II OSK 2584/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 27 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku D. H. L. o uzupełnienie o rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 maja 2015 r. sygn. akt II OSK 2584/13 oddalającego skargę kasacyjną Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 sierpnia 2013 r. sygn. akt IV SA/Wa 956/13 w sprawie ze skargi D. H. L. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony postanawia: odrzucić wniosek o uzupełnienie wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 21 maja 2015 r. sygn. akt II OSK 2584/13 oddalił skargę kasacyjną Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 sierpnia 2013 r. sygn. akt IV SA/Wa 956/13 w sprawie ze skargi D. H. L. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...]w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Sąd nie zamieścił w ww. wyroku rozstrzygnięcia w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Wyrok ten został doręczony pełnomocnikowi uczestnika postępowania D. H. L. adw. R. Ś. w dniu 14 lipca 2015 r. Wnioskiem z dnia 1 sierpnia 2015 r. (data stempla pocztowego k. 94) pełnomocnik uczestnika wniósł o uzupełnienie wyroku o rozstrzygnięcie w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Nadmienił, że na rozprawie w dniu 21 maja 2015 r. występująca z jego substytucji adw. P. S. złożyła wniosek o zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym, mimo to NSA nie orzekł w zakresie kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy zaznaczyć, że ustawa z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako P.p.s.a.) została znowelizowana ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2015, poz. 658, dalej jako ustawa nowelizująca). W myśl art. 2 ustawy nowelizującej przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.), w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 2-8, pkt 10-14, pkt 19-32, pkt 34-39, pkt 41-47, pkt 51, pkt 52, pkt 55, pkt 57, pkt 58, pkt 60-69, pkt 71, pkt 72 i pkt 74-81 niniejszej ustawy stosuje się również do postępowań wszczętych przed dniem jej wejścia w życie. W pozostałym zakresie do tych postępowań stosuje się przepisy ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym. Ustawa ta weszła w życie 15 sierpnia 2015 r. tj. po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Powołana wyżej nowelizacja ustawy procesowej Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zgodnie z art. 1 pkt 44 w art. 157 po § 1 dodała § 1a w brzmieniu: "Wniosek, o którym mowa w § 1, zgłoszony po upływie terminu, podlega odrzuceniu. Sąd może wydać postanowienie na posiedzeniu niejawnym.". Uregulowanie to zgodnie z treścią art. 2 ustawy nowelizującej ma zastosowanie do postępowań wszczętych przed dniem wejścia w życie tej ustawy. Zatem NSA rozpoznając niniejszy wniosek o uzupełnienie wyroku z dnia 21 maja 2015 r. będzie zobowiązany uwzględnić treść art. 157 § 1a P.p.s.a. Stosownie do art. 157 § 1 P.p.s.a., strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu - a gdy wyroku nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia - zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Niewątpliwie zatem strona może żądać uzupełnienia wyroku w przedmiocie kosztów postępowania, jeżeli sąd nie orzekł w tym zakresie. Nie ulega wątpliwości, że NSA wydając w dniu 21 maja 2015 r. wyrok II OSK 2584/13 oddalający skargę kasacyjną Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 sierpnia 2013 r. sygn. akt IV SA/Wa 956/13 w sprawie ze skargi D. H. L. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia – Dorosz lutego 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony powinien orzec, zgodnie ze złożonym na rozprawie wnioskiem pełnomocnika uczestnika postępowania D. H. L. co do zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w tym kosztów zastępstwa procesowego. Pełnomocnik uczestnika postępowania uczynił prawidłowo występując z wnioskiem o uzupełnienie wyroku stosownie do treści art. 157 § 1 P.p.s.a. Zwrócić jednak należy uwagę, że wniosek ten jest dopuszczalny w terminie 14 dni od doręczenia wyroku z urzędu albo od dnia ogłoszenia wyroku. Zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w art. 85 P.p.s.a. dokonanie czynności w postępowaniu sądowym po terminie jest bezskuteczne. Skutki prawne związane z uchybieniem terminu do dokonania czynności w postępowaniu sądowym są określone w przepisach dotyczących konkretnej czynności. W zakresie wniosku o uzupełnienie wyroku przepisem takim jest art. 157 § 1a P.p.s.a. Stanowi on, że skutkiem uchybienia czternastodniowemu terminowi z § 1 tego artykułu jest odrzucenie złożonego wniosku o uzupełnienie wyroku. Ustawodawca dodając w wyniku nowelizacji P.p.s.a. przepis art. 157 § 1a, postanowił w sposób klarowny określić skutki złożenia wniosku o uzupełnienie wyroku po upływie ustawowego terminu. Dotychczas istniały rozbieżności co do kwalifikacji wniosku o uzupełnienie wyroku. W doktrynie z jednej strony prezentowany był pogląd kwalifikujący ten wniosek, jako wszczynający postępowanie sądowoadministracyjne z art. 63 P.p.s.a., gdyż wszczynał postępowanie rektyfikacyjne (T.Woś w: T. Woś (red.) Prawo o postępowaniu Wyd. 2012 r. s. 820). To dawało możliwość odrzucenia wniosku po terminie z uwagi na treść art. 58 § 1 pkt P.p.s.a. Przeciwny pogląd uznawał, że taka kwalifikacja jest błędna. Autorzy tego stanowiska B. Dauter i J.P. Tarno z takim wnioskiem złożonym po terminie wiązali skutek w postaci oddalenia wniosku (B.Dauter w: B. Dauter, B.Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek Prawo o postępowaniu Wyd. 2009 r., s. 422) czy nawet złożenia zażalenia na postanowienie o oddaleniu wniosku (J.P. Tarno Prawo o postępowaniu Wyd. 2010 r., s. 376). Wprowadzony przepis wprowadził jasną podstawę do odrzucania wniosków o uzupełnienie wyroku złożonych po upływie ustawowego terminu 14 dni. Odnosząc powyższe rozważania do stanu faktycznego sprawy wskazać należy, że pełnomocnik D. H. L. nie dotrzymał wskazanego w przepisach terminu do złożenia wniosku o uzupełnienie wyroku. Jak wynika z akt sprawy odpis wyroku z uzasadnieniem został doręczony w dniu 14 lipca 2015 r. ( zpo k. 92). Termin do złożenia wniosku upłynął zatem w dniu 28 lipca 2015 r. Natomiast wniosek o uzupełnienie wyroku został złożony w dniu 01 sierpnia 2015 r., czyli z uchybieniem terminowi. W zaistniałej sytuacji stosownie do treści art. 157 § 1 a P.p.s.a. koniecznym było odrzucenie przedmiotowego wniosku. Na marginesie NSA zauważa, że termin do złożenia wniosku o uzupełnienie wyroku podlega przewróceniu na zasadach ogólnych określonych w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 86 – 89 P.p.s.a.). Wskazać należy, że zażalenie o którym mowa w art. 157 § 1a P.p.s.a zd. 2 nie przysługuje od postanowień wydawanych przez NSA. Skoro art. 194 § 1 P.p.s.a wyraźnie wskazuje, że środek zaskarżenia w postaci zażalenia przysługuje stronom postępowania jedynie wobec stosownych orzeczeń wojewódzkiego sądu adnministracyjnego, a contrario należy uznać, że nie jest dopuszczalne zażalenie na postanowienie NSA ( Postanowienie NSA z 23 kwietnia 2008 r. sygn. akt I FSK 945/07, dostępne na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem wprowadzenie możliwości zaskarżenia zażaleniem postanowienia w przedmiocie wskazanym w art. 194 § 1 pkt 5a P.p.s.a. w niniejszej sprawie nie znajdzie zastosowania. Postanowienie to jest niezaskarżalne. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 157 § 1 w zw. z art. 157 § 1a P.p.s.a. i art. 193 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.