II OW 16/11

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz (spr.) Sędziowie NSA Paweł Miładowski del. NSA Anna Żak Protokolant Agnieszka Kuberska po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2011r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy z wniosku Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej z dnia 18 stycznia 2011r. r. nr KZGW-BAPpo-530/7606/10/TK o rozstrzygnięcie sporu o kompetencyjnego pomiędzy Prezesem Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Łodzi w przedmiocie rozpatrzenia zażalenia na postanowienie Zastępcy Dyrektora Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w Łodzi z dnia [...] lipca 2010r. znak: [...] postanawia: wskazać Prezesa Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej jako organ właściwy do rozpoznania zażalenia. Działając na podstawie art. 4 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.— Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej wniósł o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Łodzi, a Prezesem Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie poprzez wskazanie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi jako organu właściwego do rozpatrzenia zażalenia na postanowienie Zastępcy Dyrektora Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w Łodzi z dnia [...] Lipca 2010 r., znak [...]. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że postanowieniem z dnia [...] września 2010 r., znak: [...], wydanym na podstawie art. 65 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) SKO w Łodzi uznało, iż nie jest właściwe w sprawie rozpoznania zażalenia na postanowienie Zastępcy Dyrektora Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w Łodzi, działającego z upoważnienia Marszałka Województwa Łódzkiego, przekazujące na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. sprawę Burmistrzowi O. celem rozpatrzenia. W uzasadnieniu postanowienia SKO w Łodzi stwierdziło, że w świetle art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (t. j. Dz. U. z 2005 r., Nr 239, poz. 2019 ze zm.) Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej pełni funkcję organu wyższego stopnia w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego w stosunku do marszałków województw i dyrektorów regionalnych zarządów gospodarki wodnej, w sprawach określonych ustawą. Art. 4 ust. 3a stanowi, że przepisów ust. 3 nie stosuje się w sprawach, o których mowa w art. 72 ust. 3, art. 74b ust. 1 i 4, art. 74c, art. 85 ust. 3, art. 86 ust. 1 i art. 164 ust. 9. Ponadto SKO w Łodzi wskazało, że zgodnie z art. 4 ust. 5 Prawa wodnego zadania marszałka województwa, o których mowa w art. 15 ust. 2 pkt 2, art. 140 ust. 2 i art. 186 ust. 3, są zadaniami z zakresu administracji rządowej. Zatem norma zawarta w art. 4 ust. 3 Prawa wodnego, kształtuje zasadę, że organem wyższego stopnia w przypadku decyzji wydawanych w sprawach określonych ustawą przez marszałka województwa i dyrektora regionalnego zarządu gospodarki wodnej jest Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej. Na tej podstawie SKO w Łodzi stwierdziło, że domniemanie właściwości samorządowego kolegium odwoławczego, jako organu wyższego stopnia w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego, a wynikające wprost z art. 17 pkt 1 k.p.a., nie ma zastosowania, a organ ten jest właściwy do rozpatrywania odwołań na zasadzie wyjątku — w sprawach określonych w art. 4 ust. 3a Prawa wodnego. W związku z tym, że postanowienie wydane przez organ I instancji, a więc przez Marszałka Województwa Łódzkiego, nie zostało wydane na podstawie normy wymienionej w art. 4 ust. 3a Prawa wodnego, SKO w Łodzi doszło do wniosku, iż organem właściwym do rozpatrzenia zażalenia na postanowienie Marszałka Województwa Łódzkiego jest Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej. Prezes KZGW wskazał, że nie podziela stanowiska SKO w Łodzi, albowiem w myśl art. 4 ust. 3 powołanej ustawy Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej pełni funkcję organu wyższego stopnia w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego w stosunku do marszałków województw i dyrektorów regionalnych zarządów gospodarki wodnej, w sprawach określonych ustawą. Z dyspozycji tego przepisu wynika jednoznacznie, że jest właściwy w sprawach określonych ustawą Prawo wodne. Postanowienie Zastępcy Dyrektora Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w Łodzi zostało wydane na podstawie art. 65 § 1 k.p.a., sprawę przekazano Burmistrzowi O. celem rozpatrzenia. Przekazanie postanowieniem sprawy do organu właściwego, nawet jeżeli organ przekazujący podanie bierze pod uwagę jego treść oraz stosowne przepisy prawa materialnego, nie jest załatwieniem sprawy (w rozumieniu art. 104 k.p.a.) na podstawie przepisu prawa materialnego, dlatego też o tym, który organ jest właściwy do rozpatrzenia zażalenia, nie przesądzają przepisy prawa materialnego. Zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 127 § 2 w związku z art. 144 k.p.a., właściwym do rozpatrzenia zażalenia jest organ administracji publicznej wyższego stopnia, chyba że ustawa przewiduje inny organ odwoławczy. Przepis art. 65 § 1 k.p.a. nie wskazuje żadnego innego organu odwoławczego. Wobec tego organem wyższego stopnia w stosunku do marszałka województwa, stosownie do art. 17 pkt 1 w związku z art. 5 § 2 pkt 6 k.p.a., jest samorządowe kolegium odwoławcze. W niniejszej sprawie, przekazanie wniosku przez Zastępcę Dyrektora Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w Łodzi (działającego z upoważnienia marszałka województwa) postanowieniem do Burmistrza Miasta, nie jest sprawą należącą do organów ds. melioracji i urządzeń wodnych, dlatego też przy ustalaniu organu wyższego stopnia, nie może mieć tu zastosowania art. 4 ust. 3 Prawa wodnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej jako: p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory kompetencyjne i o spory o właściwość, o których mowa w art. 4 p.p.s.a. W pierwszej kolejności należy wyraźnie zaznaczyć, że w rozpoznawanym przypadku spór dotyczy tego, który organ jest właściwy do rozpatrzenia zażalenia Sołtysa Sołectwa R. na postanowienie, działającego z upoważnienia Marszałka Województwa Łódzkiego, Zastępcy Dyrektora Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w Łodzi przekazujące wniosek Sołectwa do załatwienia Burmistrzowi O. Rozpoznając wniosek trzeba mieć na względzie, że każdy organ administracji publicznej po otrzymaniu podania zobowiązany jest w pierwszej kolejności zbadać swoją właściwość miejscową, rzeczową oraz instancyjną. Dokonując tego badania organ nie rozstrzyga sprawy w jej materialnym aspekcie, a więc merytorycznie. Jednakże badanie właściwości, w szczególności właściwości rzeczowej, przeprowadzane jest przez pryzmat przedmiotu sprawy, która ma podlegać rozstrzygnięciu, a więc z uwzględnieniem aspektu materialnoprawnego, gdyż z niego wynika zakres właściwości rzeczowej. Tylko w ten sposób możliwe jest zweryfikowanie właściwości rzeczowej konkretnego organu administracji publicznej. W rozpoznanej sprawie Zastępca Dyrektora Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w Łodzi badał swoją właściwość rzeczową jako organ kompetentny do orzekania z upoważnienia Marszałka Województwa Łódzkiego w sprawach gospodarowania wodami. Zgodnie z art. 127 § 2 w związku z art. 144 k.p.a. właściwym do rozpatrzenia zażalenia na postanowienie jest organ administracji publicznej wyższego stopnia, chyba że ustawa przewiduje inny organ odwoławczy. W myśl 4 ust. 3 Prawa wodnego Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej pełni funkcję organu wyższego stopnia w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego w stosunku do marszałków województw i dyrektorów regionalnych zarządów gospodarki wodnej, w sprawach określonych ustawą. Wobec tego należy stwierdzić, że skoro działający w upoważnienia Marszałka Województwa Łódzkiego Zastępca Dyrektora Wojewódzkiego Zarządu Melioracji i Urządzeń Wodnych w Łodzi, badając swoją właściwość rzeczową jako organ administracji właściwy w sprawach gospodarowania wodami, wydał postanowienie, o którym mowa w art. 65 § 1 k.p.a., to organem właściwym do rozpatrzenia zażalenia na to postanowienie będzie organ właściwy w sprawach gospodarowania wodami wyższego stopnia, którym w rozpoznawanym przypadku jest Prezes Krajowego Zarządu Gospodarki Wodnej. Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 15 § 1 pkt 4 w zw. z art. 4 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.