II GZ 290/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska po rozpoznaniu w dniu 27 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J.O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 grudnia 2023 r. sygn. akt VI SA/Wa 3914/23 w zakresie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi J.O. na decyzję Bankowego Funduszu Gwarancyjnego z dnia [...] września 2022 r. nr [...] w przedmiocie przymusowej restrukturyzacji postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, postanowieniem z 28 grudnia 2023 r., sygn. akt VI SA/Wa 3914/23, odrzucił wniosek J.O. o przywrócenie terminu do wniesienia przez niego skargi na decyzję Bankowego Funduszu Gwarancyjnego z [...] września 2022 r. w przedmiocie przymusowej restrukturyzacji, na podstawie art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.; dalej "p.p.s.a."). Sąd pierwszej instancji stwierdził, że skarżący jako powód uchybienia terminu do wniesienia skargi wskazał, że 8 listopada 2022 r., na podstawie aktu poświadczenia dziedziczenia, wstąpił w prawa zmarłego, a dopiero po 21 marca 2023 r. dowiedział się o rachunku papierów wartościowych w [...] zmarłego A.O. i o umorzeniu posiadanych na tym rachunku obligacji na mocy decyzji BFG. Z uwagi na powyższe skarżący nie miał żadnej możliwości złożenia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w zakreślonym w decyzji terminie. W aktach sprawy znajdowała się kopia dyspozycji skarżącego, datowana na 22 marca 2023 r., dotycząca przeniesienia instrumentów finansowych spadkodawcy – A.O. na rachunek spadkobiercy (skarżącego). Stąd też Sąd przyjął, że przyczyna uchybienia terminu wskazana we wniosku ustąpiła najpóźniej 22 marca 2023 r. W tej dacie skarżący miał wiedzę o obligacjach posiadanych przez spadkodawcę, które mocą decyzji BFG zostały umorzone. Zatem od tej daty należało liczyć termin siedmiu dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W związku z powyższym wniosek o przywrócenie terminu złożony w dniu 7 czerwca 2023 r. (zgodnie z prezentatą BFG) został uznany za spóźniony. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący, wnosząc o uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi na decyzję BFG. Zarzucił naruszenie: - art. 9 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 572; dalej "k.p.a.") przez niewyczerpujące informowanie skarżącego jako strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które miały wpływ na ustalenie jego praw będących przedmiotem postępowania administracyjnego, i nieczuwanie nad tym, aby jako strona uczestnicząca w postępowaniu nie poniósł szkody z powodu nieznajomości prawa, a ponadto nieudzielanie mu niezbędnych wyjaśnień i wskazówek; - art. 103 ustawy z dnia 10 czerwca 2016 r. o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym, systemie gwarantowania depozytów oraz przymusowej restrukturyzacji (Dz. U. z 2024 r. poz. 487; dalej "ustawa o BFG") poprzez jego niewłaściwe zastosowanie. Stwierdził, że o rachunku, na którym znajdowały się obligacje, dowiedział się w marcu 2023 r., jednak żaden organ władzy publicznej nie poinformował go o jakichkolwiek terminach na złożenie wniosków, oświadczeń lub pism. Zaznaczył, że nie jest osobą biegłą w sprawach prawnych, jest w podeszłym wieku (75 lat) i jedynym opiekunem żony. Nie wiedział, że decyzja BFG była publikowania, ponieważ nie miał dostępu do Internetu. O publikacji decyzji dowiedział się krótko przed złożeniem pisma do BFG. Ponadto, wskazał, że nie otrzymał decyzji, od której mógłby się odwołać w terminie określonym w art. 103 ustawy o BFG. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu do dokonania określonej czynności procesowej. Pozytywne rozpatrzenie wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z wystąpieniem czterech przesłanek łącznie, takich jak: złożenie wniosku o przywrócenie terminu, dochowanie terminu do złożenia tego rodzaju wniosku, uprawdopodobnienie braku winy w niedokonaniu czynności procesowej w przewidzianym terminie oraz jednoczesne dokonanie wraz ze składanym wnioskiem o przywrócenie terminu czynności procesowej. Zgodnie z art. 88 p.p.s.a. spóźniony albo niedopuszczalny z mocy ustawy wniosek o przywrócenie terminu podlega odrzuceniu. Spóźniony jest ten wniosek, który został wniesiony po upływie siedmiodniowego terminu liczonego od chwili ustania przyczyny uchybienia terminowi. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie niniejszym podziela stanowisko Sądu pierwszej instancji, że złożony w niniejszej sprawie wniosek o przywrócenie terminu był spóźniony. Należy bowiem zaznaczyć, że BFG wydał decyzję o przymusowej restrukturyzacji 29 września 2022 r. O rachunku, na którym zgromadzono obligacje bankowe, skarżący dowiedział się 22 marca 2023 r., kiedy złożył dyspozycję dotyczącą przeniesienia instrumentów finansowych A.O. na swój rachunek, z uwagi na ich odziedziczenie. Skarga wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia została natomiast wniesiona 7 czerwca 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił stanowisko Sądu pierwszej instancji, że za początek terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję BFG należało uznać 22 marca 2023 r., a więc dzień, kiedy skarżący dowiedział się o obligacjach, które odziedziczył po bracie. To od tego dnia skarżący – dbając należycie o własne interesy – powinien był ustalić, czy na koncie znajdowały się obligacje i jaki był ich los. Natomiast zwłoka w tym zakresie obciążała skarżącego i spowodowała, że wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi został złożony po terminie. Należy stwierdzić, że poza zakresem sprawy na obecnym etapie postępowania była podnoszona przez skarżącego kwestia dotycząca terminu do wniesienia skargi na sporną decyzję. Skarżący, wnosząc o przywrócenie terminu do dokonania czynności, przyznał bowiem sam, że terminowi temu uchybił. Kwestia ta mogłaby natomiast być oceniana w postępowaniu o odrzuceniu skargi, które jednak nie było przedmiotem niniejszego postępowania. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.