II OSK 1683/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Anna Łuczaj po rozpoznaniu w dniu 27 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Z. M. i Z. M. o wstrzymanie wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 6 kwietnia 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 55/11 w sprawie ze skargi kasacyjnej Z. M. i Z. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 6 kwietnia 2011 r., sygn. akt II SA/Łd 55/11 na postanowienie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] listopada 2010 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary za nielegalne użytkowanie obiektu postanawia: odrzucić wniosek. Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi postanowieniem z dnia [...] listopada 2010 r. utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] czerwca 2010 r. o wymierzeniu Zdzisławie i Zbigniewowi M. kary w kwocie 75 000 zł. za przystąpienie do użytkowania rozbudowanego pawilonu handlowego bez wymaganego prawem pozwolenia na użytkowanie. Wyrokiem z dnia 6 kwietnia 2011 r. roku, sygn. akt II SA/Łd 55/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę Z. M. i Z. M. na powyższe postanowienie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia [...] listopada 2010 r. w przedmiocie nałożenia kary za nielegalne użytkowanie obiektu. Z. i Z. M. reprezentowani przez radcę prawnego Damiana N. wnieśli skargę kasacyjną od powyższego wyroku, a nadto pismem z dnia [...] września 2011 r. wniosek o wstrzymanie na podstawie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. W uzasadnieniu wniosku podniesiono, iż wykonanie wyroku Sądu pierwszej instancji spowoduje trudne do odwrócenia skutki jak i niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Zapłata tak wysokiej kwoty spowoduje naruszenie płynności finansowej skarżących, co może skutkować ograniczeniem lub zlikwidowaniem działalności gospodarczej, a w konsekwencji nastąpi zwolnienie pracowników. Nadto skarżący podnieśli, że przedsiębiorstwo branży handlu spożywczego, które prowadzą, na rynku lokalnym dotknięte jest dużą konkurencją ze strony sieciowych supermarketów, a zapłata tak wysokiej kary w kwocie 75 000 zł. spowoduje duże problemy finansowe. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Tak sformułowany wniosek nie zasługuje na uwzględnienie bowiem nie znajduje żadnego umocowania w obowiązujących przepisach prawa. Przepis art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., wskazuje, iż po przekazaniu skargi sądowi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, za wyjątkiem wskazanym w tym przepisie. Z przyjętej wykładni powołanego przepisu wynika, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności dopuszczalne jest również na etapie postępowania kasacyjnego (uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2007 r. sygn. akt I GPS 1/07, ONSAiWSA 2007 Nr 4, poz. 77). Niemniej jednak przepis ten odnosi się wyłącznie do aktów lub czynności wydanych przez organy administracji publicznej i w żadnym razie nie dotyczy wyroków sądów administracyjnych. Celem instytucji prawnej uregulowanej w art. 61 § 3 p.p.s.a. jest wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, a więc zapewnienie skarżącemu ochrony tymczasowej w toku postępowania sądowego przed następstwami wadliwych aktów lub czynności organów administracji publicznej, których wykonanie może doprowadzić do wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Udzielenie ochrony tymczasowej wiąże się, więc zawsze z próbą zapobieżenia wystąpienia wyżej wskazanych zagrożeń, które mogą wystąpić jako następstwo wykonania aktu lub czynności. Na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. nie można zatem dochodzić wstrzymania wykonania nieprawomocnego wyroku sądu pierwszej instancji. Stosowanie przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a. w toku postępowania kasacyjnego może dotyczyć wyłącznie aktu lub czynności, o których mowa w art. 61 § 1 p.p.s.a. Do tych aktów i czynności nie należą wyroki sądów administracyjnych. To zaś oznacza, iż powyższy przepis nie znajduje zastosowania do wyroków sądów administracyjnych. Tymczasem wniosek o wstrzymanie nieprawomocnego wyroku sądu pierwszej instancji zgłoszony w toku postępowania kasacyjnego jest niedopuszczalny. W niniejszej sprawie skarżący błędnie utożsamiają możliwość udzielenia im ochrony tymczasowej z art. 61 § 3 p.p.s.a. ze wstrzymaniem wykonania zaskarżonego wyroku Sądu pierwszej instancji. Źródłem obowiązku uiszczenia kary pieniężnej jest ostateczne postanowienie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia [...] listopada 2010 r., które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] czerwca 2010 r. wymierzające Z. M. i Z. M. karę w wysokości 75 000 zł. Podkreślić należy, że Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zna instytucji wstrzymania wyroku sądu pierwszej instancji w sytuacji wniesienia skargi kasacyjnej. Ponadto wskazać należy, że w sytuacji, gdy od wyroku sądu pierwszej instancji została wniesiona skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego, to wyrok ten jest nieprawomocny, a tym samym nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia. Na marginesie warto wspomnieć, że Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przewiduje dwa przypadki, kiedy sąd może wstrzymać wykonanie orzeczenia: po pierwsze, w przypadku zgłoszenia wniosku o przywrócenie terminu (art. 89 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) i po drugie, w przypadku wniesienia skargi o wznowienie postępowania (art. 284 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Powyższe przypadki nie odnoszą się jednak do niniejszej sprawy. Z przedstawionych wyżej przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 64 § 3 i art. 193 p.p.s.a. odrzucił wniosek jako niedopuszczalny.