II GZ 72/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zofia Borowicz po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia B. O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. z dnia 16 grudnia 2013 r. sygn. akt I SA/Sz 646/13 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o doręczenie uzasadnienia na piśmie w sprawie ze skargi B. O. na decyzję Dyrektora Z. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego postanawia: 1) z urzędu sprostować w komparycji postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. z dnia 16 grudnia 2013 r., sygn. akt I SA/Sz 646/13, błąd pisarski w podaniu daty zaskarżonej decyzji Dyrektora Z. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] maja 2013 r. w ten sposób, że zamiast "[...] maja czerwca 2013 r." wpisać "[...] maja 2013 r.", 2) oddalić zażalenie. NSA/post.1 – postanowienie "ogólne" Postanowieniem z dnia 16 grudnia 2013 r., sygn. akt I SA/Sz 646/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. odmówił B. O. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o doręczenie uzasadnienia wyroku z dnia 28 listopada 2013 r. na piśmie w sprawie z jej skargi na decyzję Z. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. z dnia [...] maja 2013 r. w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. We wniosku pełnomocnik skarżącej wskazał, iż do dnia 5 grudnia 2013 roku nie byli zdecydowani czy będą się odwoływać od wyroku, a gdy podjęli decyzję, warunki atmosferyczne uniemożliwiły wykonanie przelewu ze względu na brak prądu, urząd pocztowy i bank nie funkcjonowały. Oddalając powyższy wniosek Sąd I instancji wskazał, że wbrew twierdzeniom skarżącej w dniu 5 grudnia 2013 r., jak wynika z notatki z rozmowy z Naczelnikiem Urzędu Pocztowego w W., Urząd ten działał prawidłowo, nie było problemów w tym dniu z dostawą prądu. Natomiast ewentualne przerwy w dostawie prądu w dniu 6 grudnia 2013 r., nie mają znaczenia, gdyż dzień 5 grudnia 2013 r. był ostatnim dniem siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o doręczenie wyroku z dnia 28 listopada 2013 r. z uzasadnieniem. Tym samym nie można było przyjąć, że niezłożenie wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem w terminie nastąpiło bez winy skarżącej. Pełnomocnik skarżącej wniósł zażalenie na powyższe postanowienie wskazując, że wniosek o przywrócenie terminu został złożony do właściwego sądu w ciągu jednej doby od ustania przyczyny uchybienia, a ponadto Sąd w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia mylnie podał, że wniosek złożony został w dniu 27 czerwca 2013 r. i dotyczył sprawy I SA/Sz 76/13. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosowanie do treści art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Intencją ustawodawcy przy tworzeniu przepisów regulujących instytucję przywrócenia terminu było umożliwienie stronie obrony swoich praw czy interesów w sytuacji, gdy upływ terminów procesowych wywołał dla niej negatywne skutki prawne, przy jednoczesnym założeniu, że strona dołożyła wszelkich możliwych starań, aby takich negatywnych konsekwencji uniknąć. Pierwszorzędne znaczenie dla rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym ma zatem ustalenie, że fakt uchybienia przez stronę terminowi nie nastąpił z jej winy. Dla takiej oceny konieczne jest nie tylko dokonanie analizy okoliczności podnoszonych przez stronę, lecz również całości okoliczności sprawy. W orzecznictwie przyjmuje się, że oceniając przesłankę braku winy w uchybieniu terminu należy brać pod uwagę miernik staranności, której można wymagać od osoby dbającej należycie o swoje interesy. Sytuacja taka zachodzi, gdy strona przy dołożeniu należytej staranności nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Natomiast w rozpoznawanej sprawie nie można mówić o staranności po stronie skarżącej w dochowaniu terminu do złożenia spornego wniosku. Skarżąca wskazywała, że nie zachowała tego terminu z uwagi na niesprzyjające okoliczności zewnętrzne w postaci huraganu, brak prądu i niefunkcjonujących w tym czasie instytucji tj. banku i poczty. Tymczasem Sąd I instancji ustalił, że w ostatnim dniu terminu do złożenia wniosku, tj. w dniu 5 grudnia 2013 r. urząd pocztowy działał prawidłowo. Skarżąca nie uprawdopodobniła więc, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy, w dodatku podając argumentację, która nie znalazła potwierdzenia w ustaleniach Sądu I instancji. Trafne jest więc stanowisko Sądu I instancji, iż całokształt okoliczności sprawy nie dawał podstaw do przyjęcia, że wystąpiły niezależne od skarżącej i niemożliwe do przezwyciężenia okoliczności, z powodu których doszło do przekroczenia wyznaczonego przepisami prawa terminu. Bez znaczenia przy tym jest, że wniosek o przywrócenie uchybionego terminu został złożony w następnym dniu po upływie terminu określonego w art. 87 § 1 p.p.s.a. Odnosząc się do zarzutu, że Sąd I instancji podał w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, iż chodzi o wniosek o doręczenie wyroku WSA w Szczecinie z dnia 27 czerwca 2013 r., sygn. akt I SA/Sz 76/13 należy stwierdzić, że Sąd rzeczywiście mylnie wskazał ten fakt. Jednakże uchybienie to nie miało wpływu na wynik sprawy, bowiem pełna treść uzasadnienia zaskarżonego postanowienia jednoznacznie wskazuje, że przedmiotem rozpoznania Sądu I instancji był wniosek skarżącej z dnia 6 grudnia 2013 r. i wskazane w nim przyczyny uchybienia terminu. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie 2 sentencji postanowienia. Uwzględniając treść art. 156 § 3 w związku z art. 166 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny sprostował w postanowieniu Sądu I instancji oczywisty błąd pisarski sprowadzający się do prawidłowego określenia daty zaskarżonej decyzji. Na tej podstawie orzekł jak w punkcie 1 sentencji postanowienia.