II OSK 1884/07

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zygmunt Niewiadomski (spr.) Sędziowie sędzia NSA Andrzej Gliniecki sędzia del. WSA Izabela Ostrowska Protokolant Renata Sapieha po rozpoznaniu w dniu 16 stycznia 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skarg kasacyjnych Wojewody Małopolskiego, [...] Spółki z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 marca 2007 r. sygn. akt II SA/Kr 1081/04 w sprawie ze skargi M. Ł. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia [...] sierpnia 2004 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia po wznowieniu postępowania decyzji udzielającej pozwolenia na budowę oddala skargi kasacyjne. Wyrokiem z dnia 28 marca 2007 r., sygn. akt II SA/Kr 1081/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, po rozpoznaniu skargi M. Ł., uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia [...] sierpnia 2004 r., znak: [...] oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, wydaną w wyniku wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd pierwszej instancji podał, że decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r. Prezydent Miasta Krakowa zatwierdził projekt budowlany i udzielił [...] Sp. z o.o. z siedzibą w K. pozwolenia na budowę w celu rozbudowy istniejącego salonu sprzedaży samochodów o halę serwisu usług lakierniczych przy ul. [...] w K.. Następnie H. C. i M. Ł. – właścicielki działek sąsiednich – wystąpiły do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z pismami, w których podniosły, iż opisana decyzja o pozwoleniu na budowę nie była im doręczona. Otrzymawszy wzmiankowane wystąpienia, Prezydent Miasta Krakowa postanowieniem z dnia [...] lutego 2004 r. wznowił postępowanie administracyjne zakończone decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r. Po przeprowadzeniu wznowionego postępowania Prezydent Miasta Krakowa odmówił uchylenia ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, podnosząc, że działki nr [...] obręb [...] i [...], będące odpowiednio własnością M. Ł. i H. C., nie graniczą bezpośrednio z działkami nr [...] i [...], na których zrealizowana została inwestycja. W tej sytuacji organ pierwszej instancji przyjął, że żądające wznowienia postępowania nie mogą być uznane za strony tego postępowania. W wyniku rozpatrzenia odwołania M. Ł., Wojewoda Małopolski decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji. Na powyższą decyzję M. Ł. i H. C. złożyły skargę do sądu administracyjnego, z tym że skarga H. C. została odrzucona przez Sąd postanowieniem z dnia 29 listopada 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uwzględnił skargę M. Ł. wywodząc, że w świetle regulacji art. 28 ust. 2 w związku z art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.) stroną w postępowaniu w sprawie wydania pozwolenia na budowę może być również właściciel nieruchomości, która nie przylega bezpośrednio do działki objętej zabudową, o ile nieruchomość ta znajduje się w obszarze oddziaływania wznoszonego obiektu budowlanego. Ta istotna w sprawie kwestia została w ocenie Sądu pierwszej instancji pominięta przez organy administracji prowadzące postępowanie nadzwyczajne. Niezależnie od powyższego Sąd pierwszej instancji podniósł, że przyjęcie przez organ administracji, iż żądanie wznowienia postępowania administracyjnego pochodzi od osoby, która nie jest stroną, powinno prowadzić do wydania decyzji przewidzianej w art. 149 § 3 K.p.a. o odmowie wznowienia postępowania, nie zaś decyzji odmawiającej uchylenia decyzji dotychczasowej (art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a.). Od powyższego wyroku odrębne skargi kasacyjne złożyli Wojewoda Małopolski oraz uczestnik postępowania [...] Sp. z o.o. z siedzibą w K., wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W skardze kasacyjnej Wojewody Małopolskiego zarzucono naruszenie prawa materialnego przez niezastosowanie art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718 ze zm.) oraz naruszenie przepisów postępowania – art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 77 § 1 i art. 149 § 3 K.p.a. poprzez przyjęcie, że w rozpoznawanej sprawie powinny mieć zastosowanie przepisy Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie wzmiankowanej nowelizacji oraz poprzez błędne przyjęcie, że w sprawie zachodziły przesłanki do odmowy wznowienia postępowania, gdy przyczyna określona w art. 145 § 1 pkt 4 (strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu) winna spowodować wznowienie postępowania i dopiero w następstwie tego wznowienia ustalić czy faktycznie przyczyna ta wystąpiła. W skardze kasacyjnej Spółki [...] podniesiono zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 28 ust. 2 w związku z art. 3 pkt 20 Prawa budowlanego poprzez przyjęcie, że działka będąca przedmiotem własności M. Ł. znajduje się w strefie oddziaływania inwestycji inwestora, i że w związku z tym przysługuje jej przymiot strony w postępowaniu. Uczestnik postępowania zarzucił też naruszenie przepisów art. 149 § 3 i art. 151 § 1 K.p.a. poprzez przyjęcie, że w wyniku ustalenia, iż podanie o wznowienie postępowania nie pochodzi od strony, organ powinien wydać decyzję o odmowie wznowienia postępowania, co sprzeczne jest z instytucją wznowienia postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargi kasacyjne nie mogły odnieść zamierzonego skutku, jako że zaskarżony wyrok odpowiada prawu, mimo iż nie można w całości podzielić argumentacji jego uzasadnienia. Ma rację Wojewoda Małopolski, że w przypadku wskazania jako przesłanki wznowienia okoliczności wymienionych w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., organ rozpatrujący podanie nie bada czy podmiot wnoszący podanie ma przymiot strony, gdyż kwestia ta będzie przedmiotem ustaleń i oceny w postępowaniu prowadzonym po wydaniu postanowienia, o jakim mowa w art. 149 § 2 K.p.a. Wyjaśnienie czy danemu podmiotowi służy legitymacja do występowania w danej sprawie, stanowi jednocześnie wyjaśnienie przyczyny wznowienia postępowania. Skoro więc skarżącego pozbawiono udziału w poprzednim postępowaniu, uznając, iż nie posiada on przymiotu strony, sprawa jego legitymacji winna zostać rozstrzygnięta w toku postępowania rozpoznawczego, tj. po wydaniu postanowienia o wszczęciu postępowania wznowieniowego. Okoliczność ta nie ma jednak rozstrzygającego wpływu na zasadność zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wpływ taki ma natomiast kwestia przepisów prawa budowlanego jakie powinny być zastosowane w sprawie. Odnosząc się do tej kwestii nie można podzielić poglądu wyrażonego w skardze kasacyjnej, iż w związku z regulacją art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 80, poz. 718) w sprawie, przy ocenie przymiotu strony skarżących, należało stosować przepisy Prawa budowlanego sprzed jego nowelizacji z dnia 27 marca 2003 r. Uwadze wnoszącego skargę kasacyjną Wojewody Małopolskiego umknął fakt, iż przedmiotem niniejszej sprawy jest odmowa uchylenia decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji i że sprawa ta, odrębna od sprawy pozwolenia na budowę, została bezpośrednio wszczęta po wejściu w życie nowelizacji, o której mowa, a jeżeli tak to do sprawy tej ma zastosowanie regulacja art. 28 ust. 2 w nowym brzmieniu. Co do zarzutu [...] Sp. z o.o., z siedzibą w K. naruszenia tej regulacji to zarzut ten jest ewidentnie niezasadny, jako że Sąd pierwszej instancji regulacji tej w sprawie nie stosował. Uznał jedynie, iż regulacja ta winna być zastosowana i w jej świetle wyjaśniona sprawa przymiotu stron skarżących rozstrzygnięcie administracyjne podjęte w sprawie. Jeżeli chodzi o zarzut ww. Spółki naruszenia przywołanych skardze kasacyjnej przepisów K.p.a. to trzeba zauważyć, że w istocie dotyczy on organów administracji, orzekających w sprawie i jako taki nie może odnieść zamierzonego skutku. Adresatem zarzutu naruszenia prawa może być tylko sąd pierwszej instancji. Wymienienie przepisów naruszonych przez organ administracyjny nie jest wykonaniem obowiązku właściwego przytoczenia podstaw kasacyjnych po myśli art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W tej sytuacji faktycznej i prawnej należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 184 przywołanej wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.