, naprawy i modernizacji, obrotu oraz eksploatacji (art. 4 pkt 1 w zw. z art. 5 ust. 1 u.d.t.) – formalnie nie mieści się w żadnej kategorii urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu. Przede wszystkim brak jest podstaw do uznania, że sporne urządzenie jest urządzeniem służącym do napełniania i opróżniania zbiorników transportowych zgodnie z § 1 pkt. 5 wyżej cyt. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2012 r. Z ustalonego i niepodważonego stanu faktycznego sprawy wynika bowiem, że przedmiotowe urządzenie jedynie imituje funkcje i działanie urządzenia NO, a zatem w sensie technologicznym nie odpowiada funkcjom i celom związanym z realnymi procesami napełniania i opróżniania zbiorników transportowych. Jest to urządzenie o charakterze symulacyjnym (na co wskazuje sam skarżący jako producent urządzenia nazwanego "mobilnym symulatorem urządzenia NO"), służące realizacji celów dydaktycznych (ćwiczeniowych), z wyłączeniem celów eksploatacyjnych, co wyraźnie zostało stwierdzone w protokole z badania technicznego z dnia 28 października 2015 r. (urządzenie "nie jest przeznaczone do celów eksploatacyjnych"). Istotne jest także to, że przedmiotowe urządzenie nie spełnia warunków techniczno-konstrukcyjnych, o których mowa w § 1 ust. 1 pkt. 1) ww. rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 20 września 2006 r. Jak prawidłowo zauważył kontrolowany organ, sporne urządzenie nie może być uznane za podlegające dozorowi technicznemu urządzenie do napełniania i opróżniania zbiorników transportowych (tzw. urządzenie NO), gdyż wbrew treści powyższego przepisu nie zostało ono konstrukcyjnie ograniczone z jednej strony zaworem odcinającym od instalacji technologicznej lub przesyłowej. Z ustalonego stanu faktycznego wynika, że o ile sporne urządzenie zostało ograniczone elementem łączącym z napełnianym lub opróżnianym zbiornikiem transportowym, o tyle brak mu z drugiej strony zaworu odcinającego od odpowiedniego systemu przewodów instalacji technologicznej lub przesyłowej.
Uwzględniając powyższe oceny prawne, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił również pozostałe zarzuty naruszenia prawa materialnego.
Nie jest zatem usprawiedliwiony zarzut naruszenia przepisu § 1 pkt. 5 (w skardze kasacyjnej opisany błędnie jako "paragraf 1 ust. 1 pkt. 5") rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2012 r. w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu przez dokonanie jego błędnej wykładni i uznanie, że symulator urządzenia NO nie jest urządzeniem technicznym tego rodzaju. W ramach przeprowadzonej już analizy jednoznacznie stwierdzono m.in., że sporne urządzenie jedynie imituje funkcje i działanie urządzenia NO, co nie odpowiada funkcjom i celom związanym z realnymi procesami napełniania i opróżniania zbiorników transportowych, a zatem brak jest podstaw do przyjęcia pozytywnej kwalifikacji tego urządzenia jako podlegającego dozorowi technicznemu.
Formalnemu oddaleniu podlega ogólny zarzut naruszenia przepisów rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie rodzajów urządzeń technicznych podlegających dozorowi technicznemu z dnia 7 grudnia 2012 r. Ze względu na brak koniecznej konkretyzacji treści i zakresu wzorca kontrolnego nie ma możliwości przeprowadzenia merytorycznej oceny zasadności podniesionego zarzutu, albowiem Sąd kasacyjny nie jest uprawniony do uzupełniania, dookreślania lub precyzowania zakresu przedmiotowego naruszonych przepisów prawa.
Pozbawiony zasadności jest także zarzut naruszenia § 1 ust. 1 pkt 1 (w skardze kasacyjnej błędnie wskazano "art. 1 par. 1 pkt 1") rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 20 września 2006 r. w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego, jakim powinny odpowiadać urządzenia do napełniania i opróżniania zbiorników transportowych przez błędną wykładnię terminu "eksploatacja" oraz przyjęcie, że "wykorzystywanie mobilnego symulatora NO do celów szkoleniowych nie stanowi jego eksploatacji". Rozumowanie autora skargi kasacyjnej jest w tym zakresie oczywiście błędne. Pojęcie eksploatacji urządzenia technicznego jest bowiem wtórne względem zasadniczej kwalifikacji danego rodzaju urządzenia jako urządzenia technicznego podlegającego dozorowi technicznemu. Jeżeli więc w przedmiotowej sprawie kontrolowany organ oraz Sąd pierwszej instancji dokonały prawidłowej – co zostało ostatecznie potwierdzone przez Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie – oceny prawnej, że sporne urządzenie nie jest urządzeniem technicznym podlegającym dozorowi technicznemu, to dalsze dywagacje na temat sposobu rozumienia terminu "eksploatacja" w odniesieniu do urządzeń do napełniania i opróżniania zbiorników transportowych jest pozbawiona znaczenia prawnego dla oceny zasadności podniesionego zarzutu kasacyjnego.
W tym stanie rzeczy, mając na względzie całość podniesionej argumentacji, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184, art. 204 pkt 1 oraz art. 207 § 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej (punkt pierwszy wyroku) oraz o zasądzeniu od strony skarżącej kasacyjnie na rzecz skarżonego organu kwoty 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego (punkt drugi wyroku).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło