II OSK 1267/05
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2007-01-23
Skład orzekający: Roman Hauser, Andrzej Jurkiewicz, Leszek Leszczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy inwestor odstąpił od warunków pozwolenia na budowę, ale posiadał ważne pozwolenie na budowę, organ nadzoru budowlanego może wydać nakaz rozbiórki części obiektu na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, czy też powinien zastosować przepisy art. 50-51 Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że w sytuacji, gdy inwestor posiadał ważne pozwolenie na budowę, nawet jeśli odstąpił od jego warunków, organ nadzoru budowlanego nie może wydać nakazu rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. W takich przypadkach należy stosować przepisy art. 50-51 Prawa budowlanego, które pozwalają na doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z prawem.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o nakaz rozbiórki budynku mieszkalnego, który został wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę, jednak z istotnymi odstępstwami od jego warunków. Organy nadzoru budowlanego odmówiły wydania nakazu rozbiórki, wskazując na posiadanie przez inwestora pozwolenia na budowę i możliwość legalizacji robót. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną od tego wyroku.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Roman Hauser sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz (spr.) sędzia NSA Leszek Leszczyński Protokolant Marcin Sikorski po rozpoznaniu w dniu 23 stycznia 2007r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej H. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 19 kwietnia 2005r., sygn. akt SA/Rz 1507/03 w sprawie ze skargi H. K. i J. K. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia [...] września 2003r., nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę kasacyjną
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2005 r., sygn. akt SA/Rz 1507/03 oddalił skargę H. K. i J. K. na decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia [...] września 2003 r. Nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego.
W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w D., po rozpatrzeniu wniosku H .i B. K. oraz J. K., decyzją z dnia [...] grudnia 2002 r., nr [...], działając na podstawie art. 104 kpa oraz art. 48 w związku z art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( j Dz. U. Nr 106 z 2000 r. poz. 1126 ) - odmówił wydania nakazu rozbiórki budynku mieszkalnego wybudowanego na dz. Nr 1413 w D., przy ul. S., należącego do Z. M., z powodu braku przesłanek do uwzględnienia żądania, bowiem inwestor legitymował się pozwoleniem na budowę.
Po rozpoznaniu odwołania od tej decyzji złożonego przez H. K. i J. K., Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie decyzją z dnia [...] września 2003 r., Nr [...], na podstawie art. 48 Prawa budowlanego oraz art. 138 § 1 pkt 2 kpa, uchylił zaskarżoną decyzję i jednocześnie odmówił uwzględnienia wniosku H. K. i J. K. dotyczącego wydania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego na dz. nr 1413 w D. przy ul. S., należącej do Z. M.
W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy podniósł , iż w wyniku przeprowadzonego przez organy nadzoru budowlanego postępowania ustalono, że Burmistrz Miasta D. decyzją z dnia [...] maja 1988 r. nr [...] udzielił T. i Z. M. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego na dz. nr 6584 (obecnie 1413). Budynek był budowany w latach 1988 -1998 i przystąpiono do jego użytkowania z dniem 25 stycznia 1999 r. Z uwagi na to, że inwestor odstąpił w sposób istotny od warunków pozwolenia na budowę, po przeprowadzeniu postępowania, wydana została decyzja z dnia 5 września 2000 r. nr [...], którą zobowiązano T. i Z. M. do przedłożenia inwentaryzacji budowlanej zrealizowanego budynku mieszkalnego wraz z projektem doprowadzenia go do zgodności z przepisami oraz orzeczenia technicznego o prawidłowości wykonanych robót w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia decyzji. Decyzja ta była przedmiotem skargi wniesionej przez H. i J. K. do Naczelnego Sądu Administracyjnego, który to Sąd wyrokiem z dnia 12 lutego 2003 r. sygn. akt SA/Rz 1858/00 oddalił. W uzasadnieniu wyroku jednoznacznie wskazano, iż odstępstwa od warunków pozwolenia na budowę wprowadzone przez inwestora przed zakończeniem budowy realizowanej na podstawie pozwolenia na budowę nie uprawniają organów nadzoru budowlanego do wydania nakazu rozbiórki części obiektu budowlanego na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, a taki nakaz może być wydany tylko wtedy, gdy nie ma możliwości doprowadzenia obiektu lub jego części do stanu zgodnego z prawem. Stosownie do zapisu zawartego w art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Sądu wiąże w sprawie ten Sąd oraz organ administracji publicznej, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia. Skoro zatem decyzja tego organu wyposażona w walor ostateczności rozstrzygnęła sprawę odstępstwa od warunków pozwolenia na budowę, umożliwiając legalizację robót budowlanych poprzez nałożenie obowiązku wykonania określonych czynności, brak jest możliwości uwzględnienia wniosku skarżących i wydania decyzji nakazującej rozbiórkę budynku.
Decyzja ta stała się przedmiotem skargi H. K. i J. K. wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której żądały unieważnienia zaskarżonej decyzji i wydania orzeczenia uwzględniającego ich wniosek. Skarżące podniosły, że budynek, o którym mowa w sprawie wybudowany został w warunkach samowoli budowlanej, bowiem inwestor nie posiadał pozwolenia na budowę, nie dysponował też projektem budowlanym i planem realizacyjnym, a one jako bezpośredni sąsiedzi nigdy nie otrzymały decyzji stanowiącej o pozwoleniu na budowę tegoż obiektu, tym samym wskazana przez organ decyzja rzekomo stanowiąca o powyższym nigdy nie stała się ostateczna, co uzasadnia zastosowanie w sprawie art. 48 Prawa budowlanego. Skarżące wskazały również, że organ odmówił im przeprowadzenia dowodu z treści takich dokumentów, jak pozwolenie na budowę wydane na rzecz inwestora i potwierdzenia jego doręczenia stronom, czym naruszono art.. 76 § 3 i art. 78 kpa. Ponadto, odmówiono im ochrony należącego do nich prawa własności, albowiem przedmiotowy budynek swoim usytuowaniem i gabarytami narusza to prawo, a także narusza wymogi określone w §§ 12 i 13 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, bowiem wysokość tego budynku wynosi 11 m., usytuowany jest on w odległości 6,40 m. od ich budynku mieszkalnego i zwrócony ścianą wyposażoną w okna w stronę należącego do nich budynku mieszkalnego. Natomiast odwołanie się przez organ do zapisu zawartego w art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lutego 2003 r. sygn. akt SA/Rz 1858/00 jest nieuprawnione, albowiem zapadł on w innej sprawie, tj. w sprawie "nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności".
W odpowiedzi na skargę Podkarpacki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie wniósł o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i uzupełniająco dodał, iż uchylił decyzję organu I instancji z tej przyczyny, że wniosek sygnowany był jedynie przez H. K. i J. K.
Rozpoznając niniejszą sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), oddalił skargę uznając, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu.
Sąd stwierdził, że zasadniczą kwestią dla jej wyniku pozostaje kwestia wybudowania spornego budynku w okolicznościach, w których inwestorzy legitymowali się pozwoleniem na budowę.
Zdaniem Sądu, wbrew podniesionym w sprawie zarzutom problem ten rozstrzygnięty został w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lutego 2003 r. sygn. akt S.A./Rz 1858/00 wydanym w sprawie, w której przedmiotem oceny pozostawała decyzja Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia 5 września 2000 r. stanowiąca o nałożeniu na inwestorów obowiązku wykonania określonych czynności, w związku z budową przedmiotowego budynku. W uzasadnieniu tego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny podzielił ustalenia dokonane w postępowaniu administracyjnym, iż decyzją Burmistrza Miasta D. z dnia [...] maja 1988 r. Nr [...] zatwierdzony został plan realizacyjny oraz wydano pozwolenie na budowę tego budynku według projektu mgr inż. W. H,, na rzecz Z. M. To zaś, że w toku postępowania administracyjnego inwestor nie przedstawił pozwolenia na budowę wraz z projektem i budowlanym, samo przez się nie może prowadzić do konkluzji, iż nie posiadał on w ogóle takiego pozwolenia. Inną natomiast kwestią pozostaje problem odstąpienie przez niego w trakcie realizacji wspomnianego obiektu od warunków określonych w tym pozwoleniu, jednakże w takim przypadku organ nadzoru budowlanego nie może wydać nakazu rozbiórki części obiektu budowlanego na podstawie art. 48 Prawa budowlanego z 1994 r., albowiem w omawianej sytuacji stosuje się przepisy art. 50-51. Nie wyklucza to możliwości wydania tego typu nakazu, jednakże na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 lub art. 51 ust. 2 tego prawa przy spełnieniu tam określonych warunków. Decyzja zaś o legalności, której orzekał Naczelny Sąd Administracyjny we wspomnianym wyżej wyroku została wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 i 4 Prawa budowlanego. Powołany przepis prawa koresponduje bezpośrednio z art. 50 cyt. ustawy, a ten wyraźne stanowi, iż możliwość jego zastosowania wchodzi w grę tylko w innych przypadkach niż określone w art. 48 Prawa budowlanego. Oznacza to, iż podejmując działania procesowe dotyczące rozstrzygnięcia sprawy w oparciu o te właśnie przepisy organ uprzednio wyeliminować musi możliwość zastosowania art. 48 Prawa budowlanego i tak też stało się w tej sprawie.
W tej sytuacji, zdaniem Sądu, skarżące inicjując postępowanie w przedmiotowej sprawie i domagając się wydania nakazu rozbiórki tegoż obiektu, przy prezentacji tych samych zarzutów, w istocie zmierzają do rozstrzygnięcia kwestii, którą niejako wstępnie już rozstrzygnięto przy okazji wydania decyzji w trybie art. 51 Prawa budowlanego, jakkolwiek brak jest aktu stanowiącego o powyższym. Stąd też ustalenia dokonane w tamtym postępowaniu, zaaprobowane zresztą przez Naczelny Sąd Administracyjny z tej choćby przyczyny eliminują możliwość uwzględnienia w ramach tego postępowania żądania skarżących. W takim przypadku postępowanie o wydanie nakazu rozbiórki w trybie art. 48 w zasadzie winno ulec umorzeniu jako bezprzedmiotowe. W badanej sprawie organ orzekł merytorycznie o odmowie wydania tegoż nakazu, co w istocie sprowadza się do nieuwzględnienie żądania skarżących, a tym samym praktycznie wywołuje ten sam skutek. Eliminacja zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego z tej tylko przyczyny byłaby wyrazem nadmiernego formalizmu, pociągającego za sobą w zasadzie nieuzasadnione przewleczenie postępowanie.
Sąd dodał ponadto, że do kwestii dotyczącej orzeczenia nakazu rozbiórki można byłoby ewentualnie wrócić dopiero po wyeliminowaniu z obiegu prawnego decyzji Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia [...] września 2000 r. nr [...], co nastąpić by mogło jedynie w trybie ekstraordynaryjnym.
H. K. wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżając go w całości. Wyrokowi temu zarzuciła:
1) naruszenie prawa materialnego przez jego niewłaściwe zastosowanie, tj. art.48 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, przez oddalenie skargi i przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie w/w przepis nie ma zastosowania w sytuacji, gdy inwestor Z. M. wybudował obiekt samowolnie, bez pozwolenia na budowę i organ stosownie do obowiązujących przepisów prawa winien nakazać jego rozbiórkę,
2) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy ,a to art. 30 ustawy o NSA przez przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie Sąd jest bezwzględnie związany decyzją Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2000r nr [...] - w sytuacji, gdy orzeczenie to dotyczy tylko sprawy o nałożenie obowiązku wykonania określonych czynności i wiąże Sąd w tej sprawie, a przedmiotowa sprawa dotyczy wydania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego zezwolenia, a ponadto od wydania poprzedniej decyzji nastąpiła istotna zmiana stanu faktycznego, która wyłącza obowiązek Sądu podporządkowania się ocenie poprzednio wyrażonej (aktualnie cyt. ustawa o NSA z 11 maja 1995r straciła moc prawną i winno stosować się art.99 p.p.s.a a nie wskazany wyżej art.30)
3) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r - Prawo o ustroju sądów administracyjnych - przez przyjęcie, że decyzja PWINB w Rzeszowie z dnia [...] września 2003 r utrzymująca w mocy decyzję PINB w D. w przedmiocie odmowy wydania nakazu rozbiórki budynku mieszkalnego posadowionego na działce nr 1413 w D. jest zgodna z prawem a zatem skarga nie zasługuje na uwzględnienie w sytuacji gdy w/w decyzja rażąco narusza prawo.
Powołując się na powyższe naruszenie prawa skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie.
W motywach skargi kasacyjnej skarżąca podniosła, że wyjaśnienia wymaga kwestia rzekomego pozwolenia na budowę uzyskanego przez Z. M. W ocenie skarżącej wykazała ona bowiem w sposób nie budzący wątpliwości, że nie istnieje dokument taki jak pozwolenie na budowę i że dokument ten nie został jej doręczony, zatem niedopuszczalne jest powoływanie się na decyzję PWINB w Rzeszowie z dnia [...] września 2000 r nr [...] wydaną w innej sprawie oraz zapis w rejestrze wydanych pozwoleń pod sygn. [...], który nie świadczy o tym, że postępowanie w sprawie wydania pozwolenia na budowę dla Z. M. toczyło się i zakończone zostało wydaniem pozwolenia na budowę. Skarżąca wskazała w szczególności, że zapis o rzekomym pozwoleniu na budowę znajduje się nie w rejestrze wydanych pozwoleń, tylko jak wynika z przedłożonej przez Urząd Miejski w D. kserokopii, w rejestrze stwierdzonych samowoli budowlanych. Ponadto, skarżąca podniosła, że decyzja w przedmiocie wydania pozwolenia na budowę winna być wydana przez Naczelnika (Prezydenta) Miasta D. zgodnie z nomenklaturą wynikającą z art. 123 ust. 1 ustawy z dnia 20 lipca 1983 r. o systemie rad narodowych i samorządu terytorialnego wówczas obowiązującej a nie przez Burmistrza miasta D., ponieważ funkcja Burmistrza została wprowadzona ustawą z dnia 8 marca 1990 r. Jednocześnie, zdaniem skarżącej, orzeczenie Sądu w przedmiotowej sprawie narusza jej prawo własności, bowiem wybudowany bez pozwolenia budynek mieszkamy swoim usytuowaniem i gabarytami przesłania jej nieruchomość i obniża wartość tej nieruchomości. Dodatkowo wskazała, że w związku z toczącym się postępowaniem w przedmiocie legalizacji robót budowlanych nie jest możliwe wykonanie przez Z. M. określonych przez organ czynności z uwagi na to, że budynek mieszkalny nie spełnia warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie i doprowadzenie w/w obiektu do stanu zgodnego z prawem może nastąpić tylko i wyłącznie przez wydanie nakazu jego rozbiórki.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje :
W myśl art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. ) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach : 1) naruszenia prawa materialnego przez błędna wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie ; 2) naruszenie przepisów postępowania , jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy . Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej , bowiem według art. 183 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej , biorąc jedynie pod uwagę nieważność postępowania . Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze . Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa , którym zdaniem skarżącego - uchybił Sąd , uzasadnienia ich naruszenia a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego - wskazania dodatkowo , że wytknięte naruszenie mogło mieć wpływ na wynik sprawy . Kasacja nie odpowiadająca tym wymogom pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności . Ze względu na to ,że skarga kasacyjna jest bardzo sformalizowanym środkiem prawnym jest obwarowana przymusem adwokacko - radcowskim ( art. 175 § 1 -3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ). Opiera się on na założeniu , że powierzenie tej czynności wykwalifikowanym prawnikom zapewni skardze odpowiedni poziom merytoryczny i formalny .
Skarga kasacyjna wniesiona w przedmiotowej sprawie przez pełnomocnika skarżącego oparta została o zarzut wskazany w art. 174 pkt . 1 i 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi tj. naruszenia prawa materialnego jak i naruszenia przepisów postępowania . Jak wynika z utrwalonych poglądów w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego w myśl art. 174 pkt 1 cytowanej ustawy skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie zarzutu naruszenia prawa materialnego zastosowanego przez Sąd ( porównaj wyrok NSA z dnia 14 kwietnia 2004 r. sygn. akt OSK 121/04 opublikowany ONSA i WSA Nr 1 z 2004 r poz. 11 ) . Natomiast zarzut oparty na podstawie art. 174 pkt. 2 cytowanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skierowany musi być przeciwko wyrokowi sądu a nie decyzji organy administracji a także , że nie stanowi wskazania prawidłowej podstawy kasacyjnej naruszenia prawa procesowego powołanie wyłącznie przepisów procedury administracyjnej ( porównaj wyrok z dnia 19 maja 2004 r. sygn. akt FSK 80/04 opublikowany ONSA i WSA Nr 1 z 2004 r. poz. 12 i wyrok NSA z dnia 21 grudnia 2004 r. sygn. akt GSK1149/04 niepublikowany ) .
Złożona w rozpoznawanej sprawie skarga kasacyjna i podniesione w niej zarzuty naruszenia prawa nie zasługują na uwzględnienie .
W skardze kasacyjnej zawarto dwa zarzuty naruszenia prawa procesowego . Pierwszy dotyczy naruszenia art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U . 153 poz. 1269 ) . Przepis ten jest przede wszystkim przepisem ustrojowym , a wynika z niego , że Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwości między organami jednostek samorządu terytorialnego ,samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między innymi tymi organami a organami administracji rządowej . Natomiast kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem jeżeli ustawa nie stanowi inaczej .
Przede wszystkim zauważyć należy , iż to czy ocena legalności indywidualnego aktu administracyjnego była prawidłowa czy też błędna nie może być utożsamiane z naruszeniem art. 1 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych . Błędna ocena w przedmiocie legalności zaskarżonego aktu winna być powiązana z naruszeniem art. 145 bądź art. 141 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi . W rozpoznawanej sprawie skarga kasacyjna nie wskazuje na takie naruszenie prawa procesowego . Natomiast w tej grupie zarzutów naruszenia prawa procesowego powołano się również na naruszenia art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnego ( Dz. U. Nr 74 , poz. 368 ze zm. ) poprzez przyjęcie , że w przedmiotowej sprawie Sąd związany jest bezwzględnie decyzją Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia [...] września 2000 r. w sytuacji gdy orzeczenie to dotyczy sprawy o nałożeniu obowiązku wykonania określonych czynności zaś przedmiotowa sprawa dotyczy nakazania rozbiórki a ponadto po wydaniu tej decyzji nastąpiła istotna zmiana stanu faktycznego ,która wyłącza podporządkowanie się ocenie poprzednio wyrażonej .
Nie można zgodzić się ze stanowiskiem strony , że w/w przepisy ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym uchylonej z dniem 1 stycznia 2004 r. stanowiący , że ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Sądu wiąże w sprawie ten Sąd oraz organ , którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia był stosowany w sprawie przez Sąd I instancji .
Podnieść bowiem należy , że Sąd I instancji orzekał w chwili kiedy obowiązywała ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i na podstawie tej ustawy wyrokował oddalając skargę na podstawie art. 151 tej ustawy . Natomiast w uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd ten przytoczył przepis art. 30 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym tylko w ujęciu treści zarzutu skarżących dokładnie go przytaczając ( strona 5 wyroku ) jak i w części opisowej wynikającej z treści zaskarżonych decyzji . Nie można więc uznać tym samym , że Sąd I Instancji rozstrzygał w oparciu o nieobowiązujący przepis . W zaskarżonym wyroku wyrażone zostało bez wskazania stosownej normy prawnej stanowisko o wiążącej wykładni zawartej w poprzednio obowiązującym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 lutego 2003 r. sygn. akt S.A./Rz 1858/00 , który kontrolował decyzję Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Rzeszowie z dnia [...] września 2000 r. w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności. W wyroku tym ponad wszelką wątpliwość oddalając skargę przyjęto , że wobec przypadku innej samowoli budowlanej niż ta w art. 48 ustawy Prawo budowlane zastosowanie ma przepis art. 51 ustawy pozwalający na doprowadzenie zrealizowanego z odstępstwami budynku do stanu zgodnego z prawem poprzez wykonanie wskazanych w decyzji obowiązków a tym samym, że T. i Z. M. dysponowali pozwoleniem na budowę tj. decyzją Burmistrza Miasta D. z dnia [...] maja 1988 r. NR [...]. Przedstawiona więc ocena prawna w przywołanym wyżej orzeczeniu z dnia 13 lutego 2003 r. niewątpliwie wiązał Sąd I instancji orzekający w tej sprawie także w zakresie poczynionych ustaleń co do posiadania przez inwestorów pozwolenia na budowę .
Błędnie zatem strona skarżąca wywodzi naruszenie w/w normy ustawy o Naczelnym Sadzie Administracyjnym identyfikując go ze związaniem Sądu decyzją Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2000 r. czego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie nie formułował w motywach zaskarżonego wyroku. Sąd ten był niewątpliwie związany cytowanym wyrokiem NSA z 2003 r. Stosownie do przepisu art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1271 ze zm.) ocena prawna wyrażona w w/w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego wydanym przed dniem 1 stycznia 2004 r. wiązała wojewódzki sąd administracyjny oraz organ , którego działanie było przedmiotem skargi . Zatem w tym stanie prawnym mimo, że Sąd I instancji nie powołał przepisu art. 99 cytowanej wyżej ustawy to miał on zastosowanie w tym postępowaniu .
Bezsporne przyjęcie w okolicznościach przedmiotowej sprawy posiadania przez inwestora pozwolenia na budowę nie pozwalało jednocześnie na nakazanie rozbiórki obiektu budowlanego zrealizowanego w oparciu o tę decyzję administracyjną . Nakaz rozbiórki przewidywało prawo wyłącznie w sytuacji kiedy inwestor nie dysponował takim pozwoleniem i samowolnie przystąpił do prac budowlanych bez wymaganego pozwolenia lub zgłoszenia .
Tym samym nie można w niniejszym postępowaniu przyjąć , że Sąd I instancji niewłaściwie zastosował przepis art. 48 ustawy Prawo budowlane z 1994 r. Jako nie naruszającą prawo zasadnie zatem uznano decyzję o odmowie uwzględnienia wniosku skarżącej o wydania decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego w D. przy ul. S.
Dlatego też mając powyższe na uwadze przyjąć należy , iż skarga kasacyjna jako nie posiadającą usprawiedliwionych podstaw nie zasługiwała na uwzględnienie.
Stąd Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy z dnia 20 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm. ) orzekł jak w sentencji .
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło