II OZ 1350/16

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-12-06

Skład orzekający: Barbara Adamiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego uchylające postanowienie referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy i umarzające postępowanie w tym przedmiocie, jest dopuszczalne w świetle przepisów PPSA?
Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, które uchyliło postanowienie referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy i umorzyło postępowanie w tym przedmiocie, podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 260 § 1 PPSA, rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy, sąd wydaje postanowienie zmieniające lub utrzymujące w mocy postanowienie referendarza. Orzeczenie o uchyleniu i umorzeniu jest merytorycznym rozstrzygnięciem, a zgodnie z § 2 tego artykułu, WSA orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Oznacza to wyczerpanie toku instancji przed sądem administracyjnym i wykluczenie kognicji NSA.
Stan faktyczny
D. W. złożył zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, które uchyliło postanowienie referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy i umorzyło postępowanie w tym przedmiocie. Sąd I instancji uznał, że prawo pomocy może być przyznane jedynie stronie postępowania, a D. W. nie był stroną. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Adamiak po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 13 września 2016 r., sygn. akt II SA/Wr 739/15 w przedmiocie prawa pomocy w sprawie ze skargi Wojewody D. na uchwałę Rady Miejskiej w T. z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi N. postanawia: odrzucić zażalenie. Postanowieniem z dnia 13 września 2016 r., sygn. akt II SA/Wr 739/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił postanowienie referendarza sądowego z dnia 21 lipca 2016 r., oddalające wniosek D. W. o przyznanie prawa pomocy oraz umorzył postępowanie z tego wniosku, w sprawie ze skargi Wojewody D. na uchwałę Rady Miejskiej w T. z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wsi N. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że przyczyną oddalenia przez referendarza sądowego wniosku D. W. o przyznanie prawa pomocy było to, że wniosek taki może dotyczyć wyłącznie skarżącego, a nie osoby, która nie jest stroną postępowania. Odnosząc się do wniesionego środka zaskarżenia (sprzeciwu), Sąd wskazał, że prawo pomocy może być przyznane jedynie stronie postępowania na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. W przedmiotowej sprawie D. W. nie jest stroną postępowania sądowoadministracyjnego, w związku z tym, w ocenie Sądu, nie budzi wątpliwości, że przyznanie wskazanego uprawnienia procesowego nie może jej dotyczyć. Z uwagi na powyższe, stosując art. 249 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), Sąd I instancji orzekł jak wskazano. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła D. W. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlega odrzuceniu. Zaskarżonym postanowieniem Sąd I instancji uchylił postanowienie referendarza sądowego o odmowie przyznania D. W. prawa pomocy oraz umorzył postępowanie w przedmiocie prawa pomocy. W aktualnym stanie prawnym, podstawą prawną wydania tego postanowienia jest art. 260 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wprowadzony ustawą nowelizującą z dnia 9 kwietnia 2015 r. (Dz. U. z 2015 r., poz. 658), zgodnie z którym, rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie prawa pomocy, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Orzeczenie o uchyleniu zaskarżonego sprzeciwem postanowienia oraz umorzeniu postępowania w przedmiocie prawa pomocy należy uznać za merytoryczne rozstrzygnięcie (zmianę orzeczenia), o którym wspomina powołany przepis. Stosownie do § 2 art. 260 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w sprawach, o których mowa w § 1 tego przepisu, wojewódzki sąd administracyjny orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Uwzględniając, iż zgodnie z art. 3 ustawy nowelizującej z dnia 9 kwietnia 2015 r., weszła ona w życie 15 sierpnia 2015 r., a w przedmiotowej sprawie skarga została wniesiona 24 września 2015 r., w/w przepisy znajdują zastosowanie w sprawie. Oznacza to, że tok instancji przed sądem administracyjnym został wyczerpany, a kognicja Naczelnego Sądu Administracyjnego jest wykluczona. Z tych względów zażalenie należało odrzucić na podstawie art. 260 w zw. z art. 197 § 1 i 2, art. 180 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło