II GZ 392/12

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Stanisław Gronowski po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia D. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 31 sierpnia 2012 r., sygn. akt I SA/Gd 704/12 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi D. K. na decyzję Dyrektora P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w G. z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego postanawia: oddalić zażalenie Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2012 r., sygn. akt I SA/Gd 704/12, odmówił D. K. przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Dyrektora P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w G. z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Przedstawiając motywy rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji wskazał, że pismem z dnia 23 maja 2012 r. D. K. (dalej: "skarżąca") wniosła skargę na decyzję Dyrektora P. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w G. z dnia [...] kwietnia 2012 r. utrzymującą w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Słupsku z dnia [...] lutego 2012 r. w sprawie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 28 czerwca 2012 r. wezwano skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200,00 zł w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem jej odrzucenia. Odpis zarządzenia doręczono skarżącej w dniu 6 lipca 2012 r. Pomimo skutecznie doręczonego wezwania skarżąca w zakreślonym terminie nie uiściła wpisu od skargi. W dniu 31 lipca 2012 r. (data nadania) skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przywrócenie terminu do uzupełnienia ww. braku formalnego skargi. Nieterminowe uiszczenie wpisu skarżąca uzasadniła początkowym oburzeniem wywołanym wezwaniem Sądu do uzupełnienia braku formalnego. Zdaniem skarżącej zaskarżona decyzja jest bowiem oczywiście wadliwa i zasługuje na uchylenie. W kolejnym piśmie nadanym 22 sierpnia 2012 r., skarżąca wyjaśniła, że dokonany w dniu 31 lipca 2012 r. przekaz pocztowy tytułem wpisu od skargi - jako nie podjęty w terminie, został jej zwrócony. Z tego powodu 22 sierpnia 2012 r. ponownie dokonała wpłaty na konto Sądu pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2012 r. jak to wskazano na wstępie, odmówił skarżącej przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Jak podkreślił, skarżąca swoim zachowaniem świadomie i z premedytacją nie zastosowała się do wezwania Sądu pierwszej instancji. Wskazana we wniosku przyczyna uchybienia terminu nie tylko nie usprawiedliwia skarżącej, lecz wręcz ją obciąża, potwierdzając winę w uchybieniu terminu. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, zachowanie, jakiego dopuściła się skarżąca nie zasługuje na aprobatę, nie można go wytłumaczyć zdenerwowaniem, czy też przekonaniem o oczywistej wadliwości zaskarżonego rozstrzygnięcia, co pośrednio wynika z treści przedmiotowego wniosku. Dodał, że z akt sprawy wynika, że strona została skutecznie pouczona o prawie i trybie zaskarżenia przedmiotowego zarządzenia, jak również o skutkach zaniechania. Skarżąca wniosła zażalenie na to postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r. poz. 270, dalej: "p.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu (art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a.), które wnosi się w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu do sądu, w którym czynność miała być dokonana, należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Z treści przytoczonych przepisów wynika, iż przywrócenie terminu może nastąpić, gdy spełnione zostaną łącznie 3 przesłanki: wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu; zainteresowany uprawdopodobnił, że uchybił terminowi bez swojej winy; dopełniona została czynność, dla której określony był termin. Ocena braku winy została pozostawiona uznaniu sądu. Daje to sądowi możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności, jakie uzna za istotne (por. postanowienie SN z 22 lipca 1999 r., I PKW 273/99, OSNAP 2000, Nr 20, poz. 757). Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Zgodnie z utrwalonymi w tej kwestii poglądami doktryny i judykatury uchybienie terminu jest niezawinione wówczas, gdy nawet przy dołożeniu najwyższej staranności strona nie mogła w terminie dopełnić czynności procesowej. Przeszkody te muszą mieć charakter zewnętrzny i obiektywny, a brak winy w uchybieniu terminu można uznać tylko wtedy, gdy strona nie mogła przeszkody usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Strona musi więc uwiarygodnić swą staranność, jak również fakt, że przeszkoda, która spowodowała niedotrzymanie terminu była od niej niezależna. W niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji stwierdził, że uchybienie terminu było następstwem świadomego zachowania skarżącej, bowiem z premedytacją nie zastosowała się ona do wezwania Sądu pierwszej instancji. A wskazana we wniosku przyczyna uchybienia terminu nie tylko nie usprawiedliwia skarżącej, lecz wręcz ją obciąża. We wniosku o przywrócenie terminu z dnia 31 lipca 2012 r. skarżąca wskazała, że jego nieuzupełnienie w wyznaczonym terminie zostało spowodowane stanem wzburzenia. Przedstawiła sytuację jaka jej zdaniem miała miejsce w tej sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny podziela ocenę Sądu I instancji. W sprawie nie zaistniała żadna obiektywna i zewnętrzna przeszkoda, której skarżąca nie mogłaby uniknąć nawet przy dochowaniu należytej staranności. Uchybienie terminu nastąpiło na skutek zaniedbania w prowadzeniu własnych spraw czy wręcz świadomego niewykonania zarządzenia Sądu pierwszej instancji z dnia 28 czerwca 2012 r. wzywającego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, którego przywrócenia skarżąca się domaga. Z powyższych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 orzeczono jak w sentencji.