II GZ 90/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Czesława Socha po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia R. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 20 grudnia 2010 r., sygn. akt VIII SA/Wa 913/10 w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień diagnosty do wykonywania badań technicznych pojazdów oraz wykreślenia z ewidencji diagnostów postanawia: oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 20 grudnia 2010 r., sygn. akt VIII SA/Wa 913/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odmówił R. B. przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] lipca 2010 r., w przedmiocie cofnięcia uprawnień diagnosty. Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu wskazał, iż z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynikało, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe razem z żoną. Łączny dochód rodziny wynosi 3.941 zł netto. Jako majątek skarżący wymienił mieszkanie własnościowe o powierzchni 53,5 metrów kwadratowych. Nie załączył natomiast żadnych oświadczeń bądź dodatkowych dokumentów świadczących o jego trudnej sytuacji materialnej. Wobec powyższego Sąd pierwszej instancji uznał, że nie zostały spełnione przesłanki, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej jako p.p.s.a., uzasadniające przyznanie skarżącemu prawa pomocy w żądanym zakresie. Nie wykazał on bowiem, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, które to koszty wynoszą 200 złotych wpisu od skargi. Zażaleniem R. B. zaskarżył powyższe postanowienie w całości. Zarzucił mu brak dokonania wszechstronnej analizy stanu faktycznego polegającego na nieuwzględnieniu trudnej sytuacji majątkowej skarżącego. W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż w obecnej sytuacji nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z opłatą sądową z uwagi na "niedobrą" sytuację materialną. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Przepis art. 246 § 1 p.p.s.a., zarówno w punkcie 1 dotyczącym przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym jaki i w punkcie 2 odnoszącym się do przyznania tego prawa w zakresie częściowym, używa określenia "...gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść...". Taka konstrukcja tego przepisu nakłada zatem na stronę ubiegającą się o przyznanie jej prawa pomocy obowiązek uprawdopodobnienia okoliczności oraz takiego uzasadnienia wniosku aby przekonać sąd co do wystąpienia jednej z przesłanek wymienionej w powołanym przepisie, a implikującej możliwość zwolnienia strony od kosztów sądowych w całości bądź w części. Oznacza to również, że nieprzedstawienie przez wnioskodawcę swojej sytuacji majątkowej obejmującej zarówno dochody, ponoszone wydatki jak i inny majątek będący w jego posiadaniu, skutkować będzie brakiem wystarczających danych co do jego rzeczywistej sytuacji majątkowej. To z kolei uniemożliwi dokonanie pełnej oceny czy poniesienie przez stronę kosztów postępowania uzasadnia przyznanie jej prawa pomocy. W niniejszej sprawie skarżący R. B. składając wniosek o zwolnienie go od kosztów sądowych poza wskazaniem osiąganego miesięcznie wraz z żoną dochodu oraz posiadania mieszkania własnościowego nie przedstawił żadnych innych danych związanych z jego sytuacją materialną. Uchybił tym samym obowiązkowi jaki nakłada na ubiegającego się o przyznanie prawa pomocy, powołany powyżej art. 246 § 1 p.p.s.a. Niezasadnym jest wobec powyższego twierdzenie skarżącego, iż Sąd pierwszej instancji nie dokonał wszechstronnej analizy stanu faktycznego i nie wziął pod uwagę jego trudnej sytuacji majątkowej, a to wobec jej niewykazania przez wnioskodawcę. Zauważyć przy tym należy, iż wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy rozpoznawany był uprzednio przez referendarza sądowego, który w postanowieniu wskazał na przyczyny dla których odmówiono mu przyznania tego prawa, a będących zbieżnymi z argumentacją przedmiotowego postanowienia Sądu pierwszej instancji. Skarżący wnosząc sprzeciw, czyli na etapie przed rozpoznaniem wniosku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, mógł wskazać na okoliczności przemawiające za stwierdzeniem, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.