II OSK 366/05

Sygn. akt II OSK 366 /05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 6 stycznia 2006 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Gliniecki, Sędziowie NSA Zofia Flasińska, Alicja Plucińska-Filipowicz (spr), Protokolant Dorota Korybut-Orłowska, po rozpoznaniu w dniu 6 stycznia 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 listopada 2004 r. sygn. akt 7/IV SA 2105/03 w sprawie ze skargi R. B. na decyzję Ministra Kultury z dnia [...] maja 2003 r. Nr [...] w przedmiocie przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 26 listopada 2004 r. sygn. akt 7/IV SA 2105/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu skargi R. B. na decyzję Ministra Kultury z dnia [...] maja 2003 r. Nr [...] w przedmiocie przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego - stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji w części dotyczącej ustalenia przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego a w pozostałej części skargę oddalił. W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podał, iż zaskarżoną decyzją orzeczono o nakazie przywrócenia poprzedniego sposobu zagospodarowania posesji przy ul. [...] w C. poprzez usunięcie samowolnie postawionego blaszanego garażu na tej posesji w terminie 1 miesiąca od dnia otrzymania tej decyzji, wskazując, że sprawa była już przedmiotem oceny przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 19 lipca 2001 r. sygn. akt SA/KA 1927/99, którym Sąd uchylając zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach i decyzję ją poprzedzającą organu pierwszej instancji przesądził o właściwości organów w tej sprawie, stwierdzając, że "Naruszenie treści art. 27 ustawy z dnia 15 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kultury nie przesądza o ziszczeniu się przesłanek o jakich mowa w art. 37 ust. 1 pkt 1 prawa budowlanego z 1974 r.", jednakże w sprawie przedmiotowego obiektu nie są właściwe organy nadzoru budowlanego, tylko właściwy wojewódzki konserwator zabytków /art. 28 i 29 ustawy o ochronie dóbr kultury/. Po rozpoznaniu skargi R. B. na powyższą decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, iż stan faktyczny sprawy nie budzi wątpliwości i nie jest kwestionowany przez skarżącego, zaś przepis, na którym oparto zaskarżoną decyzję daje podstawę do ingerencji władz konserwatorskich w sytuacji, gdy zabytek uległ jakiejkolwiek przeróbce czy uzupełnieniu. Niewątpliwie stan taki istnieje w niniejszej sprawie skoro przedmiotowy garaż wzniesiony został na terenie zabytku, bez zezwolenia konserwatora. Zauważył również, że w sprawie wiążący jest pogląd wyrażony w cytowanym w zaskarżonej decyzji wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, iż samoistną, niezależną od prawa budowlanego, podstawę do przywrócenia stanu pierwotnego zabytku stanowi naruszenie art. 27 ustawy o ochronie dóbr kultury. Nie ma znaczenia, czy wzniesiony obiekt jest zgodny z planem zagospodarowania przestrzennego i odpowiada warunkom technicznym, a także, czy jest niezbędny inwestorowi. Przesłanki powołanego przepisu służą zupełnie innej materii, a mianowicie ochronie zabytków zaś przytoczone przez stronę okoliczności pozostają w sprawie bez znaczenia prawnego. Orzeczenia organu nie można uznać za dowolne jak też uwzględnić zarzutu procesowego dotyczącego ochrony praw strony /art. 7 kpa/. Nie będąc związanym zarzutami skargi Sąd stwierdził nieważność określonego w zaskarżonej decyzji terminu jej wykonania uznając, iż ta część decyzji była zbyteczna, gdyż decyzja ostateczna podlega wykonaniu bez konieczności określania terminu. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł R. B. reprezentowany przez adwokata M. K., zaskarżając wyrok w części oddalającej skargę. Jako podstawy skargi kasacyjnej wskazano "rażące naruszenie prawa, które miało istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy, t. j., art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego poprzez załatwienie sprawy bez uwzględnienia słusznego interesu strony, podczas gdy materiał dowodowy zgromadzony w sprawie jednoznacznie wskazuje na istnienie takiego interesu przemawiającego za niestosowaniem w niniejszej sprawie art. 28 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 15.02.1962 r. o ochronie dóbr kultury, a w konsekwencji rażące naruszenie prawa tj. art. 8 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego wyrażającego ogólną zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa." W uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzuca się, iż w sprawie nie zostało uwzględnione, że przedmiotowy garaż jest potrzebny skarżącemu jako inwalidzie. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. Stosownie do art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zwanej dalej "ppsa", skarga kasacyjna może być oparta na następujących podstawach: 1/ naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie /art. 174 pkt 1/, 2/ naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy /art. 174 pkt 2/. Stosownie do art. 175 ( 1 ppsa skarga kasacyjna musi być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, z zastrzeżeniami wynikającymi z ( 2 i 3. W myśl art. 176 ppsa skarga kasacyjna powinna m. in. czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Wprowadzenie tzw. przymusu adwokackiego /radcowskiego/ a więc nałożenie obowiązku sporządzenia skargi kasacyjnej przez określonych ustawowo profesjonalistów powoduje, iż skarga ta powinna być odpowiednio, w profesjonalny sposób sformułowana. W zależności od braków skargi kasacyjnej, skarga kasacyjna nie odpowiadająca ustawowym wymaganiom, podlega oddaleniu a nawet odrzuceniu w razie uznania jej niedopuszczalności ze względów formalnych. W niniejszej sprawie wskazuje się, iż skarga kasacyjna została wniesiona "Na podstawie art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./", jednakże nie określa się podstaw kasacji stosownie do wskazanych wyżej wymogów art. 174 pkt 1 i 2 ppsa. Pełnomocnik skarżącego będący adwokatem powołuje się wprawdzie na przepis prawa materialnego - art. 28 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie dóbr kultury, lecz zamiast wywieźć i w uzasadnieniu wykazać, że w ocenie strony Sąd w zaskarżonym wyroku dokonał błędnej wykładni tego przepisu, lub go niewłaściwie zastosował, w istocie kładzie nacisk na "rażące naruszenie" przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego /art. 7 i 8 kpa/, podczas, gdy przepisy te obowiązany był stosować jedynie organ administracji publicznej rozpatrując sprawę administracyjną i wydając zaskarżoną decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny natomiast w myśl art. 1 ppsa nie stosuje kodeksu postępowania administracyjnego, lecz stosownie do art. 3 ( 1 ppsa sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez badanie legalności tej działalności, w niniejszej sprawie zaskarżonej do tego sądu decyzji administracyjnej. Sąd administracyjny stosuje przepisy Prawa o postępowaniu przed tymi sądami /ppsa/, lecz naruszenia konkretnego przepisu w tym zakresie obowiązującego w skardze kasacyjnej nie zarzucono ani w części odnoszącej się do podania podstaw kasacji ani też w jej uzasadnieniu, które ogranicza się w zasadzie do wykazania, iż skarżącego, jako inwalidę należało potraktować w sposób szczególny a jego sytuacja usprawiedliwia naruszenie prawa przy ustawieniu garażu /bez wymaganych decyzji/ jak też wymaga przedłożenia dobra osobistego strony ponad dobro ogólne - ochronę dóbr kultury. Te jednak argumenty, jak to słusznie wskazuje się w zaskarżonym wyroku, nie mogły mieć sprawie znaczenia. Właśnie ze względu na powierzenie formułowania skarg kasacyjnych określonym profesjonalistom, Naczelny Sąd Administracyjny nie ma możliwości we własnym zakresie dochodzenia jakie były intencje wnoszącego skargę kasacyjną, oraz naruszenie jakich ewentualnie przepisów prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi mógłby zarzucać. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 184 ppsa.