II GZ 949/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Zabłocka po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia D.G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 14 października 2015 r. sygn. akt V SA/Wa 3567/15 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi D.G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z dnia 14 października 2015 r., sygn. akt V SA/Wa 3567/15 odmówił wstrzymania wykonania decyzji w sprawie ze skargi D.G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] czerwca 2015 r. w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. D.G. w skardze na ww. decyzję złożył wniosek o wstrzymanie jej wykonania. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że w przypadku wykonania zaskarżonej decyzji w drodze egzekucji zostanie obciążony dodatkowo kosztami komorniczymi. Stwierdził, że jego strata byłaby zatem znaczna, zwłaszcza, że prowadzi działalność gospodarczą i w czasie od wykonania decyzji do ewentualnego zwrotu równowartości kary nie mógłby korzystać z tych środków. Tym samym zauważył, że mogłoby to dodatkowo negatywnie wpłynąć na jego przedsiębiorstwo. Sąd I instancji uznał, że skarżący nie wykazał, że wykonanie zaskarżonej decyzji wiąże się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub że powstałe po jej wykonaniu skutki byłyby trudne do odwrócenia, bowiem uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w istocie sprowadza się jedynie do ogólnego stwierdzenia, że wykonanie decyzji spowoduje straty finansowe u skarżącego. Skarżący nie wykazał przy tym jednak, jaki jest jego ogólny stan majątkowy, nie przedłożył bowiem żadnych dokumentów, które pozwoliłyby na zobrazowanie jego aktualnej kondycji finansowej. Zdaniem Sądu, nawet fakt ewentualnego wyegzekwowania nałożonej kary pieniężnej przed rozpoznaniem skargi i ewentualne jej uwzględnienie nie skutkuje nieodwracalnymi skutkami, bowiem w takim wypadku wskazana zaskarżoną decyzją należność zostanie skarżącemu zwrócona. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł D.G. wnosząc o zmianę zaskarżonego "zażalenia" poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania zażaleniowego. Zarzucił obrazę prawa materialnego poprzez błedną wykładnię przepisu art. 61 § 1 p.p.s.a. i przyjęcie, że przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie obejmują okoliczności takich jak w przedmiotowej sprawie, tj. związanych z prowadzeniem postępowania egzekucyjnego, mogącego skutkować znaczna stratą i nieodwracalnymi skutkami prawnymi. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że w toku postępowania egzekucyjnego ogólnie zarysowane w skardze do WSA wątpliwości co do ewentualnych konsekwencji wykonania zaskarżonej decyzji skonkretyzowały się. Wyjaśnił, że organ nie poprzestał wyłącznie na egzekucji z wierzytelności czy samym zajęciu ruchomości ale zdecydował się na licytację zajętych urządzeń, dzięki którym skarżący może w ogóle prowadzić swoją działalność gospodarczą. Według strony taka licytacja sama w sobie prowadzi nie tyle do trudnych do odwrócenia skutków ale wręcz do nie odwracalnych skutków prawnych. Konsekwencją takiej licytacji jest bowiem trwała utrata prawa własności do danych urządzeń. Strona zaznaczyła również, że organ ustalił w sposób arbitralny i dowolny wartość zajętych urządzeń, a licytacja urządzeń po zaniżonej cenie może skutkować (mając na uwadze liczbę postępowań prowadzonych przez urzędy celne) wyrządzeniem skarżącemu znacznej szkody. Skarżący dołączył do zażalenia dowód z obwieszczenia o licytacji publicznej Dyrektora Izby Celnej w W., protokół zajęcia i odbioru ruchomości a także fakturę za zakup urządzeń. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skoro sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Brak należytego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę (por. postanowienie NSA z dnia 6 marca 2013 r., sygn. akt II GZ 87/13). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji prawidłowo ocenił wniosek skarżącego, stwierdzając, że nie zachodzą przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W niniejszej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczył decyzji w przedmiocie wymierzenia skarżącemu kary pieniężnej w wysokości 36 000 zł. Jak trafnie uznał Sąd I instancji D.G. nie uprawdopodobnił wystąpienia przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej. We wniosku skarżący powołał się jedynie na to, że w przypadku wykonania zaskarżonej decyzji skarżący byłby dodatkowo obciążony kosztami komorniczymi, a w okresie od wykonania decyzji do ewentualnego zwrotu równowartości kary nie mógłby korzystać z tych środków co mogłoby wpłynąć negatywnie na jego przedsiębiorstwo. Należy zauważyć, że skarżący starając się o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji powinien chociażby uprawdopodobnić wystąpienie negatywnych konsekwencji, wykraczając poza gołosłowne i ogólnikowe twierdzenia. Decyzja o skorzystaniu z możliwości ubiegania się o udzielenie ochrony tymczasowej należy do strony postępowania i powinna ona mieć świadomość, że uprawnienie to wiąże się z obowiązkiem uzasadnienia wniosku, poprzez poparcie go stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji (postanowienie NSA z dnia 11 lipca 2013 r., sygn. akt I GSK 763/13). Skarżący prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą dlatego też w pierwszej kolejności powinien przedstawić dokumenty wskazujące na jego aktualną sytuację majątkową (np. dokumenty księgowe - bilans zysków i strat, zeznania podatkowe za ostatni kwartał, rachunki bankowe etc.) i ewentualny wpływ wykonania zaskarżonej decyzji na tę sytuację. Sąd podejmujący rozstrzygnięcie w tej kwestii musi mieć bowiem możliwość dokonania analizy oraz oceny materiału, pozwalającego zająć stanowisko co do zaistnienia ustawowych przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji. Brak uprawdopodobnienia okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. uniemożliwiał Sądowi uwzględnienie żądania strony. Ponadto zauważyć należy, że NSA nie rozpatruje ponownie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, ale bada legalność postanowienia Sądu I instancji. Dlatego, tylko na marginesie sprawy NSA wskazuje, że z załączonego do zażalenia obwieszczenia o licytacji publicznej nie wynika, że zostało ono sporządzone w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym w celu wyegzekwowania kar nałożonych na stronę decyzją będącą przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego. Z treści załączonego Protokołu zajęcia ruchomości wprost wynika, że dotyczy on postępowania egzekucyjnego prowadzonego w celu wyegzekwowania należności z 2012 r., 2013 r. i 2014 r., a więc nie wynikających z decyzji będącej przedmiotem kontroli w tym postępowaniu sądowoadministracyjnym. Pozytywne rozpatrzenie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji pozostawałoby bez wpływu na toczące się w innych sprawach postępowania egzekucyjne. Co do podniesionej przez stronę okoliczności, iż licytacja dotyczy urządzeń, "dzięki którym Skarżący może w ogóle prowadzić działalność gospodarczą", to nie można nie zauważyć, że z załączonej do zażalenia faktury wynika, że dnia 20 lutego 2015 r. skarżący kupił 100 urządzeń do gier za kwotę 400 000 zł, brak jest więc podstaw do przyjęcia, że nie wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nakładającej kary w wysokości 36 000 zł, nawet jeżeli jego konsekwencją będzie egzekucja z tych urządzeń pozbawi stronę możliwości prowadzenia działalności gospodarczej. W tej sytuacji, wobec braku zaistnienia przesłanek do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, należało uznać, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. NSA zwraca jedynie uwagę, że zgodnie z art. 61 § 4 p.p.s.a. postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Strona może zatem złożyć wniosek o zmianę zaskarżonego postanowienia Sądu pierwszej instancji, jeśli wykaże, że doszło do zmiany okoliczności związanych z kwestią wstrzymania wykonania decyzji organu administracji. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.