II OZ 1392/07

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Wojciech Chróścielewski po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia [...] Sp. z o.o. w S. I. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 października 2007 r., sygn. akt I SA/Wa 1184/07 o odmowie przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. w S. I. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...], nr [...] w przedmiocie wpisu nieruchomości do rejestru zabytków postanawia: oddalić zażalenie Pismem z dnia 27 kwietnia 2007 r. (data wpływu do Sądu 16 sierpnia 2007 r.) adwokat R. D. działający w imieniu [...] Sp. z o. o. z siedzibą w S. l. złożył wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi, wniesionej na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia [...], utrzymującej w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia [...], nr [...], w przedmiocie wpisu nieruchomości do rejestru zabytków. W uzasadnieniu powyższego wniosku pełnomocnik strony skarżącej adwokat R. D. podniósł, iż w niniejszej sprawie wnosząc skargę za pośrednictwem Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie znał sygnatury akt sądowych, która nadana została już po wniesieniu skargi - stąd ani on, ani tym bardziej jego mocodawca nie mogli uiścić bez swojej winy wpisu sądowego, zgodnie z obowiązującym prawem. Dopiero wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi wskazało skarżącemu sygnaturę akt Sądu w niniejszej sprawie, a tym samym możliwe było uiszczenie wpisu sądowego. Postanowieniem z dnia 12 października 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Jak podniósł Sąd w świetle przedstawionych wyżej okoliczności faktycznych i prawnych należy stwierdzić, że strona ponosi winę w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, albowiem jej pełnomocnik (adwokat) nie zadbał o to, aby składając to pismo, uiścić należny od wnoszonego pisma wpis stały, który zgodnie z powołanymi wyżej przepisami powinien być opłacony równocześnie z wniesieniem pisma, gotówką lub na rachunek bankowy właściwego sądu administracyjnego. Podniesiona przez stronę skarżącą niemożność uiszczenia wpisu z uwagi na brak sygnatury akt sprawy przy wnoszeniu skargi nie zwalnia profesjonalnego pełnomocnika z tego obowiązku. Na powyższe postanowienie [...] Sp. z o.o. złożył zażalenie, wnosząc o zmianę zaskarżonego orzeczenie poprzez przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi, ewentualnie uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oraz wystąpienie do Trybunału Konstytucyjnego o zbadanie zgodności z Konstytucją RP oraz zgodności z art. 221 p.p.s.a. treści przepisu § 5 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Pełnomocnik skarżącego zaskarżonemu postanowieniu zarzucił: - naruszenie treści art. 86 § 1 p.p.s.a. - poprzez odmowę przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi mimo wykazania przez skarżącego, iż bez swojej winy nie mógł on w ustawowym terminie uiścić wpisu sądowego, - błąd w ustaleniach faktycznych stanowiących podstawę zaskarżenia, polegający na błędnym ustaleniu, iż pełnomocnik skarżącego nie zadbał o uiszczenie wpisu przy składaniu skargi, gdy tymczasem pełnomocnik skarżącego nie mógł bez swojej winy uiścić tego wpisu, gdyż w chwili składania skargi nie była nadana sygnatura sprawy przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, - pominięcie w treści uzasadnienia rozstrzygnięcia pełnej treści § 5 ust. 1. Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, - wskazanie w treści uzasadnienia, iż uchybienie dotyczy wpisu od skargi kasacyjnej, gdy tymczasem sprawa dotyczy skargi na orzeczenie administracyjne Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (co ma znaczenie np. w kwestii nadania sygnatury sprawie). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.), jeżeli strona uchybiła terminowi, jego przywrócenie możliwe jest jedynie wówczas, gdy uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony. W orzecznictwie i w literaturze prawniczej przyjmuje się, iż brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Mając powyższe na uwadze oraz wzgląd na okoliczności sprawy należy stwierdzić, iż skarżący (jego pełnomocnik) nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na jego brak winy w nieuiszczeniu w terminie wpisu sądowego od skargi - tak jak tego wymaga art. 87 § 2 p.p.s.a. Przepis art. 221 p.p.s.a. stanowi, że pisma wnoszone przez adwokata lub radcę prawnego, które nie są należycie opłacone pozostawia się bez rozpoznania albo odrzuca bez wezwania o uiszczenie opłaty, jeżeli pismo podlega opłacie stałej. Skarga wniesiona w rozpoznawanej sprawie, podlegająca takiej opłacie, nie została w terminie opłacona. W myśl § 5 w/w rozporządzenia Rady Ministrów przy uiszczeniu wpisu należy wskazać tytuł wpłaty, rodzaj pisma od którego wpis jest uiszczany oraz sygnaturę akt sądowych. Do dnia 17 marca 2006 r. wpis stały od skargi wnoszonej przez adwokata lub radcę prawnego uiszczało się na wezwanie Sądu, po przekazaniu skargi sądowej - § 5 ust. 2 cyt. rozporządzenia Rady Ministrów. Jednakże we wskazanej dacie powołany przepis rozporządzenia utracił swoją moc na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 7 marca 2006 r. sygn. akt SK 11/05, Dz.U. Nr 45, poz. 322, jako niezgodny z art. 221 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i art. 2 Konstytucji. W tej sytuacji złożona przez adwokata skarga na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego podlegała wpisowi stałemu, który winien być wniesiony do kasy wojewódzkiego sądu administracyjnego w gotówce lub wpłacona na jego rachunek bez stosownego wezwania Sądu. W tym przypadku nie była jeszcze znana sygnatura akt sądowych. Tak więc wnoszony wpis winien zostać stosownie opisany: przez wskazanie skarżącego, organu administracji, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność oraz daty i nazwy owego aktu lub czynności. Tym samym zarzut niewzięcia pod uwagę przez Sąd treści przepisu § 5 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest nieuzasadniony. Należy przy tym zwrócić uwagę, iż Sąd nie ma obowiązku zawiadamiania pełnomocnika o wpłynięciu skargi od organu. Zatem pełnomocnik skarżącego będący adwokatem miał w nowej sytuacji prawnej zaistniałej po w/w wyroku Trybunału Konstytucyjnego obowiązek uiszczenia wpisu stałego już przy wniesieniu skargi do organu administracji. Ponadto gdyby wnoszący skargę pełnomocnik oczekiwał na informację z sądu mogłoby okazać się, że uiszczenie wpisu w terminie określonym w art. 219 § 1 p.p.s.a. albo nawet w terminie przewidzianym na wniesienie skargi okazałoby się niemożliwe. Oczekiwanie na informację z sądu byłoby tym bardziej nieuzasadnione gdyż jak to wyżej zostało opisane wpis sądowy może zostać stosownie opisany. Błąd na stronie 2 uzasadnienia zaskarżonego postanowienia Sądu I instancji poprzez błędne określenie skargi jako skargi kasacyjnej należy natomiast uznać za oczywistą omyłkę pozostającą bez wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Sąd orzekający w sprawie niniejszej nie widzi również uzasadnionej konieczności występowania do Trybunału Konstytucyjnego z zapytaniem o zgodność z Konstytucją RP oraz z art. 221 p.p.s.a. treści przepisu § 5 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanowił zażalenie oddalić.