II OSK 1817/06

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2008-03-27

Skład orzekający: Maria Czapska-Górnikiewicz, Jerzy Bujko, Grażyna Radzicka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna od wyroku WSA oddalającego skargę na decyzję nakazującą rozbiórkę samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego może być uwzględniona, jeśli zarzuty naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego są gołosłowne i nie znajdują uzasadnienia w stanie faktycznym?
Ratio decidendi
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, a podniesione w niej zarzuty naruszenia przepisów PPSA są gołosłowne i nie znajdują uzasadnienia w rzeczywistym stanie sprawy. Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że organy administracji dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych, prowadziły postępowanie zgodnie z przepisami KPA i zastosowały właściwe przepisy prawa materialnego, a skarżący nie wykonał obowiązków umożliwiających legalizację samowolnie wzniesionego obiektu budowlanego.
Stan faktyczny
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał P. B. rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego w warunkach samowoli budowlanej bez wymaganego pozwolenia na budowę. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał decyzję w mocy. P. B. nie wywiązał się z nałożonych obowiązków umożliwiających legalizację obiektu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę P. B. na decyzję nakazującą rozbiórkę. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną P. B. od wyroku WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz Sędziowie sędzia NSA Jerzy Bujko (spr.) sędzia NSA Grażyna Radzicka Protokolant Agnieszka Kuberska po rozpoznaniu w dniu 27 marca 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej P. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 19 lipca 2006 r. sygn. akt II SA/Gd 595/05 w sprawie ze skargi P. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego oddala skargę kasacyjną. Decyzją z dnia [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nakazał P. B. dokonanie rozbiórki wykonanego w warunkach samowoli budowlanej na nieruchomości położonej we W. T., oznaczonej jako działka nr [...], obiektu budowlanego pełniącego funkcję rekreacji indywidualnej, drewnianej konstrukcji z parterowym poddaszem użytkowym składającej się z obiektu zasadniczego o wymiarach 6 m x 7,15 m z dwoma tarasami. W następstwie odwołania P. B. od tej decyzji [...] Wojewódzki Inspektor Budowlany w G., decyzją z dnia [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organy ustaliły, że zgodnie z oświadczeniem właściciela przedmiotowy obiekt budowlany został wybudowany w 2001 r. bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę. Postanowieniem z dnia [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nałożył na inwestora obowiązek przedłożenia do [...] lutego 2005 r. określonych w tym postanowieniu dokumentów, w celu zalegalizowania wykonanych robót budowlanych. P. B. nie wywiązał się z nałożonych na niego obowiązków i w tej sytuacji organ, na podstawie art. 48 ust. 4 prawa budowlanego, nakazał rozbiórkę samowolnie wzniesionego obiektu budowlanego. Wymienioną decyzję z dnia [...] P. B. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, zarzucając jej naruszenie przepisów art. 29 ust. 1 pkt 1a i pkt 22, art. 30 ust. 1 pkt 1 i art. 48 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane a także art. 7, 10, 11, 77, 78, 80, 107 § 1 i §3 oraz art. 139 Kodeksu postępowania administracyjnego i art. 2, 7 i 32 Konstytucji RP. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 19 lipca 2006 r. (sygn. II SA/Gd 595/05) skargę oddalił. Sąd uznał, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem a organy obu instancji dokonały prawidłowych ustaleń faktycznych, prowadziły postępowanie zgodne z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego oraz zastosowały właściwe przepisy prawa materialnego. Z przeprowadzonych w dniu [...] sierpnia 2004 r. oględzin wynika, że na działce nr [...] we wsi W. T. skarżący wybudował budynek letniskowy, budynek gospodarczy, zbiornik na ścieki i ujęcie wody głębinowej. Obiekty te zostały wybudowane bez wcześniejszego uzyskania pozwolenia na budowę ani zgłoszenia. Budowa domu letniskowego, którego dotyczy postępowanie, nie mogła nastąpić bez wcześniejszego pozwolenia na budowę, zgodnie z art. 28 ust. 1 prawa budowlanego, gdyż prowadzenie takiej budowy nie zostało uwzględnione w przepisach art. 29–31 przewidujących wyjątki od zasady rozpoczynania budowy na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Wbrew twierdzeniom skarżącego Sąd I instancji nie uznał spornego obiektu ani za obiekt wymieniony w art. 29 ust. 1 pkt 1a prawa budowlanego, ani w art. 29 ust. 1 pkt 12 i pkt 22 tej ustawy. Zgodnie z art. 48 prawa budowlanego, wobec stwierdzenia faktu samowoli budowlanej, organy wszczęły procedurę przewidzianą tym przepisem, nakładając na inwestora obowiązki, których wykonanie było warunkiem zalegalizowania wybudowanego obiektu budowlanego. Skarżący obowiązków tych nie wykonał. W szczególności nie złożył on w wyznaczonym terminie zaświadczenia Wójta Gminy K. o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu. W tej sytuacji organ miał obowiązek orzec rozbiórkę obiektu, zgodnie z art. 48 ust. 3 w zw. z ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku zaskarżył skargą kasacyjną P. B., reprezentowany przez radcę prawnego M. C.. Wyrokowi zarzucił naruszenie następujących przepisów ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.): – art. 141 § 4 – przez brak odniesienia w uzasadnieniu do wszystkich zarzutów skargi; – art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ – przez bezpodstawne oddalenie skargi, mimo że decyzja została wydana z naruszeniami przepisów postępowania mogącymi mieć wpływ na wynik sprawy, w szczególności art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 1 K.p.a. w zw. z art. 3 prawa budowlanego i art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji; – art. 134 poprzez rozważenie selektywne wybranych zarzutów i zaniechanie rozpatrzenia pozostałych podstaw skargi, w szczególności zarzutu naruszenia art. 2, 7 i 32 Konstytucji RP a nadto niewykroczenie przez Sąd poza granice skargi. Wobec tych zarzutów skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Podniesione w niej zarzuty naruszenia wskazanych przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej p.p.s.a., są gołosłowne i nie znajdują żadnego uzasadnienia w rzeczywistym stanie. Podnosząc zarzut wadliwego uzasadnienia wyroku (art. 141 § 4 p.p.s.a.) skarżący nie wskazał żadnych pominiętych przez Sąd I instancji zarzutów skargi. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono wprawdzie, iż WSA nie rozpatrzył "zarzutu bezczynności organów administracji państwowej odnośnie wszczęcia postępowań, co do ostatecznego ustalenia sposobu zagospodarowania działki nr [...]", lecz zarzut ten jest niezrozumiały i nie wiąże się z przedmiotem prowadzonego postępowania. Nie można bowiem uznać, iż prowadzone bezskutecznie przez skarżącego – i inne osoby, które w sąsiedztwie działki skarżącego pobudowały nielegalnie domy letniskowe – starania o zmianę przeznaczenia zabudowanych działek mogły w istotny sposób wpłynąć na sposób rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Zarzucając naruszenie art. 145 § 1 lit. c/ p.p.s.a. przez oddalenie skargi, mimo że decyzja naruszała przepisy art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 1 K.p.a. oraz art. 121 § 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji skarżący również nie wskazał żadnych konkretnych okoliczności faktycznych niewyjaśnionych w postępowaniu administracyjnym ani żadnych faktów czy dowodów mających istotne znaczenie dla sprawy, których nie rozważyły organy prowadzące to postępowanie. Twierdzenie, że zaskarżona decyzja orzekająca rozbiórkę jest niewykonalna, "bowiem nie wynika z jej treści jakie przepisy należy stosować" w postępowaniu egzekucyjnym, jest oczywiście nieuzasadnione, gdyż w decyzji opartej o przepis art. 48 ust. 1 prawa budowlanego organy nie miały obowiązku, a nawet możliwości, zajmować się problemem wykonania tej decyzji. Również niezasadny jest zarzut dotyczący nieokreślenia przez Sąd I instancji charakteru obiektu, którego dotyczy zaskarżona decyzja, skoro zarówno z tej decyzji jak i wyroku WSA wynika jasno, że postępowanie dotyczy samowolnie wzniesionego budynku spełniającego funkcję rekreacji indywidualnej. Wprawdzie w motywach zaskarżonego wyroku WSA pominął zarzuty naruszenia zaskarżoną decyzją przepisów art. 2, 7 i 32 Konstytucji RP, lecz uchybienie to w żaden sposób nie mogło wpłynąć na treść zaskarżonego wyroku. W wielu bowiem wyrokach Trybunał Konstytucyjny wyrażał negatywną ocenę samowoli budowlanych stwierdzając (por. część III 6.3. uzasadnienia wyroku z dnia 20 grudnia 2007 r., sygn. P 37/06, OTK 160/11/A/2007), iż "samowole są zjawiskiem wysoce szkodliwym, a niekiedy wręcz niebezpiecznym i z tego względu wymagają zdecydowanej reakcji ustawodawcy". Trybunał zwrócił też uwagę (por. cz. III 6.5. wymienionego wyżej wyroku), że obowiązujące przepisy dopuszczają obecnie możliwość legalizacji samowoli budowlanej, pod warunkiem zgodności konkretnej budowy z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Chodzi tu więc o zgodność budowy albo z planem miejscowym albo z "generalnym" porządkiem planistycznym, ukształtowanym wieloma ustawami szczegółowymi. Skarżący był wzywany do złożenia dokumentów wskazanych w art. 48 ust. 3 pkt 1 prawa budowlanego, służących legalizacji wykonanych robót, lecz ich nie złożył. Dla jego nieruchomości nie obowiązuje bowiem obecnie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego a decyzja o warunkach zabudowy dla domu letniskowego nie mogła być wydana, skoro nieruchomość ta jest położona w obrębie [...] Parku Krajobrazowego, gdzie budowa taka, zgodnie z obowiązującymi przepisami, nie jest dopuszczalna. W takiej sytuacji nie ma żadnych podstaw do wniosku, że decyzja o rozbiórce nielegalnie wzniesionego budynku, oparta o przepisy obowiązującego prawa, naruszała konstytucyjne zasady praworządności, sprawiedliwości społecznej czy równości obywateli wobec prawa. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło