II GZ 304/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Kuba po rozpoznaniu w dniu 27 października 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VI Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 19 sierpnia 2010 r. sygn. akt VI SA/Wa 1710/10 w zakresie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych na postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia[...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania w sprawie objęcia dobrowolnym ubezpieczeniem zdrowotnym postanawia: uchylić zaskarżone zarządzenie. Przewodniczący Wydziału VI Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. zarządzeniem z dnia 19 sierpnia 2010 r. w sprawie o sygn. akt VI SA/Wa 1710/10 wezwał Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w P. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi wniesionej na postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 21 czerwca 2010 r. nr [...] w kwocie 100 złotych. W zarządzeniu Przewodniczący pouczył stronę o obowiązku uiszczenia wpisu sądowego w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia pod rygorem odrzucenia skargi. Na powyższe zarządzenie Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w P. wniósł zażalenie, w którym podniósł, że na mocy art. 114 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 205, poz. 1585) ZUS w zakresie prowadzonej działalności określonej w ustawie nie ponosi opłat skarbowych i sądowych. Sprawa objęta skargą ZUS dotyczy zgłoszenia do dobrowolnego ubezpieczenia zdrowotnego oraz deklaracji rozliczeniowych ZUS DRA i mieści się w myśl art. 68 ust. 1 pkt1 ustawy w obszarze działalności ZUS w związku z tym ZUS jest zwolniony z kosztów sądowych. Mając powyższe na uwadze Zakład Ubezpieczeń Społecznych wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest uzasadnione. W myśl art. 214 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a. jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Pismami podlegającymi opłacie są m.in. skarga, skarga kasacyjna, skarga o wznowienie postępowania, zażalenia od których pobiera się wpis, lub wniosek o sporządzenie uzasadnienia, wniosek o stwierdzenie prawomocności, od których pobiera się opłatę kancelaryjną. Zarówno opłata kancelaryjna jak i wpis sądowy są kosztami sądowymi. Od zasady obowiązku uiszczania kosztów sądowych, w tym w postaci wpisu sądowego, wyrażonej w art. 214 § 1 p.p.s.a. ustawodawca dopuścił wyjątki, o ile zostały one określone w ustawie. Wyłączenia ustawowe, o których mowa w art. 214 § 1 p.p.s.a. obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych mogą wynikać wprost z przepisów ustawy p.p.s.a. – art. 239 p.p.s.a. lub z innych regulacji prawnych zawartych w przepisach szczególnych takich jak przepis art. 114 ust. 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych. W myśl art. 114 ust. 4 ustawy w zakresie prowadzonej działalności określonej w ustawie Zakład nie ponosi opłat skarbowych i sądowych. Z kolei w myśl art. 68 ust. 1 pkt 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych do zakresu działania Zakładu należy m.in. realizacja przepisów o ubezpieczeniach społecznych obejmujących w szczególności stwierdzanie i ustalanie obowiązku ubezpieczeń społecznych, wymierzanie i pobieranie składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, ustalanie uprawnień do świadczeń z ubezpieczeń społecznych oraz wypłacanie tych świadczeń (pkt 1 lit. a, b i c). W rozpoznawanej sprawie zaskarżone postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 21 stycznia 2010 r. dotyczyło zawieszenia postępowania w sprawie objęcia H. M. dobrowolnym ubezpieczeniem zdrowotnym. Jak wynika z akt sprawy Prezes NFZ wydając zaskarżone postanowienie o zawieszeniu postępowania uzależnił decyzję ustalającą objęcie H. M. dobrowolnym ubezpieczeniem zdrowotnym od uprzedniego rozstrzygnięcia ZUS I Oddział w P., co do ostatniej skutecznie odprowadzonej składki ZUS przez H. M. tytułem wspomnianego ubezpieczenia. Sprawa objęta postanowieniem mieści się w zakresie działalności Zakładu, o której mowa w art. 68 ust.1 pkt 1 ustawy i wobec tego stosowanie do treści art. 114 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych skarga na ww. postanowienie nie podlega wpisowi sądowemu. Z wymienionych powodów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.