II OSK 389/05

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Ryms (spr.), Sędziowie NSA Jacek Chlebny, Wojciech Chróścielewski, Protokolant Łukasz Celiński, po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej O. T. O. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 czerwca 2004 r. sygn. akt IV SA 3067/03 w sprawie ze skargi O. T. O. P. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] lipca 2003 r., Nr [...] w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego na wydobywanie piasku z rzeki Wisły oddala skargę kasacyjną Zaskarżonym wyrokiem z dnia 30 czerwca 2004 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę O. T. O. P. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] lipca 2003 r. w przedmiocie udzielenia pozwolenia wodnoprawnego S. Sp. z o. o. w W. na wydobywanie piasku z Wisły w celu pogłębienia koryta rzeki. W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja nie narusza prawa, ponieważ bezsporne jest, że skutkiem poboru piasku przez Spółkę w rejonie objętym pozwoleniem wodnoprawnym ma być pogłębione koryto rzeki i tym samym zwiększenie bezpieczeństwa przeciwpowodziowego. Z tego względu działania objęte pozwoleniem wodnoprawnym organ prawidłowo zakwalifikował jako działania związane z zapobieganiem klęsce żywiołowej, w rozumieniu art. 23 a ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 16 października 1991 o ochronie przyrody (Dz. U. z 2001 r., Nr 99, poz. 1079 ze zm.), co oznacza, że tego rodzaju działalność może być prowadzona w rezerwacie przyrody. Sąd nie podzielił zarzutu skarżącego, iż starosta nie jest właściwy do orzekania w tej sprawie. Wydobywanie piasku z wód jest bowiem objęte pozwoleniem na szczególne korzystanie z wód, o którym mowa w art. 37 pkt 7 ustawy z dnia 18 lipca 2004 r. Prawo wodne (Dz. U. Nr 115, poz. 1229 ze zm.), a w tych sprawach organem właściwym jest starosta. Nie można wydobywania piasku z wód traktować jako wykonywania robót w wodach, do których stosuje się przepisy dotyczące urządzeń wodnych i na podstawie art. 9 ust. 2 pkt 1 lit. e oraz art. 140 ust. 2 Prawa wodnego przyjmować, iż organem właściwym w tej sprawie do orzekania w pierwszej instancji był wojewoda. W skardze kasacyjnej wniesionej przez Towarzystwo podniesiono zarzut naruszenia art. 9 ust. 2 pkt 1 lit. e i art. 140 ust. 2 pkt 1-6 Prawa wodnego. Zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną naruszone zostały przepisy o właściwości organu, ponieważ organem pierwszej instancji właściwym do wydania pozwolenia wodnoprawnego był wojewoda a nie starosta. Skarżące Towarzystwo podkreśla, że zaskarżone pozwolenie wodnoprawne zostało wydane wyłącznie w celu zabezpieczenia przeciwpowodziowego odcinak doliny Wisły, gdyż temu ma służyć wydobywanie piasku z dna tej rzeki. W takim więc wypadku należy zastosować przepisy Prawa wodnego dotyczące robót przeciwpowodziowych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjne nie zawiera usprawiedliwionych podstaw kasacyjnych. Zarzut podniesiony w skardze kasacyjnej, dotyczący właściwości organu, sprowadza się do tego, iż zdaniem skarżącego organem właściwym do załatwienia sprawy w pierwszej instancji był wojewoda, ponieważ stosownie do przepisu art. 140 ust. 2 pkt 2 Prawa wodnego, pozwolenie wodnoprawne na wykonanie urządzeń wodnych zabezpieczających przed powodzią wydaje wojewoda. Skoro zaś przepisy dotyczące urządzeń wodnych stosuje się do robót w wodach (art. 9 ust. 2 pkt 1 lit. e Prawa wodnego), to obejmuje to również wydobywanie piasku z dna rzeki, tym bardziej gdy wydobywanie piasku ma służyć także zabezpieczeniu przed powodzią. To stanowisko nie jest trafne. Analizując przepis art. 9 ust. 2 pkt 1 lit. e należy przyjąć, iż roboty w wodach, o których mowa w tym przepisie odnoszą się do robót o charakterze budowlanym, za czym przemawia wymienienie tych robót w jednym punkcie z obiektami budowlanymi oraz rodzaje pozostałych urządzeń i obiektów wymienionych w art. 9 ust. 2 pkt 1 Prawa wodnego. Dodatkowo należy podnieść, że za stanowiskiem przyjętym przez Sąd przemawia to, że w art. 122 ust. 1 Prawa wodnego odrębnie wymieniono wymóg uzyskania pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód (art. 122 ust. 1 pkt 1) oraz na wykonywanie urządzeń wodnych (art. 122 ust. 1 pkt 3), przy czym zgodnie z art. 37 pkt 7 Prawa wodnego szczególnym korzystaniem z wód jest wydobywanie z wód kamienia, żwiru, piasku oraz innych minerałów, a także wycinanie roślin z wód lub brzegu. Skoro zaś wydobywanie z wód piasku zaliczone jest do szczególnego korzystania z wód (art. 122 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 37 pkt 7 Prawa wodnego), to nie można stosować do wydobywania piasku przepisów o urządzeniach wodnych, których wykonywanie objęte jest odrębną kategorią pozwoleń wodnoprawnych (art. 122 ust. 1 pkt 3 Prawa wodnego). W związku z powyższym zgodnie z art. 140 ust. 1 Prawa wodnego jeżeli nie zachodzą przesłanki do wydania pozwolenia wodnoprawnego przez wojewodę (art. 140 ust. 2) organem właściwym do wydawania pozwoleń wodnoprawnych jest starosta, wykonujący to zadanie jako zadanie z zakresu administracji rządowej. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.