II OZ 1427/17

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2017-11-21

Skład orzekający: Wojciech Mazur

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od skargi może być uwzględnione, jeśli skarżąca argumentuje niesprawiedliwością odmowy przyznania prawa pomocy, a postępowanie w przedmiocie prawa pomocy zostało już zakończone postanowieniem sądu drugiej instancji?
Ratio decidendi
Zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od skargi nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy zostało już prawomocnie zakończone postanowieniem sądu drugiej instancji. Naczelny Sąd Administracyjny w postępowaniu zażaleniowym nie kontroluje zasadności odmowy przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Zażalenie Z. K. dotyczyło zarządzenia Przewodniczącej Wydziału VII WSA w Warszawie z dnia 4 października 2017 r., wzywającego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie nakazu rozbiórki. Skarżąca podniosła, że zarządzenie jest niesprawiedliwe z uwagi na błędne rozstrzygnięcie jej wniosku o przyznanie prawa pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie na to zarządzenie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Wojciech Mazur po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. K. na zarządzenie Przewodniczącej Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 października 2017 r. sygn. akt VII SA/Wa 536/17 w zakresie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi Z.K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2016 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: oddalić zażalenie. Zaskarżonym zarządzeniem z dnia 4 października 2017 r. sygn. VII SA/Wa 536/17 Przewodnicząca Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wezwała skarżącą Z. K. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2016 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki. Jak wynika z treści zarządzenia, wysokość wpisu sądowego została ustalona w kwocie 500 zł stosownie do § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193). Na powyższe zarządzenie Z. K. złożyła zażalenie, wnosząc o jego uchylenie jako wydanego z rażącym naruszeniem prawa oraz, jak określiła, praw obywatelskich. Skarżąca podniosła, że ww. zarządzenie jest niesprawiedliwe, co ma związek z błędnym rozstrzygnięciem jej wniosku o przyznanie prawa pomocy, albowiem znajduje się w sytuacji materialnej uzasadniającej zwolnienie jej od kosztów sądowych i tak też jej możliwości finansowe oceniały wcześniej, jak to określiła, "sądy krakowskie". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 230 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369), dalej: p.p.s.a., od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. W myśl art. 230 § 2 p.p.s.a. jednym z pism, o których mowa w art. 230 § 1 p.p.s.a., jest skarga. Powyższa regulacja pozostaje w łączności z art. 220 § 1 p.p.s.a., przyjmującym, że sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, przewodniczący zobowiązany jest wezwać wnoszącego pismo (skargę), aby uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Należy jednocześnie mieć na uwadze, że zgodnie z art. 239 § 1 pkt 4 p.p.s.a. nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona, której przyznane zostało prawo do pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym (prawo pomocy), w zakresie określonym w prawomocnym postanowieniu o przyznaniu tego prawa. W związku ze złożeniem przez skarżącą wraz ze skargą wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w rozpoznawanej sprawie starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, rozpoznając powyższe żądanie, postanowieniem z dnia 10 lipca 2017 r. sygn. VII SA/Wa 536/17 odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, a sprzeciw od tego postanowienia uznał za nieuzasadniony Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w postanowieniu z dnia 4 października 2017 r. sygn. VII SA/Wa 536/17, utrzymując zaskarżone postanowienie z dnia 10 lipca 2017 r. w mocy. W tych warunkach zasadnie Przewodnicząca Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wezwała skarżącą Z. K. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2016 r. W sposób prawidłowy została również ustalona wysokość tego wpisu sądowego, uwzględniając, że ww. decyzja została wydana w sprawie nakazu rozbiórki, a zatem dotyczyła sprawy z zakresu budownictwa i architektury, objętej obowiązkiem uiszczenia wpisu w wysokości 500 zł, zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi Argumentacja zawarta w zażaleniu nie może mieć wpływu na prawidłowość zaskarżonego zarządzenia, albowiem Naczelny Sąd Administracyjny w niniejszym postępowaniu nie kontroluje zasadności odmówienia skarżącej przyznania prawa pomocy. W tej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny działał jako sąd drugiej instancji (art. 260 § 2 p.p.s.a.). Prawidłowość zarządzenia wzywającego stronę do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, w sytuacji zakończenia postępowania w przedmiocie przyznania prawa pomocy, nie może być zatem podważona w oparciu o zarzut, że strona wezwana do uiszczenia wpisu nie posiada środków, by to zobowiązanie zrealizować. Mając na uwadze treść postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 października 2017 r. sygn. VII SA/Wa 536/17, przypomnieć trzeba, że ustalenia Sądu opierały się na uznaniu, iż skarżąca nie odniosła się w sposób wyczerpujący do zarządzenia z dnia 10 lipca 2017 r., co nie pozwalało w sposób pełny (wiarygodny) ocenić jej sytuacji materialnej. W tej sytuacji zmiana tego rozstrzygnięcia, możliwa na podstawie art. 165 p.p.s.a., wymaga od strony uzupełnienia tych braków materialnych wniosku, które Sąd dostrzegł, i z powodu których podjął niesatysfakcjonującą dla skarżącej decyzję procesową. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło