II GZ 1227/16
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-12-06
Skład orzekający: Anna Robotowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym jest dopuszczalne, mimo błędnego pouczenia strony o możliwości jego wniesienia?Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wydane na skutek rozpoznania sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy jest niedopuszczalne, gdyż nie mieści się w katalogu zaskarżalnych postanowień wskazanych w art. 194 p.p.s.a. Błędne pouczenie strony o możliwości wniesienia środka odwoławczego nie może tworzyć prawa do jego wniesienia, jeśli przepis prawa procesowego tego nie przewiduje.Stan faktyczny
Spółka T. Sp. z o.o. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, które zostało odmówione postanowieniem referendarza sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) utrzymał w mocy to postanowienie, mimo że błędnie pouczył stronę o możliwości wniesienia zażalenia do NSA. WSA odrzucił zażalenie jako niedopuszczalne, powołując się na nowelizację PPSA z 2015 r. Spółka wniosła zażalenie na postanowienie WSA o odrzuceniu zażalenia, zarzucając lakoniczną ocenę materiału dowodowego i niekorzystne dla niej rozstrzygnięcie.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Anna Robotowska po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia T. Sp. z o.o. w Warszawie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 września 2016 r. sygn. akt VI SA/Wa 3053/15 w zakresie odrzucenia zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 lipca 2016 r. utrzymujące w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 15 czerwca 2016 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi T. Sp. z o.o. w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym postanawia: oddalić zażalenie
Na skutek rozpoznania sprzeciwu T. Sp. z o.o. w W. (dalej: skarżący lub Spółka) od postanowienia starszego referendarza sądowego z 15 czerwca 2016 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi Spółki na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2015 r. w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 27 lipca 2016 r. utrzymał w mocy to orzeczenie. Sąd pierwszej instancji doręczając skarżącemu odpis tego postanowienia z 27 lipca 2016 r. pouczył stronę o możliwości wniesienia na nie zażalenia do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Spółka wniosła zażalenie w dniu [...] sierpnia 2016 r.
Postanowieniem z 6 września 2016 r. WSA w Warszawie odrzucił zażalenie Spółki na postanowienie z 27 lipca 2016 r. wskazując, że w sprawie miały zastosowanie art. 260 § 1 i 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718) w skrócie: p.p.s.a., w znowelizowanym brzmieniu, tj. w brzmieniu nadanym ustawą z 9 kwietnia 2015 r.
o zmianie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. poz. 658), która weszła w życie w dniu 15 sierpnia 2015 r. Stosownie do przywołanych przepisów, wniosek o przyznanie prawa pomocy rozpoznaje referendarz sądowy, a wojewódzki sąd administracyjny – rozpoznając sprzeciw od takiego orzeczenia – orzeka jako sąd drugiej instancji. WSA w Warszawie stwierdził, że wobec tego postanowienie wydane na skutek rozpoznania sprzeciwu jest niezaskarżalne, gdyż nie należy do katalogu środków zaskarżenia wymienionych w art. 194 § 1 p.p.s.a.
Sąd pierwszej instancji zauważył, że Spółka została błędnie pouczona
o możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie Sądu z 27 lipca 2016 r., ale stwierdził, że samo mylne pouczenie nie może powodować, że wniesiony przez skarżącą środek odwoławczy będzie skuteczny i na tej podstawie zażalenie, jako niedopuszczalne, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 197 § 2 i art. 178 p.p.s.a. odrzucił.
Na powyższe postanowienie zażalenie złożyła skarżąca Spółka wnosząc o jego uchylenie w całości i zarzucając niezgodność ustaleń organu orzekającego ze stanem faktycznym, polegającą na tym, że orzekający Sąd lakonicznie i pobieżnie ocenił zgromadzony materiał w sprawie, nie zbadał szczegółowych wątków mających związek z kondycją finansową skarżącej, a tym samym wydał postanowienie niekorzystne dla niej i krzywdzące.
Naczelny Sąd Administracyjny rozważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Jak trafnie zauważył Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, w dniu 15 sierpnia 2015 r. weszła w życie (art. 3) nowela ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wprowadzona cytowaną wyżej ustawą zmieniającą z 9 kwietnia 2015 r., mocą której został zmieniony m.in. art. 260 p.p.s.a., mający w niniejszej sprawie zastosowanie.
W konsekwencji tych zmian wprowadzonych do ustawy procesowej, modyfikacji uległy m.in. zasady rozpoznawania w postępowaniu sądowoadministracyjnym wniosków o przyznanie prawa pomocy. Na mocy art. 2 ustawy zmieniającej, w sprawach wszczętych po 15 sierpnia 2015 r., a taką bez wątpienia jest rozpoznawana sprawa, bowiem skarga wniesiona została w dniu [...] października 2015 r., sąd rozpoznając sprzeciw od zarządzeń lub postanowień referendarza, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8 p.p.s.a., orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu, a więc wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza zmienia albo utrzymuje w mocy, zgodnie z treścią art. 260 § 1 i 2 p.p.s.a. w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą.
Z kolei, zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie oraz na postanowienia, których przedmiotem są kwestie wymienione w art. 194 pkt 1-10 p.p.s.a. Postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego wydane na skutek rozpoznania sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy nie zostały ujęte w tym katalogu.
Skoro zatem ustawodawca nie przewidział możliwości wniesienia zażalenia na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego w przedmiocie prawa pomocy, wydane na podstawie art. 260 § 1 p.p.s.a., Sąd pierwszej instancji prawidłowo odrzucił zażalenie skarżącej Spółki z dnia 29 sierpnia 2016 r. jako niedopuszczalne. Wprawdzie skarżąca została mylnie pouczona o przysługującym środku zaskarżenia, niezgodnie
z treścią zarządzenia Sądu z dnia [...] lipca 2016 roku, ale należy zgodzić się z Sądem pierwszej instancji, że nawet błędne pouczenie strony przez sąd administracyjny
o przysługujących środkach odwoławczych nie może powodować, że Spółce przysługuje inny środek odwoławczy, niż wynika to z przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło