II OSK 2689/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Zofia Flasińska po rozpoznaniu w dniu 16 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. T. – W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 8 lipca 2014 r., sygn. akt II SA/Rz 744/14 w sprawie ze skargi B. T. – W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Przemyślu z dnia [...] marca 2014 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu scalenia gruntów postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Zarządzeniami z dnia 5 oraz z dnia 6 czerwca 2014 r. Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wezwał B. T. – W. do usunięcia braków formalnych oraz fiskalnych skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Przemyślu z dnia [...] marca 2014 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu scalenia gruntów przez odpowiednio: nadesłanie 8 egzemplarzy odpisów skargi oraz uiszczenie wpisu sądowego w kwocie 200, 00 zł. Do wezwań dołączono pouczenia, że ich niewykonanie w terminie 7 dni licząc od dnia ich doręczenia, skutkować będzie odrzuceniem skargi. Wezwania doręczono skarżącej przy zastosowaniu instytucji tzw. doręczenia zastępczego uregulowanej w art. 72 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Odbiór przesyłki zawierającej wezwania pokwitował dorosły domownik w dniu 9 czerwca 2014 r. W dniu 13 czerwca 2014 r. skarżąca uiściła wpis sądowy w kwocie 200,00 zł na rachunek bankowy Sądu, zaś w dniu 17 czerwca 2014 r. nadała za pośrednictwem urzędu pocztowego przesyłkę zawierającą żądane odpisy skargi. Postanowieniem z dnia 8 lipca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odrzucił skargę B. T. – W. i zwrócił jej uiszczony wpis sądowy od skargi. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd wskazał, że stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie jej braków formalnych. Wezwanie do usunięcia braków fiskalnych oraz formalnych skargi zostało skutecznie doręczone skarżącej w dniu 9 czerwca 2014 r., zatem siedmiodniowy termin do ich usunięcia upływał z dniem 16 czerwca 2014 r. Skarżąca uiściła wpis sądowy z zachowaniem 7 - dniowego terminu. Braki formalne zostały jednak uzupełnione przez skarżącą z uchybieniem ww. terminu, czego procesowym skutkiem jest odrzuceniem skargi. Sąd podkreślił przy tym, że wielkość opóźnienia nie ma wpływu na treść rozstrzygnięcia. Skargą kasacyjną B. T. – W. zaskarżyła powyższe postanowienie w całości, zarzucając mu: 1) błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że wezwanie do usunięcia braków formalnych i fiskalnych skargi zostało skarżącej skutecznie doręczone, podczas gdy nie doszło do skutecznego doręczenia zastępczego, z uwagi na fakt, iż doręczenie nastąpiło w miejscu pracy siostry skarżącej – E. M. R., a nie w miejscu pracy adresata, ponadto osoba, która pokwitowała odbiór przesyłki nie jest domownikiem w rozumieniu ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i nie zamieszkuje pod adresem P. [...], [...] Z., gdyż faktycznie jest zameldowana i mieszka pod adresem Z. [...], na dowód czego skarżąca przedkłada zaświadczenie o zameldowaniu na pobyt stały E. M. R.; 2) obrazę przepisów postępowania mającą istotny wpływ na treść zapadłego rozstrzygnięcia: - art. 72 § 1 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że doręczenie zastępcze było skuteczne, podczas gdy osoba, która pokwitowała odbiór przesyłki nie jest domownikiem w rozumieniu art. 71 § 1 p.p.s.a., gdyż jest zameldowana pod innym adresem niż ten, na który wysłana została przedmiotowa przesyła. Ponadto doręczenie zastępcze nastąpiło w miejscu pracy siostry skarżącej, co jest sprzeczne z § 2 powyższej normy, który mówi o doręczeniu zastępczym ale w miejscu pracy adresata, a to jest skuteczne tylko w sytuacji, gdy adresata nie zastanie się w miejscu pracy oraz pismo zostanie doręczone wyłącznie osobie upoważnionej do odbioru pism, - art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, iż brak formalny skargi w zakreślonym przez Sąd terminie nie został przez stronę uzupełniony, gdyż nadesłane odpisy skargi skarżąca uzupełniła z uchybieniem terminu, podczas gdy w dniu wydania postanowienia o odrzuceniu skargi z powodu nieuzupełnienia jej braków formalnych Sąd był już w posiadaniu wymaganych odpisów, a zatem postanowienie o odrzuceniu skargi było niezasadne. Z uwagi na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Jednocześnie wniesiono o przeprowadzenie dowodu z załączonego zaświadczenia o zameldowaniu na pobyt stały z dnia 31 lipca 2014 r., n okoliczność potwierdzenia, że E. M. R. nie jest zameldowana pod tym samym adresem co skarżąca, a zatem nie jest domownikiem w rozumieniu p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., zatem, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie sposób zgodzić się ze skarżącą kasacyjnie, iż odrzucając skargę Sąd pierwszej instancji oparł się na błędnych ustaleniach faktycznych w zakresie doręczenia skarżącej wezwania do usunięcia braku formalnego skargi poprzez nadesłanie 8 jej odpisów poświadczonych za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanych. Stosownie do art. 72 p.p.s.a., jeżeli doręczający nie zastanie adresata w mieszkaniu, może doręczyć pismo dorosłemu domownikowi, a gdyby go nie było - administracji domu lub dozorcy, jeżeli osoby te nie mają sprzecznych interesów w sprawie i podjęły się oddania mu pisma. Powołany przepis wskazuje na jedną z form tzw. doręczeń zastępczych, kiedy to przesyłka nie zostaje doręczona bezpośrednio do rąk jej adresata, lecz przyjmuje się fikcję prawną, iż takie doręczenie nastąpiło. Przepisy regulujące doręczenia zastępcze mają na celu umożliwienie prawidłowego przebiegu postępowania zwłaszcza w przypadkach, gdy dokonanie doręczenia samemu adresatowi jest utrudnione np. z uwagi na jego nieobecność pod wskazanym adresem. W niniejszej sprawie, jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, z powodu nieobecności B. T.-W. w mieszkaniu, adresowane do niej pismo doręczono jej siostrze – E. M. R. Przepis art. 72 p.p.s.a. tworzy domniemanie, że podjęcie się przez dorosłego domownika oddania przesyłki jest równoznaczne w skutkach prawnych z doręczeniem przesyłki samemu adresatowi. Dodatkowym warunkiem skuteczności doręczenia jest brak sprzeczności pomiędzy interesami domownika i adresata. E. M. R. spełnia wszystkie warunki, jakim powinien czynić zadość domownik uprawniony do odbioru przesyłki pod nieobecność adresata, tzn. jest osobą dorosłą, w dniu 9 czerwca 2014 r. przebywała w domu adresata przesyłki, nie można w żaden sposób dopatrzyć się sprzeczności w interesach jej z interesami B. T.-W., a także podjęła się oddania przesyłki adresatowi. Za skutecznością doręczenia przedmiotowej przesyłki skarżącej przemawia również fakt, że skarżąca, mieszcząc się w terminie 7 dni od dnia jej doręczenia, uczyniła zadość znajdującemu się w przedmiotowej przesyłce wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi. Ponadto w uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżąca sama niejako potwierdziła prawidłowość otrzymania od swojej siostry przedmiotowej przesyłki wskazując, że ta podała jej błędną datę odbioru przesyłki. Z tych wszystkich względów doręczenie skarżącej wezwania do usunięcia braków formalnych skargi poprzez przesłanie jej odpisów uznać należy za prawidłowe. Odnośnie zarzutu, że do doręczenia przedmiotowej przesyłki doszło w miejscu pracy siostry skarżącej wskazać należy, skarżąca nie przedstawiła żadnych dowodów na poparcie twierdzenia, że doręczenia dokonano w miejscu innym, niż miejsce jej zamieszkania. Za nieuzasadniony uznać należy także zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. poprzez wydanie zaskarżonego postanowienia w sytuacji, gdy Sąd był już w posiadaniu wymaganych odpisów. Zgodnie bowiem z uchwałą składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 13/13, złożenie przez skarżącego wymaganych odpisów skargi po upływie wyznaczonego terminu, o którym mowa w art. 49 § 1 p.p.s.a, ale przed odrzuceniem skargi, oznacza, że skarga nie może otrzymać prawidłowego biegu i podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.