II OPP 7/25

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2025-07-28

Skład orzekający: sędzia NSA Małgorzata Miron, sędzia NSA Wojciech Mazur, sędzia NSA Tomasz Zbrojewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na przewlekłość postępowania sądowego może zostać wniesiona po prawomocnym zakończeniu tego postępowania?
Ratio decidendi
Skarga na przewlekłość postępowania sądowego wniesiona po jego prawomocnym zakończeniu jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Celem takiej skargi jest zapobieganie i usuwanie skutków opieszałości sądów w toku postępowania, a nie stwierdzanie faktu przewlekłości po jego zakończeniu. Postępowanie sądowe co do istoty sprawy musi być w toku w momencie wniesienia skargi.
Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim, zarzucając nieprzekazywanie jego pism do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Postępowanie przed WSA w Gorzowie Wielkopolskim, dotyczące wymeldowania, zostało zakończone prawomocnym wyrokiem oddalającym skargę skarżącego.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę na przewlekłość postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Miron (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Wojciech Mazur sędzia NSA Tomasz Zbrojewski po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi J. L. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim w sprawie o sygn. akt II SA/Go 343/25 ze skargi J. L. na decyzję Wojewody Lubuskiego z dnia 9 maja 2024 r. nr SO-I.621.13.2024.E.Gab w przedmiocie wymeldowania postanawia: odrzucić skargę na przewlekłość postępowania. Pismem z 8 czerwca 2025 r. (nadanym dnia 9 czerwca 2025 r.) J. L. (dalej: "skarżący") wniósł do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gorzowie Wielkopolskim w sprawie o sygn. akt II SA/Go 343/24. Z pisma wynika, że przewlekłość Sądu polega na "nie przekazywaniu pism/wniosków skarżącego przez WSA Gorzów Wlkp. do NSA (...)". Z akt sprawy wynika, że WSA w Gorzowie Wielkopolskim wyrokiem z 24 października 2024 r. oddalił skargę skarżącego na decyzję Wojewody Lubuskiego z 9 maja 2024 r. w przedmiocie wymeldowania. Wyrok ten jest prawomocny od 17 grudnia 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz. U. z 2023 r., poz. 1725 ze zm.; dalej: "ustawa") strona może wnieść skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiło naruszenie jej prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, jeżeli postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne dla wyjaśnienia istotnych okoliczności faktycznych i prawnych (przewlekłość postępowania). Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy skargę o stwierdzenie, że w postępowaniu, którego skarga dotyczy, nastąpiła przewlekłość postępowania, wnosi się w toku postępowania w sprawie. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga na przewlekłość postępowania przed sądem administracyjnym wniesiona po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowego jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu. Celem skargi nie jest bowiem stwierdzenie faktu przewlekłości tylko zapobieżenie i usunięcie skutków opieszałości sądów w rozpoznawaniu sprawy. W niniejszej sprawie skarżący wniósł skargę na przewlekłość postępowania po jego prawomocnym zakończeniu. Należy bowiem podkreślić, że WSA w Gorzowie Wielkopolskim wydał w dniu 24 października 2024 r. wyrok, który uprawomocnił się z dniem 17 grudnia 2024 r. Zatem postępowanie sądowe co do istoty sprawy w dacie wniesienia skargi na przewlekłość postępowania nie było w toku, a co za tym idzie skarga o stwierdzenie przewlekłości złożona po prawomocnym zakończeniu postępowania, którego dotyczy jest niedopuszczalna (por. postanowienie NSA z dnia 14 stycznia 2021 r., sygn. akt II OPP 50/10; CBOSA). Dodatkowo podkreślić należy, że z treści powołanych powyżej przepisów ustawy wynika, że skarga na przewlekłość postępowania może dotyczyć jedynie postępowania co do istoty sprawy, o czym świadczą zwroty: "w toku postępowania w sprawie" czy "postępowanie zmierzające do wydania rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie". Nie jest natomiast dopuszczalna w stosunku do postępowań incydentalnych (ubocznych) inicjowanych w toku postępowania głównego (por. postanowienie NSA z 24 sierpnia 2021 r., sygn. akt III OPP 50/21, jak również postanowienie SN z 24 marca 2021 r., sygn. akt I NSP 191/20 i cytowane w nich liczne orzecznictwo sądowe). Zastrzeżenie to jest istotne z tego względu, że skarżący w złożonej skardze na przewlekłość powołując się na "nie przekazywanie pism/wniosków skarżącego przez WSA Gorzów Wlkp. do NSA" nie sprecyzował dokładnie, czy te pisma/wnioski dotyczyły postępowania co do istoty sprawy, czy też jednego lub kilku wszczętych przez niego postępowań incydentalnych. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 5 ust. 1 i art. 8 ust. 2 ustawy w związku z art. 178 i art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), odrzucił skargę na przewlekłość postępowania.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło