II OSK 148/18

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2019-12-05

Skład orzekający: sędzia NSA Paweł Miładowski, sędzia NSA Roman Ciąglewicz, sędzia del. WSA Tomasz Świstak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny jest uprawniony do nałożenia obowiązku wpłacenia zaliczki na poczet wykonania zastępczego, a jeśli tak, to czy wysokość tej zaliczki może być ustalona na podstawie odpowiedzi na zapytanie ofertowe?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że organ egzekucyjny prawidłowo zastosował art. 129 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wydając postanowienie o nałożeniu obowiązku wpłacenia zaliczki na poczet wykonania zastępczego. Sąd uznał, że wysokość zaliczki, ustalona na podstawie odpowiedzi na zapytanie ofertowe dotyczące kosztorysu wykonania zastępczego, nie nosi znamion dowolności i jest uzasadniona.
Stan faktyczny
Skarżąca M. S. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił jej skargę na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie nałożenia obowiązku wpłacenia zaliczki na poczet wykonania zastępczego. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania poprzez brak pełnej dokumentacji oraz naruszenie prawa materialnego, kwestionując zasadność i wysokość zaliczki. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 5 grudnia 2019 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Paweł Miładowski Sędziowie: sędzia NSA Roman Ciąglewicz (spr.) sędzia del. WSA Tomasz Świstak Protokolant: starszy asystent sędziego Tomasz Szpojankowski po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2019 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 czerwca 2017 r. sygn. akt VII SA/Wa 1740/16 w sprawie ze skargi M. S. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie nałożenie obowiązku wpłacenia zaliczki na poczet wykonania zastępczego oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 9 czerwca 2017 r., sygn. akt VII SA/Wa 1740/16, oddalił skargę M. S. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...], w przedmiocie nałożenia obowiązku wpłacenia zaliczki na poczet wykonania zastępczego. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła M. S., reprezentowana przez pełnomocnika z urzędu. Wyrok zaskarżyła w całości. Zarzuciła: 1. mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 133 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) P.p.s.a., polegające na wydaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyroku i oddaleniu skargi, pomimo niedysponowania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pełną dokumentację stanowiącą dowód przeprowadzonych przez organy administracyjne i strony czynności prawnomaterialnych i procesowych pozwalających na kontrolę prawidłowości ustaleń poczynionych w sprawie przez organy, jak również na ocenę zarzutów zawartych w skardze, a w konsekwencji na kontrolę zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego; 2. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 129 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym uznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, że kwota zaliczki, do zapłaty której zobowiązana została skarżąca jest uzasadniona, podczas gdy zasadność uiszczenia zaliczki w kwocie 369,00 zł nie wynika z jakichkolwiek dokumentów, z którymi zapoznawał się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (o czym również w ramach pierwszego zarzutu kasacyjnego), a nadto brak informacji na temat tego aby w sprawie sporządzony został kosztorys, który powinien być w w/w zakresie podstawowym dokumentem. W oparciu o powyższe zarzuty kasacyjne skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Jednocześnie pełnomocnik skarżącej wniosła o przyznanie od Skarbu Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu, oświadczając, że koszty pomocy prawnej udzielonej z urzędu nie zostały zapłacone w całości lub w części. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 193 zdanie drugie P.p.s.a. wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wymogów dotyczących koniecznych elementów uzasadnienia wyroku, które przewidziano w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zdanie pierwsze P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy administracji i Sąd pierwszej instancji. Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Przepis art. 183 § 1 P.p.s.a. stanowi, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. Nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważność postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1 – 6 P.p.s.a.w, należy zatem ograniczyć się do zarzutów wyartykułowanych w podstawach skargi kasacyjnej. W pierwszej kolejności rozważyć należy zasadność naruszenia przepisów prawa procesowego. Zarzut naruszenia art. 133 § 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. nie jest skuteczny. Rzeczywiście, Sąd pierwszej instancji powinien dysponować kompletnymi aktami postępowania administracyjnego. Z odpowiedzi na skargę złożonej w niniejszej sprawie wynika, że część akt postępowania administracyjnego PINB dla m.st. Warszawy (karty od 1 do 114 oraz teczka akt sprawy nr [...] Urzędu m.st. Warszawy) została przekazana do WSA w Warszawie w związku ze skargą K. S. w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. Natomiast pozostała część akt PINB (karty od 115 do 172) została przekazana do WSA w Warszawie w związku ze skargą M. S. na postanowienie w przedmiocie zarzutów. Z akt niniejszej sprawy nie wynika wprost, czy Sąd pierwszej instancji dysponował tymi aktami administracyjnymi. Jednak przed wydaniem przez Sąd, w trybie uproszczonym, zaskarżonego wyroku, WINB przesłał do WSA w Warszawie, do akt niniejszej sprawy, pismo z dnia 26 sierpnia 2016 r., w którym poinformował, że przekazuje w załączeniu brakującą część akt administracyjnych PINB (1 skoroszyt akt organu I instancji (karty od 173 do 182). Nadto, akta administracyjne, w tym także akta PINB (1 teczka 5 plików) były w dyspozycji WSA w Warszawie jako dołączone do akt VII SA/Wa 1395/16, z wyłączeniem okresu od 2 czerwca 2017 r. do 27 czerwca 2017 r., kiedy to pozostawały do dyspozycji NSA w związku z zażaleniem M. S. na postanowienie z dnia 20 października 2016 r., odrzucające wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi w sprawie VII SA/Wa 1395/16. W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd przedstawił stan sprawy, w tym także okoliczności wykraczające poza część akt zawartą na kartach 173-182. WSA zaakceptował ustalenie, według którego, kwota zaliczki wynika z odpowiedzi na zapytanie ofertowe, jakiej udzieliła wyspecjalizowana jednostka projektowa. Wnosząca kasację nie podjęła nawet próby podważenia tego ustalenia Sądu pierwszej instancji. Samo zaś wyrażenie wątpliwości, czy rzeczywiście wysokość zaliczki wynika z odpowiedzi na zapytanie ofertowe, nie świadczy o naruszeniu przepisów postępowania mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dodać można, że dokument w postaci odpowiedzi na zapytanie ofertowe znajduje się w aktach administracyjnych na karcie 161. Wynika z niego, że architekt T. P., prowadzący Pracownię Projektową, w odpowiedzi na zapytanie ofertowe z dnia 18 kwietnia 2016 r. w sprawie wykonania kosztorysu inwestorskiego na przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania, tj. funkcji garażowej budynku na terenie działki nr [...], z obrębu [...], przy ulicy P. [...] w Warszawie, zmienionego na zakład wulkanizacyjny i drobnych napraw samochodów, przedstawia swoją propozycję wykonania zadania za kwotę 300 zł oraz 23% VAT, czyli 369 zł brutto. W konsekwencji, nie jest zasadny zarzut naruszenia prawa materialnego. Organ egzekucyjny prawidłowo zastosował art. 129 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2014 r. poz. 1619 ze zm. – obecnie: Dz. U. z 2019 r. poz. 1438 ze zm.). Skoro wydane zostało postanowienie z dnia 31 marca 2016 r. o skierowaniu egzekwowanego obowiązku do wykonania zastępczego, to organ był uprawniony do wydania postanowień przewidzianych w art. 129 ustawy. Wysokość zaliczki wynika z przewidywanych kosztów czynności egzekucyjnej. Przewidywania te powinny być oparte na okolicznościach konkretnej sprawy i konkretnej czynności. Skoro wysokość zaliczki na poczet kosztów sporządzenia kosztorysu wykonania zastępczego została ustalona na podstawie odpowiedzi na zapytanie ofertowe, to nie można organowi zarzucić dowolności. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną. Wniosek o przyznanie pełnomocnikowi, ustanowionemu w ramach prawa pomocy, wynagrodzenia z tytułu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie skarżącej w postępowaniu kasacyjnym, podlega rozpoznaniu przez wojewódzki sąd administracyjny, w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło