II OSK 1791/13

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-02-26

Skład orzekający: Andrzej Jurkiewicz, Małgorzata Stahl, Wanda Zielińska-Baran

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny, uchylając decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, prawidłowo zinterpretował i zastosował zasady związane z wiążącym charakterem ocen prawnych zawartych w poprzednich orzeczeniach sądu administracyjnego (art. 153 p.p.s.a.) w kontekście ustalania szkodliwego wpływu zmiany stosunków wodnych na grunty sąsiednie?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny naruszył art. 153 p.p.s.a., nie stosując się do oceny prawnej i wskazań zawartych w poprzednim wyroku WSA. Sąd I instancji wadliwie uznał, że organ odwoławczy uchybił przepisom proceduralnym, podczas gdy prawidłowe ustalenia organu, oparte na uzupełniającym postępowaniu dowodowym, wykazały brak szkody wynikającej ze zmiany stosunków wodnych. W konsekwencji NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i oddalił skargę.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku J.S. o ustalenie, czy działania właścicieli sąsiedniej działki (utwardzenie jej nawierzchni żużlem) spowodowały zmianę stanu wody na gruncie ze szkodą dla jego działek. Po wieloletnim postępowaniu administracyjnym, w którym organy kilkukrotnie odmawiały nakazania przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom, Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uznając wadliwość ustaleń faktycznych i naruszenie przepisów proceduralnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło skargę kasacyjną, zarzucając WSA naruszenie art. 153 p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie wiążącej oceny prawnej z poprzedniego wyroku WSA.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i oddalił skargę. Odstąpił od zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 26 lutego 2015 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz sędzia NSA Małgorzata Stahl sędzia del. WSA Wanda Zielińska-Baran /spr./ Protokolant starszy inspektor sądowy Agnieszka Majewska po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2015 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 13 marca 2013 r. sygn. akt II SA/Rz 1159/12 w sprawie ze skargi J.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] września 2012 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia stosunków wodnych 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, 2. odstępuje od zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z dnia 13 marca 2013 r., sygn. akt II SA/Rz 1159/12, po rozpoznaniu skargi J.S., w pkt I. uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] września 2012 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia stosunków wodnych, w pkt II zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego. Wyrok ten został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym: Wnioskiem z dnia 18 lipca 2007 r. złożonym J.S. wystąpił do Starosty Powiatowego w J. o zbadanie czy działania właścicieli działki nr ew. [...] – J, i W.K. nie spowodowały zmiany stanu wody na gruncie ze szkodą dla gruntów sąsiednich, tj. na działkach o nr ewid. [...] i [...], których jest on właścicielem. jest wnioskodawca. Starosta przekazał wniosek ten według właściwości Burmistrzowi Jasła, który w dniu 15 października 2007 r. wszczął postępowanie w przedmiotowej sprawie i przeprowadził oględziny przy udziale stron postępowania. Sprawa była już trzykrotnie przedmiotem orzekania przez Burmistrza Jasła, który decyzjami z dnia: [...] grudnia 2007 r. i [...] lipca 2008 r., odmówił nakazania J. i W.K. przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom wobec nie wystąpienia zmian stosunków wodnych na gruncie ze szkodą dla gruntów sąsiednich. Powyższe decyzje były odpowiednio decyzjami SKO z dnia: [...] stycznia 2008 r. i [...] września 2008 r., uchylane, a sprawa przekazywana do ponownego rozpoznania. Decyzja SKO z dnia [...] września 2008 r., nr [...] była przedmiotem kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie (dalej WSA), który wyrokiem z dnia 20 lutego 2009 r., sygn. akt II SA/Rz 762/08, oddalił skargę J. i W.K. Kolejną decyzją z dnia [...] października 2010 r., SKO uchyliło decyzję Burmistrza Jasła z dnia [...] sierpnia 2010 r., o odmowie nakazania J. i W.K. przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Zaleciło organowi I instancji analizę w zakresie zasadności powołania biegłego, który ustaliłby stan wody na gruncie objętym postępowaniem oraz przeprowadził stosowne ustalenia. Burmistrz Jasła decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r., po raz kolejny odmówił nakazania J. i W.K. przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom wobec niestwierdzenia zmiany stanu wody na gruncie ze szkodą dla gruntów sąsiednich. Organ I instancji stwierdził, iż ponownie przeprowadzone postępowanie potwierdziło, że wykonane utwardzenie działki o nr ewid. [...]nie naruszyło stosunków wodnych na działkach nr ewid. [...] i [...], a za obecny stan odpowiada J.S., który wykonując wjazd na swoją posesję nie uwzględnił spływu wody opadowej ze względu na ukształtowanie terenu. Organ podał, że wydając decyzję uwzględnił opinię zespołu ekspertów - pracowników Urzędu Miasta, wskazującą na brak podstaw do stwierdzenia, że naruszono stosunki wodne. Po rozpatrzeniu odwołania J. S. SKO decyzją z dnia [...] października 2011 r., uchyliło w całości decyzję Burmistrza Jasła z dnia [...] sierpnia 2011 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. Kolegium uznało, że organ nadal nie ustalił w sposób niebudzący wątpliwości stanu faktycznego sprawy, w tym zakres przedmiotowego postępowania – konkretnie jaki działki są nim objęte, a skupił się jedynie na kwestii zawarcia przez strony ugody, a gdy do niej nie doszło, wydał decyzję bez przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. WSA w Rzeszowie, po rozpoznaniu skargi W. i J.K., wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SA/Rz 1270/11, uchyliło zaskarżoną decyzję SKO z dnia [...] października 2011 r. W ocenie Sądu stan faktyczny i prawny nie pozwalał na przyjęcie, że zaistniały przesłanki do kasacyjnego orzekania przez organ II instancji na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. Sąd wskazał, iż w ponownie prowadzonym postępowaniu rolą Kolegium będzie rozpoznanie sprawy w jej całokształcie, do czego obliguje zasada dwuinstancyjnego postępowania. W szczególności zalecił organowi ustalenie czy nawiezienie żużla na drogę znajdującą się na działce nr [...] w J. miało szkodliwy wpływ na nieruchomości J.S. kierując się w zakresie prowadzonego postępowania wyjaśniającego uwagami Sądu zawartymi w uzasadnieniu. Organ miał też ustalić, czy na drodze tej nadal znajduje się żużel i w zależności od poczynionych ustaleń organ miał wydać decyzję, która będzie odpowiadała wymogom zawartym w art. 107 § 3 k.p.a. SKO decyzją z dnia [...] września 2012 r., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazało, że żądanie wnioskodawcy oparte jest na twierdzeniu, że zmiana stanu wody nastąpiła na jego działkach o nr [...] i [...] w wyniku działań podjętych przez właścicieli działki sąsiedniej o nr [...], położonej w [...], w postaci utwardzenia parceli poprzez jej nadsypanie. Powoduje to zwiększenie spływu wód na jego posesję. Kolegium podało, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego bezspornie wynika, że J. i W. K. dokonali utwardzenia swojej posesji w 2007 roku poprzez nawiezienie żużla na część działki (drogę dojazdową). J.S. podnosił, że utwardzenie działki nr [...] poprzez jej nadsypanie spowodowało zmianę spływu wód powodując zalewanie jego posesji. Kolegium podczas oględzin stwierdziło, że dotychczasowe ustalenia są wystarczające do rozpoznania odwołania i wydania merytorycznego rozstrzygnięcia, zatem przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego w sprawie jest niecelowe. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 r. Kolegium odmówiło przeprowadzenia w sprawie dowodu z opinii biegłego. Zdaniem organu nawiezienie żużla na drogę znajdującą się na działce nr [...] w J. nie wykazuje aktualnie szkodliwego wpływu na nieruchomości J.S. Podczas dokonanych oględzin na wysokości wejścia do budynku mieszkalnego wnioskodawcy oprócz widocznego utwardzenia terenu w postaci kamieni, stwierdzono niewielką ilość materiału użytego do utwardzenia naniesionego na grunt wnioskodawcy. Utwardzenie działki nr [...], przez nawiezienie wywrotki żużla nie zmieniło spływu wód opadowych, a spowodowało jedynie zwiększenie prędkości spływu tych wód. Obecnie na terenie dokonanego utwardzenia widoczna jest tylko zmiana zabarwienia podłoża na kolor ciemniejszy, co jest pozostałością po nawiezionej warstwie żużla. W związku z tym zarzut wyrządzenia szkód w postaci spływu wraz z wodą opadową materiału użytego do tego utwardzenia – głównie żużla, nie jest zasadny. Kolegium stwierdziło, że obecnie na spornych gruntach znajdują się już tylko ślady po nawiezionym żużlu (materiale sypkim) w postaci ciemniejszego zabarwienia terenu. Fakt ten został stwierdzony w czasie dokonanych oględzin, odnotowany w protokole i udokumentowany fotograficznie. Natomiast obecne szkody, których przyczyną miało być utwardzenie gruntu przez J. i W.K., nie występują. Zawilgocenie budynku gospodarczego jest wynikiem zalewania przez wody [...] i braku jego izolacji. Wykonanie utwardzenia działki o nr ew. [...] naruszyło stosunki wodne na działkach o nr [...] i [...], lecz naruszenie to nie nosi znamion szkody, aktualnie brak jest podstaw do nakazania W. i i J.K. przywrócenia stanu poprzedniego wody na gruncie lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom w oparciu o art. 29 ust. 3 u.p.w. W skardze J.S. zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 6, 7, 11, 75 § 1, 77 § 1 i 2, 84 k.p.a., w związku z art. 140 k.p.a. oraz art. 136 k.p.a. oraz art. 29 u.p.w., wnosząc na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. o dopuszczenie dowodu z przedstawionych wraz ze skargą fotografii na okoliczność szkodliwego wpływu zmiany stanu wód na teren skarżącego i uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa radcy prawnego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu podniesiono, że zaskarżona decyzja jest wadliwa i oparta na błędnych ustaleniach faktycznych wyprowadzonych z niezupełnego materiału dowodowego, czemu towarzyszy naruszenie przepisów prawa materialnego. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie z przyczyn wywiedzionych jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, że skarga w zakresie części zarzutów jest zasadna. Sąd wskazał, iż stosownie do art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu Sądu wiążą w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. W uzasadnieniu wyroku z dnia 12 kwietnia 2012 r. Sąd podkreślił, że stan faktyczny i prawny nie pozwalał na przyjęcie, że zaistniały przesłanki do kasacyjnego orzekania przez organ II instancji m.in. z tej przyczyny, że organ odwoławczy jest uprawniony i zobligowany do rozstrzygnięcia sprawy w jej całokształcie, przy czym oceny wyrażone w decyzji organu II instancji uchylającej decyzję i kierującej sprawę do ponownego rozpatrzenia nie wiążą organu I instancji. To ostatnie stwierdzenie odnosiło się zwłaszcza do kwestii zarzucanego w wówczas zaskarżonej decyzji SKO nieprzeprowadzenia dowodu z opinii biegłego. Sąd wskazał też jakie okoliczności wynikają z dowodów już zgromadzonych w sprawie, uznając jednocześnie za wadliwe nakazywanie w decyzji kasacyjnej czynienia dalszych ustaleń w tym zakresie. Sąd stwierdził, iż podnoszona wówczas kwestia braku związania wytycznymi organu II instancji odnosiła się do tego, że jeśli organ odwoławczy po ocenie zgromadzonego dotychczas materiału dowodowego uważa, że przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego jest niezbędne, może to uczynić we własnym zakresie. Sąd stwierdził, iż wobec braku wskazania w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji na jakich dowodach organ oparł swoje ustalenia, nie możliwa jest kontrola sądowa co do poprawności w tym zakresie, tym bardziej, że w aktach brak dowodów na poparcie niektórych istotnych ustaleń organu, a to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd wskazał, iż fakt podmakania budynku gospodarczego znajdującego się na działce [...] jako skutek zmiany stosunków wodnych spowodowanej przez podniesienie poziomu działki nr [...] poprzez nawiezienie na nią żużla był podnoszony przez skarżącego nie tylko w trakcie ostatnich oględzin przeprowadzonych przez SKO, lecz już w 2008 roku podczas oględzin przeprowadzonych w dniu 8 maja 2008 r. Tymczasem z uzasadnienia zaskarżonej decyzji nie wynika na jakich dowodach zostało oparte ustalenie, że podmoknięcie tegoż budynku (zawilgocenie piwnic) nie ma związku z utwardzeniem terenu dokonanym przez państwa K. a zawilgocenie piwnic jest skutkiem niewłaściwej izolacji tego budynku i okresowych podtopień. Zatem takie ustalenie jest ustaleniem dowolnym. Powiązanie podmoknięcia budynku gospodarczego z zalewaniem wodami rzeki [...], w sytuacji gdy z akt sprawy wynika tylko, że takie "podtopienie miało miejsce w 2010 r." a szkoda była zgłaszana przez J.S. już 2 lata wcześniej, gdy nie zostało także ustalone kiedy wybudował on ogrodzenie, które ma tamować spływ wody z wyżej położonych nieruchomości, prowadzi do wniosku, że sprawa nie została należycie wyjaśniona w aspekcie przepisów art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. Sąd wskazał, iż nie można stwierdzić na jakich dowodach zostało oparte ustalenie Kolegium, że nawieziony żwir zwiększył absorpcję podłoża w odniesieniu do stanu wcześniej istniejącego na gruntu. W aspekcie stwierdzenia organu, że utwardzenie drogi zwiększyło prędkość spływu wód powyższe wydaje się nielogiczne. Z zaskarżonej decyzji nie wynika, aby organ rozpatrzył przedłożone przez skarżącego dowody w postaci fotografii oraz filmu nakręconego w czasie obfitych opadów deszczu skarżą. Jeśli w zaskarżonej decyzji zabrakło wskazania na jakich dowodach zostały oparte ustalenia istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, dotyczące ewentualnego braku szkodliwego wpływu zmian dokonanych na działce nr [...] na grunty sąsiednie, to taka decyzja została oparta na ustaleniach dokonanych dowolnie. Sąd stwierdził, iż chybienia te, jako mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy obligowały go do wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obiegu prawnego. Sąd nadmienił, iż przedmiotem żądania pozwu w sprawie [...] prowadzonej przez Sąd Rejonowy J. był ochrona posiadania działki nr [...], natomiast budynek gospodarczy znajduje się – jak wynika z akt sprawy – na działce nr [...]. Nie wszystkie więc okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia tej sprawy administracyjnej można oprzeć na dokumentach pochodzących z tamtego postępowania. Sąd stwierdził, iż wobec stwierdzenia powyższych uchybień odnoszenie się do pozostałych zarzutów skargi byłoby przedwczesne, jednak obligowały one do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. zaskarżając go w całości i zarzucając mu naruszenie art.145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77, art. 107 § 3, art. 12 § 1 oraz art. 84 § 1 k.p.a. poprzez przyjęcie w zaskarżonym wyroku, że Kolegium utrzymując w mocy decyzję I instancji naruszyło normy administracyjnego prawa procesowego, podczas gdy naruszeń takich organ nie dokonał. Także przyjęcie przez Sąd, iż ustalenia Kolegium istotne do rozpatrzenia sprawy nie zostały oparte na dowodach pozyskanych w toku postępowania, jest wadliwe. Odmienne stanowisko Sądu w tej kwestii spowodowałoby oddalenie skargi, stąd powyższe uchybienie Sądu należy uznać za istotne; - obrazę art. 153 p.p.s.a., poprzez nieuwzględnienie oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania zawartych w zapadłym w sprawie wyroku WSA w Rzeszowie z dnia 12 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SA/Rz 1270/11. Wskazując na powyższe organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie i zasądzenie kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych. W motywach W odpowiedzi na skargę kasacyjną pełnomocnik skarżącego J. S. wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Granice te determinują kierunek postępowania Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wobec niestwierdzenia z urzędu nieważności postępowania, Naczelny Sąd Administracyjny ogranicza swoje rozważania do oceny wskazanych w skardze kasacyjnej podstaw kasacyjnych. Rozpoznawana skarga kasacyjna oparta jest na usprawiedliwionej podstawie. Zasadny jest zarzut naruszenia art. 153 p.p.s.a, w myśl którego ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Ocena prawna wyrażona w prawomocnym orzeczeniu sądu administracyjnego wiąże w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. Norma zawarta w art. 153 p.p.s.a. wskazuje, że orzeczenie sądu administracyjnego wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego, bo jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w danej sprawie. Z kolei, związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 p.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się organu administracji publicznej do wskazań w zakresie dalszego postępowania. Zarówno organ administracji, jak i sąd administracyjny, rozpatrując sprawę ponownie, obowiązane są zastosować się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku. Ocena prawna wyrażona w orzeczeniu sądu administracyjnego jest wiążąca w sprawie, zarówno gdy dotyczy zastosowania przepisów prawa materialnego, jak i przepisów postępowania administracyjnego. W sprawie orzekał uprzednio WSA w Rzeszowie, który prawomocnym wyrokiem z dnia 12 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SA/Rz 1270/11, uchylając kasatoryjną decyzję organu odwoławczego, zawarł w swoim orzeczeniu wskazania co do dalszego postępowania. Sąd nakazując organowi odwoławczemu rozpoznać sprawę w jej całokształcie, w szczególności wskazał na konieczność ustalenia czy nawiezienie żula na drogę znajdującą się na działce o nr [...] w J. miało szkodliwy wpływ na nieruchomość J.S., kierując się przy tym jego wcześniejszymi uwagami. Sąd nakazał również ustalić czy na drodze tej nadal znajduje się żużel. Dokonując zaś oceny prawnej Sąd wskazał, iż dla wydania decyzji o nakazaniu przywrócenia stanu poprzedniego na gruncie, albo wykonania urządzeń zapobiegającym szkodom jest wykazanie, że w nastąpiła szkodliwa zmiana stanu wód na gruncie, która szkodliwie wpływa na grunty sąsiednie. Adresatem obowiązku wynikającego z art. 29 ust. 3 Prawa wodnego jest właściciel gruntu, na którym nastąpiła zmiana stanu wód. Okoliczność zmiany stanu wody na gruncie wyniku nawiezienia żużla nie jest w sprawie kwestionowana, natomiast spór dotyczy ustalenia, czy zmiana ta szkodliwie wpływa na grunt J.S. Sąd stwierdził, iż bez znaczenia dla wyniku sprawy w zakresie naruszenia stosunków wodnych jest ustalenie ile żużla zostało wywiezionych na działkę nr [...] w J. grubość utwardzenia, rodzaj podłoża, na którym wysypano żużel, bo nieutwardzona droga w tej części działki istniała już w przeszłości. Bez wpływu na wynik sprawy jest też wyjaśnienie kwestii zasypania rowu przez J.S. na swojej działce, jak też ustalenie spływu wód w terenie przed utwardzeniem. Sąd odwołując się do ustaleń przedstawionych w prawomocnym wyroku Sądu Rejonowego w J., wskazał, że tożsamość miejsca, czasu, podmiotów oraz wywrotki nawiezionego żużla na działkę nr [...] w J. warstwę której organ I instancji określa na około 10 -15 cm, powoduje, że wbrew twierdzeniom SKO, nie ma potrzeby dalszego prowadzenia postępowania wyjaśniającego w tym zakresie, a zarzuty odwołania są nieuzasadnione. Sąd nie zgodził się ze stanowiskiem SKO, że wyłącznie opinia biegłego może stanowić podstawę do rozstrzygnięcia sprawy, wybór środka dowodowego należy do organu I instancji, może on też skorzystać z wiedzy osób zatrudnionych w tym organie. W rozpoznanej sprawie Sąd I instancji wprawdzie prawidłowo uznał, iż ocena prawna zawarta w powołanym wyżej wyroku tego Sądu z dnia 12 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SA/Rz 1270/11, ma charakter wiążący, jednak w sposób nieprawidłowy ustalony został zakres związania wyrokiem. W uprzednim wyroku Sąd wyraźnie wskazał, jakie kwestie uznał za przesądzone, a jakie powinny być wyjaśnione przez organ odwoławczy w ponownym postępowaniu w postępowaniu przeprowadzonym w trybie art. 136 k.p.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjny z treści uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że Sąd I instancji dokonując w niniejszej sprawie kontroli zaskarżonej decyzji, pominął zarówno ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania zawarte w poprzednim wyroku z dnia 12 kwietnia 2012 r. W konsekwencji takiej kontroli Sąd I instancji wadliwe uznał, że organ odwoławczy uchybił przepisom art. 7 i 77 § 1 k.p.a. w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, co wyczerpywało dyspozycję art.145 § 1 pkt 1 lit.c) p.p.s.a. Z analizy akt administracyjnych wynika jednoznacznie, że przeprowadzone w trybie art. 136 k.p.a. uzupełniające postępowanie dowodowe zgodnie ze wskazaniami Sądu pozwoliło organowi odwoławczemu ustalić, iż obecnie na spornych gruntach znajdują się już tylko ślady po nawiezionym żużlu, jak i że szkody, których przyczyną miało być utwardzenie gruntu przez W. i J.K. obecnie nie występują. Ujawnione w protokole z rozprawy administracyjnej przeprowadzonej w dniu 21 sierpnia 2012 r. w wyniki przeprowadzonych oględzin działek o nr ew. [...],[...] i [...], jak i sporządzona w jej trakcie dokumentacja fotograficzna, wykazały, że: po pierwsze - utwardzenie warstwą 10 cm żużla w 2007 roku gruntu działki nr ew. [...] dokonane przez jej właścicieli naruszyło stosunki wodne na sąsiednich działkach o nr [...] i [...]; po drugie - naruszenie to aktualnie nie nosi znamion szkody, bowiem pozostałości po nawiezionym żużlu są znikome. W tych okoliczności faktycznych należy uznać, że organ odwoławczy, zasadnie przyjął, że aktualnie brak jest podstaw do nakazania właścicielom działki nr [...] przywrócenia stanu poprzedniego wody na gruncie lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom w oparciu o art. 29 ust. 3 Prawa wodnego, tym samym uprawnione było utrzymanie zaskarżoną decyzją w mocy decyzji organu pierwszej instancji z dnia [...] sierpnia 2011 r. Z przedstawionych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 w zw. z art. 151 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i oddalił skargę. orzekł jak w sentencji. Na podstawie art. 207 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny odstąpił w całości od zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło