II GZ 144/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Cezary Pryca po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia K.K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 lutego 2022 r. sygn. akt. VI SA/Wa 1501/21 w zakresie odmowy przywrócenia terminu złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi K.K. na decyzję Ministra Cyfryzacji z dnia [...] kwietnia 2021 r. , nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia danych z centralnej ewidencji pojazdów postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przywrócić termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. UZASADANIENIE I Wyrokiem z dnia 6 grudnia 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 1501/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę K. K. (dalej: jako: "skarżący") na decyzję Ministra Cyfryzacji z dnia [...] kwietnia 2021 r. w przedmiocie odmowy udostępnienia danych z centralnej ewidencji pojazdów. Pismem z dnia 16 grudnia 2021 r. skarżący wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że zawiadomieniem z dnia 4 listopada 2021 r. otrzymał informację o terminie rozprawy i możliwości udziału zdalnego i w tym samym dniu złożył oświadczenie o udziale zdalnym. Jak wskazuje, od tego czasu oczekiwał na dostęp zdalny, którego nie otrzymał i w związku z tym uznał, że zaszły okoliczności, które spowodowały, iż rozprawa jest przesunięta, odwołana lub zawieszona. Jak zaznaczył, dopiero w dniu sporządzenia wniosku, tj. 16 grudnia 2021 r., dowiedział się, że rozprawa się odbyła, choć dostęp zdalny nie został mu nadany. Tym samym Skarżący uznał, że został pozbawiony możliwości uczestnictwa w rozprawie oraz poznania uzasadnienia wyroku. Podkreślił, że jednocześnie upłynął czas, w którym mógł złożyć wniosek o uzasadnienie wyroku, co nie wynika z jego winy, gdyż zgodnie z informacją z Sądu oczekiwał na umożliwienie dostępu zdalnego. Skarżący wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu złożył wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku z 6 grudnia 2021 r. Postanowienie z dnia 28 lutego 2022 r., WSA w Warszawie odmówił przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że pismem z dnia 4 listopada 2021 r. skarżący został zawiadomiony o terminie rozprawy, która odbyła się 6 grudnia 2021 r. przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Zawiadomienie zostało odebrane przez skarżącego w dniu 9 listopada 2021 r. Pismem z dnia 9 listopada 2021 r. Skarżący złożył oświadczenie o wyrażeniu zgody na przeprowadzenie rozprawy zdalnej. Z notatki służbowej sporządzonej przez pracownika Sądu w dniu 24 lutego 2022 r. wynikało, że link do rozprawy zdalnej, która odbyła się w dniu 6 grudnia 2021 r. pomimo wygenerowania nie został przesłany do skarżącego. W ocenie Sądu skarżący posiadł wiedzę o terminie przeprowadzenia rozprawy. Nie otrzymał przy tym żadnych informacji o jej odroczeniu. Wobec tego o braku winy w uchybieniu terminu nie mogło świadczyć to, że w dniu wyznaczonej rozprawy, jak i po tym dniu skarżący oczekiwał na uzyskanie dostępu zdalnego. Zdaniem Sądu dbałość o własne sprawy wymagała upewnienia się przez stronę co do okoliczności związanych z nieuzyskaniem linku do rozprawy zdalnej. Nie można było bowiem, w ocenie Sądu, z faktu biernego oczekiwania skarżącego na otrzymanie wspomnianego linku wnioskować, że po jego stronie nie zaistniała wina w uchybieniu terminowi na złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia. W związku tym, Sąd stanął na stanowisku, że nie można było w niniejszej sprawie przyjąć, że skarżący bez swojej winy uchybił terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. II Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 329; dalej jako: "p.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W świetle art. 87 § 1 i § 2 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, zaś w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto, równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Oznacza to, że sąd może przywrócić termin jedynie pod warunkiem wniesienia prośby o jego przywrócenie w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu z równoczesnym dopełnieniem czynności, dla której termin był określony oraz uprawdopodobnieniem przez wnioskodawcę braku winy w uchybieniu terminu. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku został wniesiony w terminie, o którym mowa w art. 87 § 1 p.p.s.a. Przechodząc do oceny merytorycznej powyższego wniosku, stwierdzić należy, iż Sąd pierwszej instancji błędnie uznał, że nie zasługuje on na uwzględnienie. Podkreślenia wymaga, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona (lub jej pełnomocnik) nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Podkreślić należy, że trudności, przeszkody uniemożliwiające stronie dochowanie czynności nie muszą mieć charakteru zdarzeń nadzwyczajnych. Przy stosowaniu przepisów procesowych regulujących instytucję przywrócenia terminu należy mieć na uwadze ich funkcję ochronną. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawione przez skarżącego we wniosku o przywrócenie terminu oraz w zażaleniu okoliczności stanowią – wbrew stanowisku Sądu pierwszej instancji – uprawdopodobnienie braku winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku z dnia 6 grudnia 2021 r. W okolicznościach niniejszej sprawy wniosek ten zasługiwał na uwzględnienie, gdyż mimo, że pismem z dnia 4 listopada 2021 r., skarżący został zawiadomiony o terminie rozprawy, która miała się odbyć przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających jej prowadzenie na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku to, jak wynika z notatki służbowej sporządzonej w dniu 24 lutego 2022 r. przez pracownika WSA w Warszawie, link do rozprawy zdalnej, pomimo wygenerowania nie został wysłany do skarżącego. Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, że to pominięcie przez Sąd czynności wysłania skarżącemu wygenerowanego linku, co potwierdzone zostało notatką urzędową, doprowadziło do uniemożliwienia skarżącemu udziału w rozprawie, w konsekwencji uniemożliwiając skarżącemu złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w terminie siedmiu dni od dnia jego ogłoszenia art. 141 § 1 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 w związku z art. 197 § 1 i 2 oraz art. 86 § 1 w związku z art. 193 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji postanowienia