II GZ 72/09

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Krystyna Anna Stec po rozpoznaniu w dniu 8 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J.K. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału V Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 22 stycznia 2009 r., sygn. akt V SA/Wa 2/08 w zakresie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 11 września 2008 r., sygn. akt V SA/Wa 2/08 w sprawie ze skargi J.K. na postanowienie Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] października 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia uznającego zarzuty na prowadzenie egzekucji administracyjnej za nieuzasadnione postanawia: oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 5 lutego 2008 r. WSA odrzucił na skargę J.K. na postanowienie Ministra Obrony Narodowej w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia o uznaniu zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym, powołując jako podstawę prawną art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej jako p.p.s.a. Postanowieniem z 6 marca 2008 r. WSA - działając na podstawie art. 178 p.p.s.a. - odrzucił skargę kasacyjną na ww. postanowienie odrzucające skargę. Zażalenie na to orzeczenie - jako nieodpowiadające wymogom z art. 194 § 4 p.p.s.a. - zostało odrzucone postanowieniem WSA z dnia 11 kwietnia 2008 r. Wobec wniesienia zażalenia na ww. postanowienie z 11 kwietnia 2008 r. Przewodniczący Wydziału V WSA w W. zarządzeniem z dnia 24 kwietnia 2008 r. wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu od zażalenia. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 12 czerwca 2008 r. oddalił zażalenie na zarządzenie z 24 kwietnia 2008 r. (wzywające o wpis od zażalenia z 23 kwietnia 2008 r. na postanowienie WSA z 11 kwietnia 2008 r.). Po doręczeniu skarżącemu odpisu powyższego orzeczenia NSA oraz prawomocnego odpisu zarządzenia z 24 kwietnia 2008 r. pismem z 1 lipca 2008 r. wniósł on o uchylenie prawomocnego zarządzenia z 24 kwietnia 2008 r. – powołując art. 165 p.p.s.a. Ponadto w piśmie tym ponownie zakwestionował zasadność wezwania go zarządzeniem z 24 kwietnia 2008 r. o wpis od zażalenie - twierdząc, że art. 220 § 4 p.p.s.a. nie wskazuje, iż wpisowi nie podlegają jedynie zażalenia w przedmiocie nieuiszczenia wpisu - bo o tym stanowi art. 227 p.p.s.a. Postanowieniem z 11 września 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił wniosek o uchylenie kwestionowanego zarządzenia (zażalenie na to postanowienie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił postanowieniem z dnia 12 grudnia 2008 r.). Drugim postanowieniem z 11 września 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił zażalenie. W uzasadnieniu tego orzeczenia WSA podał, że zarządzenie wzywające o wpis od zażalenia z 11 kwietnia 2008 r. stało się prawomocne - w rozumieniu art. 168 p.p.s.a. - gdyż NSA oddalił zażalenie na to zarządzenie. W zażaleniu z 30 września 2008 r. na ostatnie z ww. postanowień skarżący wskazał na rażące naruszenie art. 220 § 4 p.p.s.a., twierdząc, że zażalenie na odrzucenie zażalenia jest wolne od opłat. Zarządzeniem z 22 stycznia 2009 r. Przewodniczący Wydziału V WSA w W. wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu od zażalenia z 30 września 2008 r. Zarządzenie to jest przedmiotem zażalenia (z 2 lutego 2009 r.), w którym skarżący wskazuje na naruszenie art. 220 § 4 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zasadą jest - zgodnie z art. 230 § 1 p.p.s.a. - że od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub wpis stały. Pismami, o których mowa w § 1, są skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania (art. 230 § 2 p.p.s.a.). Stosownie do art. 220 § 1 tego aktu prawnego, sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2 i 3, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Natomiast, jak wynika z § 3 powołanego wyżej przepisu, skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. W myśl regulacji zawartej w § 4 ww. art. 220 p.p.s.a. zażalenie wniesione na zarządzenie przewodniczącego o pozostawieniu pisma bez rozpoznania lub na postanowienie sądu o odrzuceniu środków prawnych wymienionych w § 3, wolne jest od wpisu. Ostatnie z przytoczonych uregulowań wskazuje zatem jednoznacznie, że nie podlega wpisowi zażalenie na postanowienie odrzucające zażalenie, od którego pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis. Taka sytuacja jednak w rozpoznawanym przypadku nie zachodzi. Wprawdzie w ww. postanowieniu z 11 września 2008 r. - wpis od zażalenia na które jest przedmiotem sporu - wskazuje, że przedmiotem rozpoznania było postanowienie z 11 kwietnia 2008 r. (które bezsprzecznie - mimo wezwania prawomocnym zarządzeniem - nie zostało należycie opłacone). Jednakże, jak wyżej wskazano, uzasadnienie tego postanowienia świadczy o tym, że w istocie orzeczono nim o niedopuszczalności ponownego zażalenia na prawomocne zarządzenie z 24 kwietnia 2008 r. - wzywające do uiszczenia wpisu od postanowienia z 11 kwietnia 2008 r. Przy takim zrozumieniu postanowienia z 11 września 2008 r. przyjąć należy, iż wezwanie skarżącego zarządzeniem z 22 stycznia 2009 r. do uiszczenia wpisu sądowego znajduje uzasadnienie. Wbrew bowiem stanowisku zaprezentowanemu przez skarżącego nie każde zażalenie na postanowienie o odrzuceniu zażalenia jest wolne od opłat. Obowiązek uiszczenia wpisu nie występuje tylko w przypadku zażalenia na postanowienie odrzucające zażalenie wskutek jego nieopłacenia. W tym stanie rzeczy - na podstawie art. 184 w zw. Z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a. - orzeczono jak w sentencji postanowienia.