II OZ 17/11

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2011-01-28

Skład orzekający: Małgorzata Dałkowska-Szary

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy może zostać uwzględniony, gdy uzupełnienie zostało wysłane po terminie, a strona nie uprawdopodniła braku swojej winy w uchybieniu terminu?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy należy oddalić, gdyż skarżący nie uprawdopodnił braku swojej winy w uchybieniu terminu. Ponadto, wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony po terminie należy traktować jako nowy wniosek podlegający merytorycznej ocenie.
Stan faktyczny
A. F. złożył skargę na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego dotyczącą nakazu rozbiórki. W trakcie postępowania wniósł wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu i nie został uzupełniony w terminie. Skarżący wysłał uzupełniony wniosek listem zwykłym z jednodniowym opóźnieniem. WSA w Krakowie oddalił wniosek o przywrócenie terminu i pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Skarżący wniósł zażalenie do NSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalił zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Dałkowska-Szary po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. F. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 listopada 2010 r., sygn. akt II SA/Kr 637/10 w przedmiocie oddalenia wniosku o przywrócenie terminu w sprawie ze skargi A. F. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia (...) lutego 2010 r., nr (...) w przedmiocie nakazu rozbiórki postanawia: oddalić zażalenie. A. F. w dniu 24 czerwca 2010 r. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz o ustanowienie adwokata w sprawie ze swojej skargi na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie z dnia (...)lutego 2010 r., nr (...), wydaną w przedmiocie nakazu rozbiórki. Zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego w dniu 29 czerwca 2010 r. do skarżącego wysłano wraz z pismem przewodnim formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy celem jego wypełnienia i odesłania do Sądu w terminie 7 dni od daty jego doręczenia, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Przedmiotowy formularz A. F. otrzymał w dniu 20 lipca 2010 r. Jak wynika z akt sprawy uzupełniony formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy został przez skarżącego wysłany listem zwykłym w dniu 28 lipca 2010 r. Zarządzeniem z dnia 6 sierpnia 2010 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zarządził pozostawienie ww. wniosku A. F. bez rozpoznania z uwagi na złożenie wniosku po terminie. Jednocześnie w ww. zarządzeniu wskazano, że przedmiotowy wniosek nie spełnia wymogów formalnych przewidzianych dla wniosków o przyznanie prawa pomocy. Na powyższe zarządzenie A. F. wniósł sprzeciw, w którym wskazał, że nie wysłał sam przesyłki zawierającej uzupełnienie braków i nie wie dlaczego została ona nadana po terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, że w sprzeciwie zawarty został wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy i postanowieniem z dnia 19 listopada 2010 r., sygn. akt II SA/Kr 637/10, oddalił wniosek A. F. o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz orzekł o pozostawieniu tego wniosku bez rozpoznania. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd wskazał, że skarżący nie uprawdopodobnił w sposób wystarczający okoliczności, które uzasadniałyby przywrócenie terminu. Ponadto wskazano, że zakreślony przez Sąd termin do nadesłania wypełnionego wniosku o przyznanie prawa pomocy upłynął w dniu 27 lipca 2010 r. Skarżący wysłał natomiast uzupełniony wniosek listem zwykłym w dniu 28 lipca 2010 r., a zatem wniosek ten został złożony po terminie. Ponadto Sąd wskazał, że wniosek skarżącego z dnia 24 czerwca 2010 r. nie spełnia wymogów formalnych przewidzianych dla wniosków o przyznanie prawa pomocy określonych w art. 252 i 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), w związku z czym orzeczono o pozostawieniu go bez rozpoznania. W zażaleniu na powyższe orzeczenie A. F. wskazał, że ze względu na zły stan zdrowia nie wysłał sam przesyłki zawierającej uzupełnienie braków wniosku o przyznanie prawa pomocy i nie wie dlaczego została nadana po terminie. Podejrzewa on, że albo poczta nadała list z jednodniowym opóźnieniem, albo winę ponosi osoba, która zobowiązała się wysłać list 27 lipca 2010 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z treścią art. 252 § 2 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Natomiast zgodnie z art. 257 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. W uchwale z dnia 21 kwietnia 2008 r., sygn. akt I OPS 1/08, Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że niezachowanie określonego w art. 252 § 2 p.p.s.a. wymogu złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, jak to miało miejsce w okolicznościach niniejszej sprawy, jest brakiem formalnym, o jakim mowa w art. 49 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 257 tej ustawy, który podlega usunięciu przez wezwanie strony do złożenia wniosku na urzędowym formularzu, bez względu na to, czy wniosek złożyła osoba fizyczna, czy osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej. W niniejszej sprawie skarżący został wezwany do uzupełniła braków wniosku o przyznanie prawa pomocy przez wypełnienie urzędowego formularza PPF i odesłania go do Sądu w terminie 7 dni od daty jego doręczenia, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Wniosek ten został wysłany z jednodniowym uchybieniem terminu wskazanego w wezwaniu do uzupełnienia jego braków. W związku z powyższym Sąd I instancji prawidłowo zastosował art. 257 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Odnośnie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazać należy, że słusznie Sąd I instancji uznał, iż skarżący nie uprawdopodobnił w sposób wystarczający okoliczności, które uzasadniałyby jego przywrócenie. Zgodnie z art. 86 §1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Na stronie spoczywa natomiast obowiązek uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy. Przywrócenie terminu może mieć zatem miejsce w sytuacji, gdy strona uprawdopodobni, że uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której nie mogła ona usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W niniejszej sprawie okolicznością, na którą wskazał skarżący jako uprawdopodabniającą brak jego winy w uchybieniu terminu do złożenia stosownego wniosku był fakt, iż ze względu na zły stan zdrowia zlecił wysłanie wniosku osobie, która zobowiązała się go wysłać 27 lipca 2010 r. Skarżący nie wie, dlaczego przesyłka została nadana w dniu 28 lipca 2010 r., czyli po upływie terminu wskazanego w wezwaniu z dnia 29 czerwca 2010 r. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego powołane wyżej okoliczności nie są wystarczające dla uznania, że skarżący nie ponosi winy w uchybieniu terminowi. Słusznie zatem Sąd I instancji uznał, że skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminowi do wniesienia wniosku o przyznanie prawa pomocy i oddalił wniosek. Podkreślić w tym miejscu należy jednak, że strona może składać wniosek o przyznanie prawa pomocy w dowolnym czasie w toku trwającego postępowania. Oznacza to, że wniosek złożony przez skarżącego w dniu 28 lipca 2010 r. należy potraktować jako nowy wniosek, który podlega merytorycznej ocenie. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło