II GZ 36/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Anna Robotowska po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Ministra Rozwoju Regionalnego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 29 listopada 2010 r., sygn. akt V SA/Wa 2436/10 w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi O.K. [...] [...] [...] Sp. z o.o. w L. na decyzję Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...] w przedmiocie określenia kwoty dofinansowania przypadającej do zwrotu postanawia: oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 29 listopada 2010 r., sygn. akt V SA/Wa 2436/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia [...] sierpnia 2010 r. w przedmiocie określenia kwoty dofinansowania przypadającej do zwrotu. Sąd wskazał, że [...] C. [...] Sp. z o.o. w L. w dniu [...] września 2010 r. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. na decyzję Ministra Rozwoju Regionalnego z [...] sierpnia 2010 r., a następnie pismem z [...] października 2010 r. wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji do czasu rozpoznania skargi. Uzasadniając wniosek o wstrzymanie Spółka wskazała, iż została poinformowana przez Ministra Finansów o wpisaniu jej na podstawie art. 210 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1240 ze. zm.) do prowadzonego przez tego Ministra rejestru podmiotów wykluczonych z możliwości otrzymania środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich. Zdaniem Spółki nie wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji skutkować będzie wyrządzeniem jej znacznej szkody, polegającej na utracie korzyści związanych z realizacją programów finansowanych z udziałem środków europejskich, a także na braku możliwości uzyskania refundacji kosztów poniesionych przy realizacji programów już rozpoczętych i w znacznej mierze już zrealizowanych. W ocenie skarżącej wykonanie decyzji może doprowadzić do konieczności ogłoszenia upadłości Spółki w najbliższym czasie i zwolnienia kilkudziesięciu pracowników; do końca października pracę straciło lub straci [...] osób. Sąd uwzględniając wniosek skarżącej, wskazał, iż przesłanką przemawiającą za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji było wykazanie we wniosku, niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Za niebezpieczeństwo wystąpienia znacznej szkody Sąd uznał w przedmiotowej sprawie sytuację, kiedy to wydanie decyzji ostatecznej określającej kwotę dofinansowania przypadającą do zwrotu ma dodatkowo również ten skutek, iż skarżąca została wpisana do rejestru podmiotów wykluczonych i w związku z tym Spółka utraci korzyści związane z realizacją programów finansowanych z udziałem środków europejskich, a także nie będzie mogła uzyskać refundacji kosztów już poniesionych przy realizacji programów już rozpoczętych. Może to doprowadzić w ocenie Sądu do upadku spółki oraz zwolnienia pracowników. Tak więc Sąd stwierdził, iż zasadne jest wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji do czasu zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego, gdyż w wypadku korzystnego dla skarżącej rozstrzygnięcia sprawy, udzielona spółce ochrona sądowa mogła okazać się iluzoryczna. Na postanowienie to zażalenie wniósł organ – Minister Rozwoju Regionalnego wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu zażalenia Minister podniósł, że postanowienie Sądu jest bezpodstawne i powinno być uchylone, gdyż zmieniły się okoliczności faktyczne mające znaczenie dla oceny sprawy. Organ wskazał, załączając stosowne dokumenty, że pismem z dnia [...] października 2010 r. [...] Wojewódzkiego Urzędu Pracy w W. (WUP) złożył wniosek o usunięcie Spółki z rejestru podmiotów wykluczonych, zaś w dniu [...] października 2010 r. skarżąca została usunięta z tego rejestru. Tak więc w ocenie organu podstawowa przesłanka wydania zaskarżonego postanowienia nie istnieje. Ponadto Minister podniósł, że skarżąca Spółka, a następnie Sąd błędnie przyjęli, że kluczowym elementem zaskarżonej decyzji jest dokonanie wpisu Spółki do rejestru podmiotów wykluczonych, podczas gdy dokonanie wpisu do rejestru jest jedynie skutkiem takiej decyzji, a nie jej elementem. Dokonanie bowiem wpisu podmiotu do rejestru podmiotów wykluczonych, oznacza wykluczenie takiego podmiotu z możliwości otrzymania środków w przyszłości (skutek ex nunc) i nie oznacza, że dany podmiot nie będzie mógł uzyskać refundacji poniesionych wydatków w ramach dotychczas realizowanych projektów. W odpowiedzi na zażalenie organu, skarżąca Spółka podniosła, iż wprawdzie w dniu [...] listopada 2010 r. została poinformowana przez Ministra Finansów o fakcie usunięcie jej z rejestru podmiotów wykluczonych, to jednak nie oznacza to, iż właściwy organ nie może ponownie dokonać wpisu Spółki do tego rejestru. Tak więc skarżąca podtrzymała wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji i wniosła o oddalenie zażalenia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270) dalej: p.p.s.a, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd może zatem uwzględnić wniosek jeżeli zachodzi ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, w sytuacji gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Minister Rozwoju Regionalnego w zażaleniu na postanowienie Sądu wskazuje, iż jest ono bezpodstawne, gdyż zmianie uległy okoliczności faktyczne, będące podstawą do jego wydania. Zmiana powoływanych w zażaleniu okoliczności faktycznych, tj. wykreślenie Spółki z rejestru podmiotów wykluczonych nie podważa zasadności wydanego postanowienia. Co prawda w dacie orzekania, Sąd pozostawał w przekonaniu, że skarżąca Spółka jest nadal wpisana do rejestru podmiotów wykluczonych, to jednak z uzasadnienia postanowienia wynika, iż Sąd niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków wiązał także z wykonaniem decyzji ostatecznej, określającej kwotę dofinansowania przypadającą do zwrotu, której skutkiem jest wpis do rejestru podmiotów wykluczonych. Wykonanie decyzji w zakresie zwrotu określonej kwoty może spowodować znaczną szkodę, gdyż przeznaczenie środków finansowych na wykonanie tego obowiązku ma istotne znaczenie dla funkcjonowania Spółki. Tym samym niezasadnie wskazał organ w zażaleniu, iż Sąd I instancji przyjął, że wpis do rejestru podmiotów wykluczonych jest jedyną okolicznością przemawiającą za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji. Zauważyć również należy, iż możliwości dokonania wpisu Spółki do rejestru podmiotów wykluczonych, jako skutku decyzji, nie kwestionował również sam organ w zażaleniu, stwierdzając jedynie, że w dacie wydania zaskarżonego orzeczenia Spółka była już usunięta z tego rejestru. Odnosząc się natomiast do samego wpisu do rejestru podmiotów wykluczonych wnoszący zażalenie wskazał, że oznacza on jedynie wykluczenie podmiotu z możliwości otrzymania środków w przyszłości, tzn. na realizację kolejnych projektów finansowanych z udziałem środków europejskich. Nie wyjaśnia to jednak, czy Spółka nie będzie mogła uzyskać refundacji poniesionych wydatków w ramach dotychczas realizowanych projektów. Tak więc uprawnione było stanowisko Sądu I instancji, iż zachodzą podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji ze względu na skutki jakie ta decyzja wywołuje, mimo że Spółka została wykreślona z rejestru. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia.