II OSK 1764/24
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2024-11-14
Skład orzekający: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie o wznowienie postępowania może zostać uwzględniony, jeśli skarżący podnosi jedynie ryzyko uruchomienia odrębnych postępowań administracyjnych (np. w przedmiocie rozbiórki) w związku z wyeliminowaniem z obrotu prawnego decyzji o pozwoleniu na budowę?Ratio decidendi
Wniosek o wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie o wznowienie postępowania nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli skarżący podnosi jedynie ryzyko uruchomienia odrębnych postępowań administracyjnych (np. w przedmiocie rozbiórki) w związku z wyeliminowaniem z obrotu prawnego decyzji o pozwoleniu na budowę. Ryzyko uruchomienia takich postępowań nie stanowi podstawy do wstrzymania wykonania wyroku, gdyż strona może ubiegać się o ochronę tymczasową w ich toku, a podstawę do wstrzymania musi stanowić skutek bezpośrednio wynikający ze stanu prawnego wywołanego wyrokiem, a nie potencjalne konsekwencje w innych postępowaniach.Stan faktyczny
Pełnomocnik G. R. złożył wniosek o wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego (II OSK 1855/21), który wyeliminował z obrotu prawnego decyzję o pozwoleniu na budowę. Skarżący argumentował, że na skutek tego wyroku jego budynki będą traktowane jako samowola budowlana, co może prowadzić do wszczęcia postępowań administracyjnych, np. w przedmiocie rozbiórki. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku G. R. w przedmiocie wstrzymania wykonania wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 listopada 2022 r., sygn. akt II OSK 1855/21 w sprawie ze skargi G. R. o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 listopada 2022 r., sygn. akt II OSK 1855/21 wydanym w sprawie skargi kasacyjnej M. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 marca 2021 r. sygn. akt II SA/Kr 1000/20 w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 29 maja 2020 r. znak: WI-I.7840.11.35.2019.BU w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: odmówić wstrzymania wykonania wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego
W skardze o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 listopada 2022 r., sygn. akt II OSK 1855/21, pełnomocnik G. R. zawarł, na podstawie art. 284 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.), wniosek o wstrzymanie wykonania ww. orzeczenia tego Sądu, podnosząc że na skutek wydanego wyroku doszło do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji o pozwoleniu na budowę, co sprawia, że należące do skarżącego budynki będą traktowane jako samowola budowlana.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek o wstrzymanie wyroku NSA nie zasługuje na uwzględnienie.
Jak stanowi art. 284 p.p.s.a. wniesienie skargi o wznowienie postępowania nie tamuje wykonania zaskarżonego orzeczenia. W razie jednak uprawdopodobnienia, że zgłaszającemu wniosek grozi niepowetowana szkoda, sąd może wstrzymać wykonanie orzeczenia. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym.
W orzecznictwie NSA podkreśla się, że chodzi tu o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla wnioskodawcy, lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (por. postanowienie NSA z 25 stycznia 2024 r. sygn. akt I FSK 1575/20).
Pełnomocnik skarżącego wskazuje, że na skutek wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji o pozwoleniu na budowę zachodzi rodzi ryzyko uruchomienia postępowań administracyjnych w postaci np. postępowania naprawczego, bądź postępowania w przedmiocie rozbiórki. Naczelny Sąd Administracyjny w swoim orzecznictwie wielokrotnie natomiast podkreślał, że ryzyko uruchomienia odrębnych postepowań nie może stanowić podstawy do wstrzymania wykonania danego aktu. Należy bowiem mieć na uwadze, że w toku takich postępowań strona może ubiegać się o ochronę tymczasową zarówno przed organami, jak i ewentualnie przed sądem. Podstawę do wstrzymania wykonania musi dawać skutek bezpośrednio wynikający ze stanu prawnego wywołanego wyrokiem - przykładowo utrzymanego nim w mocy nakazu rozbiórki. Z taką sytuacją jednak nie mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Jedyny bezpośredni skutek na jaki wskazała strona to uznanie zrealizowanej inwestycji za samowolę, co nie oznacza automatycznie konieczności rozbiórki ani nie rodzi zobowiązania do uiszczania jakichkolwiek kosztów, które mogłyby być utożsamiane z pojęciem "znacznej szkody".
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 284 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło