II OSK 2154/18

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2021-04-28

Skład orzekający: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak, Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz, Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy element architektoniczny usytuowany w połaci dachu, służący doświetleniu poddasza, należy traktować jako lukarnę w rozumieniu przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, czy jako szczyt elewacyjny?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że element architektoniczny usytuowany w połaci dachu, służący doświetleniu poddasza, jest lukarną, a nie szczytem elewacyjnym. W związku z tym, projekt budowlany zawierający taki element, który nie spełniał wymogów dotyczących lukarn określonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, był niezgodny z prawem. Skarga kasacyjna została oddalona.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego. Organ I instancji wydał pozwolenie, jednak Wojewoda Małopolski utrzymał je w mocy po odwołaniu stron. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił decyzje organów obu instancji, uznając projekt za niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego ze względu na nieprawidłowe rozwiązanie dotyczące lukarn. Skarżący kasacyjnie (inwestorzy) zarzucili WSA naruszenie prawa materialnego, twierdząc, że sporny element to szczyt elewacyjny, a nie lukarna.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak po rozpoznaniu w dniu 28 kwietnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. L. i R. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 23 marca 2018 r. sygn. akt II SA/Kr 82/18 w sprawie ze skarg M. R. i P. J. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia [...] listopada 2017 r. znak: [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 23 marca 2018 r. w sprawie ze skarg M. R. i P. J. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia [...] listopada 2017 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, w punkcie pierwszym, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, zaś w punkcie drugim, zasądził od organu na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania. Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: Prezydent Miasta K. decyzją z dnia [...] sierpnia 2017 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę M. L. i R. P., dla inwestycji pn.: Budowa budynku mieszkalnego wielorodzinnego (4 lokale) w zabudowie pierzejowej, z wewnętrznymi instalacjami wod.-kan., gaz, c.o., elektryczną wraz ze zbiornikiem retencyjnym na wody opadowe oraz wjazdem z drogi publicznej - ul. J. dz. nr [...], z parkingiem 6-stanowiskowym w przyziemiu, zlokalizowanego na dz. nr [...] obr. [...] S., przy ul. J. w K. Od decyzji tej odwołali się M. R., J. J. i P. J., zarzucając naruszenie warunków technicznych poprzez nieprawidłową kwalifikację zadaszonego wjazdu do garażu, jako powierzchni poza powierzchnią zabudowy. Wojewoda Małopolski decyzją z dnia [...] listopada 2017 r., na podstawie art. 80 ust. 2, art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (j.t. Dz.U.2016, poz. 290; dalej p.b.) i art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na tę decyzję wnieśli M. R. i P. J. Odpowiadając na te skargi Wojewoda Małopolski oraz M. L. i R. P. wnieśli o ich oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uwzględnił skargi. Sąd uznał za zasadny zarzut naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 1 p.b. w zw. z § 6 ust. 1 pkt 1 lit. "d" uchwały Nr [...] Rady Miasta K. z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "Osiedle O.". Zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt. 1 p.b., przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego. W tej sprawie dla terenu inwestycji obowiązuje plan miejscowy, który w § 6 ust. 1 pkt 1 lit. d, zamieszczonym w rozdziale II zawierającym ustalenia obowiązujące na całym obszarze objętym planem w zakresie zasad ochrony i kształtowania ładu przestrzennego, w tym wymogi urbanistyki i architektury stanowi, że: "w przypadku stosowania lukarn wymagana jest ich jednolita forma na jednym budynku; minimalna odległość lukarn od ścian szczytowych 1,5 m; dachy lukarn nie mogą się łączyć; kalenice lukarn powinny być obniżone w stosunku do kalenicy głównej i przekryte daszkami z zachowaniem kąta nachylenia dachu głównego". W przedmiotowym wypadku dach budynku posiada nachylenie z jednej strony 12º, a z drugiej 14º. Natomiast dachy lukarn w każdym wypadku wynoszą znacznie mniej, bo 1,5º, a zatem nie posiadają takiego kąta nachylenia jak dach główny (projekt – rzut połaci dachowej). W tym zakresie projekt jest zatem niezgodny z w/w przepisem planu miejscowego, co wymagać będzie jego zmiany w ponownym postępowaniu. Sąd nie podzielił natomiast pozostałych zarzutów skargi. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnieśli M. L. i R. P., reprezentowani przez profesjonalnego pełnomocnika, domagając się zmiany zaskarżonego wyroku i oddalenia skarg M. R. i P. J., a także zasądzenia kosztów postępowania. Zaskarżonemu wyrokowi skarżący kasacyjnie zarzucili naruszenie prawa materialnego przez jego błędną wykładnię, tj. art. 35 ust. 1 pkt 1 p.b. w zw. z § 6 ust. 1 pkt 1 lit. d uchwały Nr [...] Rady Miasta K. z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "Osiedle O." przez przyjęcie, iż projekt jest niezgodny z w/w przepisem planu. Odpowiedź na skargę kasacyjną złożył P. J., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wnosząc o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie kosztów postępowania. Odpowiedź na skargę kasacyjną złożyła także M. R., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wnosząc o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone każdorazowo wskazanymi w skardze kasacyjnej podstawami, którymi – zgodnie z art. 174 p.p.s.a. – może być: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie lub 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Ze względu na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, Naczelny Sąd Administracyjny nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich, ani w inny sposób korygować. Rozpoznając w tak zakreślonych granicach skargę kasacyjną wniesioną w tej sprawie należy stwierdzić, iż nie została ona oparta na usprawiedliwionych podstawach. W opinii skarżących kasacyjnie zaskarżony wyrok został podjęty z naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 1 p.b. w zw. z § 6 ust. 1 pkt 1 lit. d) uchwały Nr [...] Rady Miasta K. z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "Osiedle O.". Zdaniem skarżących kasacyjnie, w przedmiotowym projekcie nie zastosowano lukarn tylko szczyty elewacyjne, o których zastosowaniu ww. miejscowy plan nie mówi, w związku z tym rozwiązania te nie są zabronione. Motywując to stanowisko skarżący kasacyjnie podnieśli, że szczyt elewacyjny to "fragment ściany na wysokości poddasza w dachu dwuspadowym, pulpitowym, półszczytowym, ograniczony połaciami dachu lub ozdobne zwieńczenie elewacji lub jej części np. ryzalitu, portalu obramienia okiennego oparte na kształcie trójkąta. Szczytem określa się też boczną, węższą ścianę budynku (inaczej ściana szczytowa)". W skardze kasacyjnej podano, że w przedmiotowym projekcie "szczyt elewacyjny jest elementem prostym – będącym kontynuacją ściany idącej z I piętra na poddasze, zamknięte pulpitowym daszkiem dającym większą przestrzeń użytkową poddasza". Powyższe stanowisko nie jest trafne. W dachu dwuspadowym szczytami są ściany znajdujące się pomiędzy połaciami dachu. Ewentualne ozdobne zwieńczenie elewacji, jak ma to nieraz miejsce przede wszystkim w budynkach zabytkowych, może wystawać ponad krawędź połaci dachowej, ale stanowi ono element ścian usytuowanych pomiędzy połaciami dachu, a nie pod tymi połaciami. Lukarna zaś to umieszczony na lub w połaci dachu element architektoniczny, doświetlający poddasze. W rozpatrywanej sprawie mamy do czynienia z elementem architektonicznym usytuowanym w połaci dachu, a nie w ścianie usytuowanej pomiędzy połaciami dachu. Wynika to jednoznacznie z rzutu połaci dachowej, znajdującego się na k. 75 projektu budowlanego. Nie jest to więc szczyt elewacyjny budynku, lecz – jak trafnie uznał Sąd I instancji – lukarna. W tym stanie rzeczy podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 1 p.b. w zw. z § 6 ust. 1 pkt 1 lit. d) uchwały Nr [...] Rady Miasta K. z dnia [...] grudnia 2012 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obszaru "Osiedle O." nie ma usprawiedliwionych podstaw, ponieważ wskazane wyżej unormowanie miejscowego planu reguluje jednoznacznie kwestię lukarn, a przyjęte w projekcie budowlanym rozwiązanie jest z nim niezgodne. Mając na względzie powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (j.t. Dz.U. poz. 1842) orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło