II GZ 322/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Janusz Zajda po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Z. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. z dnia 14 maja 2013 r.; sygn. akt II SA/Łd 293/13 w zakresie umorzenia postępowania w przedmiocie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi Z. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] czerwca 2011 r.; nr [...] w przedmiocie skargi o wznowienie postępowania w sprawie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie udzielenia licencji na wykonywanie transportu drogowego postanawia: oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Ł. postanowieniem z 14 maja 2013 r., sygn. akt II SA/Łd 293/13 umorzył postępowanie w przedmiocie wniosku Z. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie skargi na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z [...] czerwca 2011 r., nr [...] w przedmiocie skargi o wznowienie postępowania w sprawie uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie udzielenia licencji na wykonywanie transportu drogowego. Sąd wskazał, że Z. K. wnioskiem z 20 marca 2013 r. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi o wznowienie postępowania sądowego, zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. z 26 stycznia 2012 r. Postanowieniem referendarza sądowego z 4 kwietnia 2013 r. skarżącemu odmówiono przyznania prawa pomocy. Po wniesieniu sprzeciwu przez Z. K. Sąd pierwszej instancji umarzając postępowanie z ww. wniosku, wskazał, że w sprawie o sygn. akt III SA/Łd 966/11, wznowienia której domaga się wnioskodawca, postanowieniem referendarza sądowego z 12 października 2011 r. skarżącemu przyznano już prawo pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, co jest równoznaczne z udzieleniem adwokatowi pełnomocnictwa, zgodnie z art. 244 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: ppsa), zaś pełnomocnictwo ogólne lub do prowadzenia poszczególnych spraw obejmuje z samego prawa umocowanie do wszystkich łączących się ze sobą spraw, nie wyłączając skargi o wznowienie postępowania i postępowania wywołanego jej wniesieniem (art. 39 pkt 1 ppsa). Powołując się na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 grudnia 2010 r., sygn. akt II GPS 2/10 Sąd wskazał, że postanowienie o przyznaniu skarżącemu adwokata nie utraciło mocy po uprawomocnieniu się wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. z 26 stycznia 2012 r. Z uwagi na powyższe, ponowny wniosek strony w przedmiocie przyznania prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata Sąd uznał za bezprzedmiotowy. Z. K. złożył zażalenie zaskarżając postanowienie w całości, wnosząc o jego uchylenie jako wydanego niezgodnie z prawem, Konstytucją RP i prawem wspólnotowym, wskazując, że wyznaczony z urzędu adwokat nie podjął współpracy ze skarżącym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W sprawie, prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata zostało przyznane skarżącemu prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Ł. z 12 października 2011 r., sygn. akt III SA/Łd 966/11, które to postanowienie stało się podstawą do zwrócenia się przez Sąd pierwszej instancji do Okręgowej Rady Adwokackiej w Ł. o wyznaczenie dla skarżącego konkretnego pełnomocnika. Przyznanie przez sąd administracyjny prawa pomocy w zakresie ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika jest jednoznaczne z przyznaniem danemu podmiotowi prawa do bycia reprezentowanym w konkretnym postępowaniu sądowoadministracyjnym bezpłatnie przez osobę będącą profesjonalnym pełnomocnikiem, czyli w tej sprawie przez adwokata. Nie sprowadza się ono natomiast do ustanowienia pełnomocnikiem konkretnej osoby. W konsekwencji kolejne wnioski o przyznanie prawa pomocy nie mogą wywołać efektu oczekiwanego przez skarżącego, a wiec zmiany osoby, która świadczy na jego rzecz usługi w ramach prawa pomocy. Wynika to z faktu, że sąd przyznaje swoim postanowieniem prawo do bycia reprezentowanym, które - jeśli nie zostało cofnięte przez sąd (art. 249 ppsa) - obowiązuje w toku całego postępowania bez względu na to, czy strona zrezygnowała z usług konkretnego adwokata. Sąd nie ma natomiast żadnego wpływu na to, kto będzie osobiście pomoc na rzecz strony świadczył. W sytuacji gdy strona, której przyznano prawo pomocy, ma zastrzeżenia do sposobu reprezentowania jej interesów przez wyznaczonego dla niej pełnomocnika, może zwrócić się do właściwego organu samorządu zawodowego ze skargą na występującego w jej imieniu pełnomocnika lub z wnioskiem o jego zmianę. W związku z powyższym Sąd pierwszej instancji prawidłowo umorzył postępowanie z ponownego wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, gdyż postępowanie wszczęte w tym przedmiocie jest bezprzedmiotowe. Wobec wykazania, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ppsa orzekł jak w sentencji postanowienia.