II OSK 1116/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jacek Chlebny Sędziowie Sędzia NSA Roman Hauser Sędzia del. NSA Jerzy Stankowski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 13 grudnia 2017 r. sygn. akt II SA/Po 663/17 w sprawie ze skargi J. L. na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [..]r. nr [..] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia I. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu; II. zasądza od Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz J. L. 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 13 grudnia 2017 r., sygn. akt II SA/Po 663/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (dalej: "Sąd I Instancji") oddalił skargę J. L. na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: "Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego") z dnia [..], nr [..], w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia. Skargę kasacyjną na powyższe orzeczenie Sądu I instancji wniósł J. L., reprezentowany przez pełnomocnika (dalej: "Skarżący" lub "Skarżący kasacyjnie"), zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w postaci przepisu art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: "P.p.s.a.") w zw. art. 138 P.p.s.a. poprzez objęcie uzasadnieniem wyroku innej skargi Skarżącego do Sądu I Instancji, i tym samym uniemożliwienie kontroli instancyjnej wyroku oraz nierozpoznanie istoty sprawy. Z ostrożności procesowej Skarżący kasacyjnie zarzucił zaskarżonemu wyrokowi także naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 7 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1201 ze zm.; dalej: "u.p.e.a.") w zw. z art. 1a pkt 12 lit. b) u.p.e.a w zw. z art. 119 § 1 i 2 u.p.e.a. oraz art. 28a u.p.e.a. Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I Instancji lub o rozpoznanie sprawy w trybie art. 193 P.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Skarżący kasacyjnie wniósł ponadto o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu przedmiotowej skargi kasacyjnej podniesiono, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z uniemożliwieniem kontroli instancyjnej wyroku oraz nierozpoznaniem istoty sprawy. Przedmiotem niniejszej sprawy była bowiem skarga na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [..] o sygn. akt [..], podczas kiedy wiążącą Sąd i Strony sentencją zaskarżonego wyroku Sąd I instancji objął drugą skargę Skarżącego na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [..] roku o sygn. akt [..]. W związku z tym, że obie skargi dotyczyły postanowień Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o odmiennych stanach faktycznych i prawnych, a nie były połączone do wspólnego rozpoznania, uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie odpowiada kryteriom przewidzianym art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. art. 138 P.p.s.a. Uzasadnienie wyroku Sądu I instancji dotyczy bowiem innego postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, niż przedmiot wyroku określony w jego sentencji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje Skarga kasacyjna okazała się zasadna. Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 P.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej wyznaczonymi wskazanymi podstawami. Rozpoznając wniesioną w niniejszej sprawie skargę kasacyjną, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zawiera ona usprawiedliwione podstawy. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. art. 138 P.p.s.a. poprzez objęcie uzasadnieniem wyroku innej skargi Skarżącego do Sądu I instancji, wskazać należy, że w istocie Sąd ten w sentencji wyroku z dnia 13 grudnia 2017 r. w sposób wadliwy wskazał datę wydania i numer zaskarżonego postanowienia Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Nie ulega wątpliwości, że Sąd I instancji wskazał w komparycji wyroku postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego "z dnia [..]r.", "nr [..]". Tymczasem, z akt sądowoadministracyjnych sprawy wynika, że Skarżący wniósł do Sądu I instancji skargę na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [..]r., nr [..] (k. 3, 14, 18, 21, 114). Należy zauważyć, że na sentencję składa się komparycja oraz rozstrzygnięcie sprawy. W komparycji powinien być określony przedmiot zaskarżenia, który winien być tak zindywidualizowany, aby nie było wątpliwości jakiego aktu dotyczy sprawa. W ocenie Składu Orzekającego Naczelnego Sądu Administracyjnego, błędne określenie przedmiotu rozstrzygnięcia w sytuacji istnienia w obrocie prawnym dwóch odmiennych postanowień Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (z dnia 24 maja 201[..]7 r., nr [..]i z dnia [..]r., nr [..]) oraz braku wątpliwości co do treści rozpoznawanej przez Sąd I instancji skargi z dnia [..]r. (w której wyraźnie wskazano na zaskarżenie postanowienia z dnia [..]., nr WOA.7722.70.2017.M[..]T) – nie stanowi oczywistej omyłki, która mogłaby zostać sprostowana na gruncie art. 156 § 1 P.p.s.a. Wskazane wyżej uchybienie czyni zaskarżone orzeczenie wyrokiem niezgodnym z prawem, a jego wykonanie prowadziłoby do oddalenia skargi na inne postanowienie, które – jak wynika z uzasadnienia wyroku Sądu I instancji – nie była w analizowanej sprawie przedmiotem rozpoznania przez ten Sąd. Stwierdzenie przez Naczelny Sąd Administracyjny naruszenia przez Sąd I instancji art. 138 P.p.s.a. musiało prowadzić do uchylenia zaskarżonego orzeczenia. Jednocześnie, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że rozpoznanie pozostałych zarzutów skargi kasacyjnej byłoby na tym etapie postępowania przedwczesne. W ramach ponownego rozpoznania skargi, Sąd I Instancji uwzględni dokonane w toku kontroli kasacyjnej ustalenia w zakresie określenia przedmiotu aktu poddanego sądowej kontroli. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznając, że skarga kasacyjna została oparta na usprawiedliwionych podstawach, orzekł na podstawie art. 185 § 1 jak w pkt I sentencji wyroku. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono w pkt II sentencji na podstawie art. 203 pkt 1 P.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) w zw. § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.).