II OZ 1075/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Barbara Adamiak po rozpoznaniu w dniu 12 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia B. D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 18 sierpnia 2015 r., sygn. akt IV SA/Po 869/14 o przywróceniu terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi J. S., J. S., M. S. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z [...] czerwca 2014r., nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: oddalić zażalenie. Wyrokiem z 17 grudnia 2014 r., sygn. akt IV SA/Po 869/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę J. S., J. S., M. S. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z [...] czerwca 2014r., nr [...]. Pismem z 15 stycznia 2015 r. J. S. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenia uzasadnienia wyroku wskazując, że stres związany z codziennym życiem oraz toczącym się postępowaniem sądowym spowodował, że popadła w depresję. Skarżąca ponadto wskazała, że od 15 października 2014 r. podjęła leczenie psychiatryczne. Do wniosku skarżąca załączyła zaświadczenie lekarskie. Postanowieniem z 18 sierpnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu przywrócił termin do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Sąd wniosek uznał za uzasadniony, a okoliczności wskazane przez skarżącą za usprawiedliwione. Zdaniem Sądu, należy mieć przede wszystkim na uwadze przedłożone przez skarżącą zaświadczenie lekarskie wystawione w dniu 12 stycznia 2015 r. przez lekarza psychiatrę z którego wynika, że skarżąca od 15 października 2015 r. leczy się psychiatrycznie a jej stan psychiczny jest nadal niestabilny. W ocenie Sądu skarżąca uprawdopodobniła, że bez własnej winy uchybiła terminowi do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, na podstawie art. 86 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Zażalenie na postanowienie z 18 sierpnia 2015 r. wniosła B. D. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 zd. 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W myśl art. 86 § 2 p.p.s.a. w piśmie z wnioskiem o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Przy ocenie czy uchybienie terminu było zawinione należy brać pod uwagę obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony należycie dbającej o swoje interesy. Skoro art. 86 § 2 p.p.s.a. stanowi, że we wniosku o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy po stronie zainteresowanego przywróceniem terminu, to należy uznać, że jakikolwiek stopień zawinienia strony w uchybieniu terminu (nawet lekkie niedbalstwo) powoduje niedopuszczalność jego przywrócenia. Przywrócenie terminu może więc mieć miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenie terminu jest więc dopuszczalne wyłącznie w przypadku zaistnienia obiektywnych, występujących bez woli strony, okoliczności, które mimo dołożenia przez stronę odpowiedniej staranności w prowadzeniu własnych spraw udaremniły dokonanie czynności w terminie. Zgodnie z art. 87 § 1 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem. Nie każda postać depresji oznacza, że nieaktywność strony w postępowaniu jest niezawiniona. Wina może bowiem występować nawet w postaci lekkiego niedbalstwa. W niniejszej sprawie skarżąca podnosi, że choroba nie pozwalała jej na aktywność oraz przedstawia zaświadczenie lekarskie, stwierdzające, że u skarżącej wystąpił umiarkowany (a więc nie łagodny, ale również nie ciężki) epizod depresyjny. W tej sytuacji, trafnie uznał Sąd pierwszej instancji, że uprawdopodobnione zostało, że choroba skarżącej (depresja – umiarkowany epizod depresyjny) jest tego rodzaju, że – mimo, że nie wystąpiła nagle – nie pozwalała nie tylko na własną aktywność chorej, ale też na posłużenie się pomocą osób trzecich. Skorzystanie z takiej pomocy, a nawet samo rozeznanie się w stanie sprawy, również bowiem wymagałoby aktywności ze strony skarżącej. W kwestii siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, Sąd nie ma wątpliwości, że został on zachowany. Skarżąca we wniosku wskazała, że zaczyna przeglądać dokumenty "teraz". Zaświadczenie lekarskie uzyskała w dniu 12 stycznia 2015 r., a wniosek złożyła w dniu 15 stycznia 2015 r. Należy również mieć na uwadze, że nie jest możliwe dokładne określenie dnia, w którym depresja (lub jej objawy) osłabiają się na tyle, że możliwe jest już podejmowanie przez chorego aktywności. Podsumowując, Naczelny Sąd Administracyjny uznaje, że choć sama depresja nie może automatycznie oznaczać, że strona nie dokonała czynności w terminie bez własnej winy, to jednak w niniejszej sprawie spójność twierdzeń skarżącej i fakt przedstawienia zaświadczenia lekarskiego prowadzą do wniosku, że brak winy w niedokonaniu czynności został uprawdopodobniony, a termin siedmiodniowy zachowany. W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.