II GZ 23/06
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2006-02-28
Skład orzekający: Jan Grabowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie przewodniczącego wzywające do uiszczenia wpisu sądowego jest prawidłowe, jeśli skarżący wcześniej wnioskował o przyznanie prawa pomocy, a jego wniosek został prawomocnie oddalony w części dotyczącej zwolnienia z całości kosztów?Ratio decidendi
Zażalenie na zarządzenie przewodniczącego wzywające do uiszczenia wpisu sądowego podlega kontroli w zakresie prawidłowości określenia obowiązku opłacenia pisma co do zasady i wysokości. Po prawomocnym oddaleniu wniosku o przyznanie prawa pomocy, konieczne jest wydanie zarządzenia wzywającego do opłacenia pisma w ustawowym terminie. W sytuacji, gdy skarżący nie został zwolniony z całości kosztów sądowych, obowiązek uiszczenia wpisu wskazany w zarządzeniu jest prawidłowy.Stan faktyczny
Skarżący K. C. złożył skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniając od trzech czwartych wpisu sądowego. Po prawomocnym oddaleniu kolejnych wniosków o przyznanie prawa pomocy, Przewodniczący Wydziału WSA wezwał skarżącego do uiszczenia pozostałej kwoty wpisu pod rygorem odrzucenia skargi. Skarżący złożył zażalenie na to zarządzenie, podnosząc niemożność uiszczenia opłaty.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jan Grabowski po rozpoznaniu w dniu 28 lutego 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia K. C. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VI Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 listopada 2005 r. sygn. akt VI SA/Wa 279-280/04 wzywające skarżącego do uiszczenia należnego wpisu sądowego w kwocie 1275 zł w sprawie ze skargi K. C. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 lutego 2004 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania o wymianę zezwolenia na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług detektywistycznych oraz na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 25 lutego 2004 r. Nr [...] w przedmiocie podjęcia z urzędu zawieszonego postępowania p o s t a n a w i a: – oddalić zażalenie–
Postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2004 r., sygn. akt VI SA/Wa 279-280/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przyznał K. C. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od ponoszenia trzech czwartych wpisu sądowego, czyli łącznie kwoty 3825 zł. W pozostałej części Sąd oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy i przyjął, że skarżący jest w stanie opłacić wpis sądowy w jednej czwartej jego wysokości (1275 zł). Naczelny Sąd Administracyjny oddalając postanowieniem z dnia 8 grudnia 2004 r. zażalenie skarżącego przyjął, że przedstawiona przez niego sytuacja materialna nie pozwala na poniesienie pełnych kosztów postępowania, jednak brak jest podstaw do podzielenia poglądu skarżącego, że nie jest on w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
K. C. pismem z dnia 28 stycznia 2005 r. wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia go również z wpisu w wysokości 1275 zł, wnosząc o ponowne rozpatrzenie jego sytuacji materialnej. Postanowieniem z dnia 27 lipca 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił powyższy wniosek podkreślając, iż w odniesieniu do poprzedniej sytuacji majątkowej skarżącego, stanowiącej podstawę dla przyznania przez Sąd częściowego zwolnienia od opłat sądowych, dochód skarżącego oraz jego żony nie uległ od tego czasu zmianie w stopniu uzasadniającym konieczność rozszerzenia zakresu przyznanego postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2004 r. prawa pomocy.
K. C. wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego zażalenie na to postanowienie. Skarżący podniósł, że nie jest w stanie opłacić wpisu sądowego (1275 zł), pomimo zwolnienia go od ponoszenia trzech czwartych części jego wysokości i zwrócił się o ponowne przeanalizowanie jego bardzo trudnej sytuacji finansowej i życiowej. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 9 listopada 2005 r. oddalił zażalenie, podzielając ustalenia Sądu I instancji.
Zarządzeniem z dnia 29 listopada 2005 r. Przewodniczący Wydziału VI wezwał Kazimierza Hermanowskiego do uiszczenia wpisu w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Na powyższe zarządzenie skarżący złożył zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego, podnosząc iż nie jest w stanie wnieść powyższej opłaty.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Kontroli instancyjnej zostało poddane zarządzenie Przewodniczącego z dnia 29 listopada 2005 r. w przedmiocie kosztów sądowych, wydane zgodnie z art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), dalej jako p.p.s.a. Przedmiotem badania Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest możliwość poniesienia kosztów sądowych przez skarżącego, gdyż kwestia ta została już rozstrzygnięta postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 listopada 2005 r.
Zaskarżenie zarządzenia przewodniczącego w trybie art. 227 § 1 p.p.s.a. w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu powoduje jedynie ten skutek, że sąd II instancji bada czy obowiązek opłacenia pisma został prawidłowo określony co do zasady i wysokości opłaty; kontrolowana jest prawidłowość samego zarządzenia, a nie to, czy zachodzą odrębnie regulowane okoliczności wyłączające dopuszczalność obciążania strony obowiązkiem opłacenia wpisu.
Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, tak jak miało to miejsce w rozpatrywanej sprawie, czyni niewymagalnym wcześniejsze wezwanie do uiszczenia opłaty i przerywa bieg terminu wskazanego w zarządzeniu przewodniczącego, a po prawomocnym oddaleniu wniosku o przyznanie prawa pomocy konieczne jest wydanie zarządzenia w przedmiocie wezwania do opłacenia pisma w ustawowym terminie (por. m. in. postanowienie SN z dnia 23 października 1965 r., III PR 41/65, LEX nr 5896; uzasadnienie postanowienia SN z dnia 21 kwietnia 1999 r., I CKN 1461/98, OSNC 1999/11/196)
Mając powyższe na uwadze, stwierdzić należy, iż zarządzenie zostało wydane zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. Skarżący nie został zwolniony z poniesienia całości kosztów sądowych, dlatego też obowiązek uiszczenia wpisu wskazany w zarządzeniu, został określony prawidłowo.
Z wymienionych powodów zażalenie należało oddalić na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.
Powołane przepisy
art. 220 § 1 ustawyart. 227 § 1 p.p.s.a.art. 220 § 1 p.p.s.a.art. 184art. 197 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło