II OSK 2858/13

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-06-25

Skład orzekający: Jacek Chlebny, Małgorzata Stahl, Tomasz Zbrojewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy konieczność osobistego stawiennictwa cudzoziemca przed polskim organem władzy publicznej lub jego wyjątkowa sytuacja osobista, związana z likwidacją działalności gospodarczej, uzasadniają przedłużenie terminu do dobrowolnego opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że okoliczności związane z postępowaniami karnymi i okresem próby nie uzasadniały przedłużenia terminu do opuszczenia kraju, ponieważ koniec okresu próby przypadał po terminie, który mógłby zostać przyznany w ramach jednorazowego przedłużenia. Ponadto, likwidacja działalności gospodarczej nie została uznana za "wyjątkową sytuację osobistą" w rozumieniu ustawy, a czas, który upłynął od decyzji organu do wydania skargi kasacyjnej, był wystarczający do zakończenia tych formalności.
Stan faktyczny
M. T., obywatel Armenii, został zobowiązany do opuszczenia terytorium RP i zakazano mu ponownego wjazdu na okres 6 miesięcy. Cudzoziemiec przebywał w Polsce nielegalnie od 15 września 2012 r., po tym jak odmówiono mu zezwolenia na zamieszkanie. W skardze kasacyjnej podniósł zarzut naruszenia prawa materialnego, wskazując na konieczność jego osobistego stawiennictwa przed polskimi organami sądowymi w związku z postępowaniem karnym oraz na swoją wyjątkową sytuację osobistą związaną z prowadzoną działalnością gospodarczą, co miało uzasadniać przedłużenie terminu do dobrowolnego opuszczenia kraju.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jacek Chlebny sędzia NSA Małgorzata Stahl sędzia del. NSA Tomasz Zbrojewski (spr.) Protokolant asystent sędziego Katarzyna Miller po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2015 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 10 września 2013 r. sygn. akt II SA/Ol 462/13 w sprawie ze skargi M. T. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. znak [...] w przedmiocie zobowiązania cudzoziemca do opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 10 września 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę M. T. na decyzję Wojewody [...]z dnia [...]kwietnia 2013 r. w przedmiocie zobowiązania cudzoziemca do opuszczenia Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przyjął następujące okoliczności faktyczne i prawne: Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. Dyrektor Wydziału Spraw Obywatelskich i Cudzoziemców [...]Urzędu Wojewódzkiego w Olsztynie, działając z upoważnienia Wojewody[...], utrzymał w mocy decyzję Komendanta Powiatowego Policji w [...]nr [...]z dnia [...] marca 2013 r., zobowiązującą M. T., obywatela Armenii, do opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie do dnia 21 marca 2013 r. oraz zakazującą mu ponownego wjazdu na terytorium RP na okres 6 miesięcy, licząc od daty wykonania decyzji. W uzasadnieniu organ II instancji wyjaśnił, że M. T. nie ma pozwolenia na pobyt w Polsce i na terytorium RP przebywa nielegalnie od 15 września 2012 r. Wskazano, że M. T. legitymuje się paszportem nr [...]wydanym w dniu 17.08.2007 r., przez władze Armenii z terminem ważności do dnia 17 sierpnia 2017 r. Cudzoziemiec oświadczył, że przebywa w Polsce nieprzerwanie od 1995 r. Źródłem jego dochodu jest prowadzona przez niego działalność gospodarcza [...]sp. z o.o., polegająca na handlu obwoźnym różnym towarem. W paszporcie cudzoziemca zamieszczony został odcisk stempla, potwierdzający złożenie w ustawowym terminie, w dniu 11 maja 2011 r. u Wojewody [...], wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Organ wyjaśnił, że zgodnie z art. 61 ust. 2a i 3 ustawy o cudzoziemcach, jeżeli termin do złożenia wniosku został zachowany i wniosek nie zawiera braków formalnych lub braki formalne zostały uzupełnione w terminie, wojewoda zamieszcza w dokumencie podróży cudzoziemca odcisk stempla, który potwierdza złożenie wniosku o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, wówczas pobyt cudzoziemca na terytorium RP uważa się za legalny do czasu wydania decyzji ostatecznej w sprawie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Ustalono, że decyzją z dnia [...] stycznia 2012 r., Wojewoda [...] odmówił cudzoziemcowi udzielenia zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony na terytorium RP. Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy ostateczną decyzją Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2012 r., na którą skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 18 marca 2013 r. oddalił. Wojewoda wskazał, że w odwołaniu cudzoziemiec wniósł o przedłużenie terminu dobrowolnego opuszczenia Polski do 1 roku w związku z prowadzonymi wobec niego postępowaniami karnymi wykonawczymi. Wyjaśniono w tym względzie, że zgodnie z art. 97 ust. 1a ustawy o cudzoziemcach termin dobrowolnego wyjazdu może być przedłużony jednorazowo do jednego roku, jeżeli przepisy polskiego prawa wymagają od cudzoziemca osobistego stawiennictwa przed polskim organem władzy publicznej lub obecności cudzoziemca na terytorium RP wymaga jego wyjątkowa sytuacja osobista lub interes RP. Organ odwoławczy wystąpił więc do Sądu Rejonowego w[...] , VII Zamiejscowy Wydział Karny z siedzibą w [...]oraz do X Zamiejscowego Wydziału Karnego z siedzibą w [...] Sądu Rejonowego w [...] z prośbą o udzielenie informacji, czy w związku z orzeczoną wobec cudzoziemca karą grzywny oraz wydanym wyrokiem, wymagane jest osobiste stawiennictwo przed organami sądu lub obecność cudzoziemca na terytorium Polski z uwagi na interes RP. W odpowiedzi poinformowano Wojewodę, że w czasie wykonywania wyroku wymagane jest osobiste stawiennictwo skazanego przed organami sądu lub kuratora i aby to zapewnić konieczna jest obecność cudzoziemca na terytorium RP. M. T. podlega okresowi próby do dnia 21 lutego 2015 r. W tym czasie średnio raz na 6 miesięcy kurator będzie przeprowadzał w miejscu zamieszkania skazanego wywiad środowiskowy oraz, w razie potrzeby, wzywał go do biura w celu motywowania do naprawienia szkody. Podkreślono, że bezwzględnie obecność cudzoziemca jest konieczna, gdyż został zobowiązany do naprawienia szkody w terminie jednego roku i termin ten upływa 21 lutego 2014 r., zaś okres wykonywania kary upływa 21 sierpnia 2015 r. Mając powyższe na uwadze organ II instancji nie przychylił się do wniosku cudzoziemca i nie przedłużył mu okresu dobrowolnego opuszczenia terytorium RP. Argumentowano w tym względzie, że ustawodawca nie nakłada na organ obowiązku przedłużenia terminu do dobrowolnego opuszczenia przez cudzoziemca terytorium RP, daje mu jedynie taką możliwość. Wojewoda przyjął, że na niekorzyść cudzoziemca przemawia fakt, że figuruje on w wykazie osób niepożądanych na terytorium RP oraz w Systemie Informacyjnym Schengen z terminem do 20 lutego 2015 r. Stwierdził, że postępowania: karne oraz administracyjne, które ma na celu wydanie decyzji o zobowiązaniu cudzoziemca do opuszczenia terytorium RP, oparte są na różnych podstawach prawnych i toczą się niezależnie. Nie oznacza to jednak, że w takim przypadku zobowiązanie cudzoziemca do opuszczenia Polski może nastąpić dopiero po wykonaniu orzeczonej kary przez okres próby. Wojewoda zwrócił uwagę na fakt, że koniec okresu próby wyznaczony cudzoziemcowi przypada na 21 lutego 2015 r., a przedłużenie terminu dobrowolnego opuszczenia terytorium RP może nastąpić jednorazowo na okres jednego roku. Przedłużenie cudzoziemcowi wnioskowanego terminu nie umożliwi mu więc i tak realizacji wyroku w całości. Odnosząc się do zarzutu cudzoziemca, że w Armenii nie będzie mógł uiszczać zasądzonej grzywny, organ stwierdził, że cudzoziemiec przebywając w Armenii może dokonywać przelewy bankowe. Wskazał też, że wydane cudzoziemcowi zezwolenie na pracę na terytorium RP, z terminem ważności do 28 czerwca 2013 r., nie daje automatycznie prawa przebywania w Polsce. Podkreślono, że zezwolenie na pracę nie legalizuje pobytu, a przy braku zezwolenia na pobyt, nie zezwala na wykonywanie pracy. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. T. wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji do czasu rozpoznania skargi. Argumentował w tym względzie, że jego obecność w Polsce nie jest nielegalna. Wskazał, że przebywa na terytorium Polski nieprzerwanie od 1993 r. W tym czasie posiadał zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, ostatnie z terminem ważności do dnia 28 czerwca 2011 r. Podał, że jeszcze przed upływem tego terminu w dniu 11 maja 2011 r. złożył kolejny wniosek o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, postępowanie to jest w toku. Ponadto prowadzone jest wobec niego postępowanie karne wykonawcze i jego obecność w Polsce jest obowiązkowa. Zaznaczył też, że w tak krótkim czasie nie jest w stanie pozamykać wszystkich swoich spraw, w tym prowadzonej działalności gospodarczej. Podkreślił, że jego osobiste stawiennictwo przed polskimi organami władzy jest wymagane. W ocenie skarżącego decyzja nakazująca mu opuszczenie kraju może spowodować bardzo dolegliwe konsekwencje dla niego. Dodał, że jego wydalenie z Polski spowoduje, że nie będzie w stanie spłacić długów zaciągniętych w Polsce, gdyż w Armenii panuje bardzo głęboki kryzys i nie ma tam możliwości znalezienia zatrudnienia. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Postanowieniem z dnia 18 czerwca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu wydania wyroku. Oddalając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie stwierdził, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Sąd zauważył, że skarżący przybył do Polski legalnie i legalnie przebywał w Polsce na podstawie karty pobytu z terminem ważności do dnia 28 czerwca 2011 r. Przed upływem tego terminu, w dniu 11 maja 2011 r., wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem o udzielenie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. W związku z tym, na podstawie art. 61 ust. 2a i 3 ustawy o cudzoziemcach, mógł legalnie przebywać na terytorium RP do czasu wydania decyzji ostatecznej w sprawie zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, tj. do czasu doręczenia mu decyzji wydanej w II instancji przez Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] września 2012 r., odmawiającej zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony. Od tego momentu skarżący przebywał w Polsce nielegalnie. Nie posiadał bowiem wizy ani innego wymaganego prawem zezwolenia na pobyt w Polsce. Zgodnie z art. 59 ustawy o cudzoziemcach cudzoziemiec jest obowiązany opuścić terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przed upływem terminu ważności zezwolenia na zamieszkanie na czas oznaczony, chyba że uzyskał kolejne zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, zezwolenie na osiedlenie się lub zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego WE. Skarżący pozostając w Polsce, pomimo doręczenia mu decyzji odmawiającej zezwolenia na zamieszkanie naruszył powyższe przepisy. W sytuacji zaś nielegalnego pobytu, zgodnie z art. 88 ust. 1 pkt 1 ustawy, cudzoziemcowi wydaje się decyzję o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym, w myśl art. 97 ust. 1 ustawy, w takim przypadku cudzoziemiec może być zobowiązany do opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej w terminie od 7 do 30 dni, gdy z okoliczności sprawy wynika, że dobrowolnie wykona ten obowiązek. Z unormowań tych wynika bezwzględny obowiązek wydalenia z terytorium RP cudzoziemca przebywającego nielegalnie na tym terytorium, tj. bez wymaganych prawem zezwoleń. Oznacza to, że w przypadku stwierdzenia okoliczności, o których mowa w art. 88 ust. 1 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach, wydanie decyzji o wydaleniu z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest obligatoryjne i nie mieści się w ramach tzw. uznania administracyjnego. W konsekwencji organ nie ma wyboru co do treści rozstrzygnięcia i jeżeli ustalony stan faktyczny sprawy odpowiada treści tego przepisu, powinien orzec o wydaleniu cudzoziemca. Wyjątkowo na zasadzie art. 97 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach organ może odstąpić od stosowania środków przymusu związanych z wykonaniem decyzji o wydaleniu i poprzestać najpierw na zobowiązaniu cudzoziemca do opuszczenia terytorium RP (kwestia ta pozostawiona jest uznaniu organu), gdy z okoliczności sprawy wynika, że cudzoziemiec dobrowolnie wykona ten obowiązek. W przypadku uchylenia się od takiego zobowiązania, właściwy organ wydaje decyzję o wydaleniu (art. 88 ust. 1 pkt 7 lit. a ustawy o cudzoziemcach). Tak więc organ miał obowiązek przyjęcia nielegalnego pobytu skarżącego w Polsce jako przesłanki obligującej do opuszczenia kraju. Przy czym właściwy miejscowo i rzeczowo, zgodnie z art. 98 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, Komendant Powiatowy Policji w [...]ocenił pozytywnie postawę skarżącego i dał wiarę jego oświadczeniu, że dobrowolnie opuści terytorium RP. Skarżący w dalszym ciągu deklaruje taką wolę, chciałby jednak skorzystać z dobrodziejstwa art. 97 ust. 1a ustawy o cudzoziemcach, który stanowi, że termin do opuszczenia terytorium RP może być przedłużony jednorazowo do 1 roku, jeżeli przepisy polskiego prawa wymagają od cudzoziemca osobistego stawiennictwa przed polskim organem władzy publicznej lub obecności cudzoziemca na terytorium RP wymaga jego wyjątkowa sytuacja osobista lub interes RP. Unormowanie to wyraźnie pozostawia do uznania organu kwestię ewentualnego przedłużenia terminu wyznaczonego do opuszczenia kraju. Słusznie Wojewoda dostrzegł, że skarżący powinien mieć świadomość, że bez zezwolenia na pobyt nie może w Polsce prowadzić działalności gospodarczej czy podejmować legalnie innego zatrudnienia. Cudzoziemiec był o tym pouczony przy wydanym uprzednio zezwoleniu na pracę z terminem ważności do 28 czerwca 2013 r. Tym samym przekonanie skarżącego co do legalności pobytu wobec posiadanego zezwolenia na pracę było bezpodstawne. Skarżący zaniechał także wystąpienia o uzyskanie wizy długoterminowej zezwalającej mu na pobyt w Polsce i prowadzenie działalności gospodarczej. W związku z tym pozostając w Polsce i tak nie mógłby prowadzić swojej działalności, podjąć innej pracy zarobkowej, a tym samym spłacać zasądzonej grzywny i uiścić zasądzonego zobowiązania tytułem naprawienia szkody. Dlatego skarżący powinien wyjechać z Polski, a środki uzyskane w innym kraju może przelewać na podane przez sądy rejonowe konto bankowe. Logiczny jest również argument organu II instancji, że pobyt skarżącego i tak nie byłby możliwy do końca wyznaczonego mu okresu próby z uwagi na to, że termin wyznaczony do opuszczenia kraju może być przedłużony maksymalnie do 1 roku, skarżącemu zaś okres próby zakończy bieg w lutym 2015 r. Poza tym, nie istnieją przeszkody, które uzasadniałyby zatrzymanie skarżącego w Polsce. Zgodnie z oświadczeniem skarżącego jest on kawalerem, nie utrzymuje kontaktów z rodziną, nie obawia się powrotu do Armenii. Pozostają tylko kwestie organizacyjne związane z zamknięciem lub zawieszeniem prowadzonej w Polsce działalności gospodarczej, które jednak nie uzasadniają przedłużenia terminu wyznaczonego do opuszczenia kraju. W skardze kasacyjnej skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący kasacyjnie podniósł zarzut naruszenia prawa materialnego, tj.: art. 97 ust. 1a w zw. z art. 90 ust. 1a ustawy o cudzoziemcach poprzez jego niezastosowanie, mimo że Sądy Rejonowe w [...]i [...] stoją na stanowisku, że obecność skarżącego w Polsce jest konieczna. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor podniósł, że w rozpoznawanej sprawie istnieją dwie podstawy do przedłużenia cudzoziemcowi terminu dobrowolnego opuszczenia kraju. Jedna to konieczność osobistego stawiennictwa przed polskim organem władzy publicznej – w tym przypadku sądowej, a druga to wyjątkowa sytuacja osobista cudzoziemca. Obie te podstawy uwzględnia art. 90 ust. 1a ustawy o cudzoziemcach. Powołując takie argumenty w ramach podstawy kasacyjnej skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji, a także o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie żadna z przesłanek wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie wystąpiła, stąd też kontrola instancyjna ograniczała się jedynie do zbadania zasadności zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej, a poza kontrolą pozostawała natomiast zgodność orzeczenia z innymi przepisami prawa. Rozpoznawana skarga kasacyjna oparta została na zarzutach naruszenia prawa materialnego, które nie mogą wywołać zamierzonego rezultatu w postaci uchylenia zaskarżonego wyroku. Przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie stała się decyzja Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r., zobowiązująca M. T., obywatela Armenii do opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w terminie do dnia 21 marca 2013 r. oraz zakazująca mu ponownego wjazdu na terytorium RP na okres 6 miesięcy, licząc od daty wykonania decyzji. W decyzji tej organ stwierdził, że brak jest podstaw do zastosowania art. 90 ust. 1a w zw. z art. 97 ust. 1a ustawy o cudzoziemcach, które to stanowisko podtrzymał Sąd I instancji w zaskarżonym orzeczeniu. I właśnie naruszenie tych przepisów stało się podstawą do wywiedzenia skargi kasacyjnej. Stosownie do art. 90 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach w decyzji o wydaleniu określa się termin dobrowolnego opuszczenia przez cudzoziemca terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, który wynosi od 7 do 30 dni, z wyłączeniem przypadków, w których decyzja podlega przymusowemu wykonaniu na podstawie art. 95. Jednocześnie zgodnie z przepisem ust. 1a termin ten może być przedłużony jednorazowo do jednego roku, jeżeli przepisy polskiego prawa wymagają od cudzoziemca osobistego stawiennictwa przed polskim organem władzy publicznej lub obecności cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wymaga jego wyjątkowa sytuacja osobista lub interes Rzeczypospolitej Polskiej. Zdaniem autora skargi kasacyjnej spełnione zostały obie przesłanki, o których mowa w art. 90 ust. 1a ustawy o cudzoziemcach. Podstawową przyczynę, dla której termin wydalenia z kraju powinien zostać przedłużony stanowił w ocenie skarżącego kasacyjnie fakt, że przepisy polskiego prawa wymagały od M. T. osobistego stawiennictwa przed polskim organem władzy publicznej - początkowo podnoszono okoliczność prowadzenia wobec skarżącego kasacyjnie postępowań karnych, a następnie - pozostawanie w okresie próby i obowiązek spłaty nałożonej na niego grzywny. Jak wynika z akt sprawy organ odwoławczy wystąpił do Sądu Rejonowego w[...], VII Zamiejscowy Wydział Karny z siedzibą w [...] oraz do X Zamiejscowego Wydziału Karnego z siedzibą w [...] Sądu Rejonowego w [...] z prośbą o udzielenie informacji, czy w związku z orzeczoną wobec cudzoziemca karą grzywny oraz wydanym wyrokiem, wymagane jest osobiste stawiennictwo przed organami sądu lub obecność cudzoziemca na terytorium Polski z uwagi na interes RP. W odpowiedzi poinformowano Wojewodę[...] , że w czasie wykonywania wyroku wymagane jest osobiste stawiennictwo skazanego przed organami sądu lub kuratora. Z informacji wynikało również, że M. T. podlega okresowi próby do dnia 21 lutego 2015 r., obowiązek naprawienia szkody upływa 21 lutego 2014 r., zaś okres wykonywania kary upływa 21 sierpnia 2015 r. Słusznie zatem zwrócił uwagę Sąd I instancji, że skoro koniec okresu próby upływa 21 lutego 2015 r., a przedłużenie terminu dobrowolnego opuszczenia terytorium RP jest instrumentem jednorazowym i może nastąpić na okres jednego roku, to w okolicznościach rozpoznawanej sprawy odroczenie terminu wydalenia z kraju nie spowodowałoby, że skarżący mógłby przebywać na terytorium RP do czasu zakończenia wykonywania kary. W konsekwencji uprawnione jest twierdzenie, że okoliczność ta nie mogła być skutecznie powoływana jako podstawa do przedłużenia terminu wydalenia z kraju. Odnosząc się natomiast do drugiej przywoływanej przez autora skargi kasacyjnej argumentacji, która miałaby przemawiać za zasadnością odroczenia terminu wydalenia M. T. z terytorium kraju, to należy uznać, że również nie może ona wywołać oczekiwanego rezultatu. Skarżący kasacyjnie podnosi bowiem, że obecności cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wymagała jego wyjątkowa sytuacja osobista, gdyż potrzebował on czasu, aby zakończyć prowadzoną w formie spółki działalność gospodarczą. Warto w tym miejscu odwołać się do poglądów judykatury odnoszących się do użytego przez ustawodawcę w treści art. 90 ust. 1a ustawy o cudzoziemcach pojęcia "wyjątkowej sytuacji osobistej". I tak, Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 listopada 2009 r., II OSK 1072/09 wyjaśnił, że konstrukcja przesłanek stosowania danej instytucji przy pomocy zwrotów niedookreślonych, takich jak np. "wyjątkowa sytuacja osobista", niewątpliwie służy uelastycznieniu porządku prawnego, gdyż daje możliwość zastosowania danej instytucji prawnej również w sytuacjach, które były nie do przewidzenia w momencie tworzenia prawa, nie uprawnia jednak do swobody przy interpretacji prawa i przyjmowania takiej jego wykładni, która stoi w oczywistej sprzeczności z celami ustawy i przyjętych w niej instytucji. Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że nie sposób uznać konieczności przeprowadzenia procedury związanej z likwidacją działalności gospodarczej za wyjątkową sytuację osobistą. Nie można przy tym tracić z pola widzenia faktu, że od dnia podjęcia ostatecznej decyzji Wojewody [...] o zobowiązaniu M. T. do opuszczenia kraju do dnia wydania zaskarżonego wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie upłynęło 5 miesięcy, a do sporządzenia skargi kasacyjnej – pół roku, który to okres czasu należy uznać za wystarczający do przeprowadzenia czynności mających na celu zakończenie działalności gospodarczej. Reasumując, autor skargi kasacyjnej nie wykazał skutecznie, aby Sąd I instancji dopuścił się naruszenia art. 97 ust. 1a w zw. z art. 90 ust. 1a ustawy o cudzoziemcach poprzez uznanie, że nie zaistniały przesłanki w nich określone. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło