II OZ 234/10

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2010-03-19

Skład orzekający: Sędzia NSA Andrzej Gliniecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od skargi jest zasadne, jeśli zostało wydane przed skutecznym doręczeniem stronie postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy jej pełnomocnikowi?
Ratio decidendi
Zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu sądowego zasługuje na uwzględnienie. Zarządzenie to było przedwczesne, ponieważ zostało wydane przed skutecznym doręczeniem pełnomocnikowi skarżącego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy. Skuteczne doręczenie postanowienia powinno nastąpić do pełnomocnika, zgodnie z art. 67 § 5 P.p.s.a., co pozbawiło stronę możliwości skorzystania z prawa do sprzeciwu od postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Przewodniczący Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wydał zarządzenie wzywające H. C. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B.-B. w sprawie kary pieniężnej za usunięcie drzewa bez zezwolenia. Skarżący złożył zażalenie, wskazując, że zarządzenie jest przedwczesne, gdyż zostało wydane przed rozpoznaniem jego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Wniosek ten został odrzucony postanowieniem referendarza sądowego, które nie zostało skutecznie doręczone skarżącemu ani jego pełnomocnikowi.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone zarządzenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Gliniecki po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia H. C. na zarządzenie Przewodniczącego II Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 21 stycznia 2010 r., sygn. akt II SA/Gl 1101/09 wzywające do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 592 zł w sprawie ze skargi H. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B.-B. z [...] 2009 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za usunięcie drzewa bez zezwolenia p o s t a n a w i a: uchylić zaskarżone zarządzenie Zarządzeniem z dnia 21 stycznia 2010 r., sygn. akt II SA/Gl 1101/09, Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wezwał H. C. do uiszczenia - w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania - wpisu sądowego w kwocie 592 zł od skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B.-B. z [...] 2009 r. w sprawie kary pieniężnej w wysokości 19710,93 zł za usunięcie drzewa bez zezwolenia. W zarządzeniu tym powołano się na art. 220 § 1 i 3 w zw. z art. 219 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1290 ze zm.- dalej P.p.s.a.) oraz na § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), dalej rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości wpisu. Zażalenie na zarządzenie z dnia 21 stycznia 2009 r. złożył w imieniu H. C. – T. C. i wniósł o jego uchylenie w całości, wskazując, że zaskarżone zarządzenie jest przedwczesne gdyż zostało wydane przed rozpoznaniem wniosku skarżącego H. C. o zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi, który skarżący nadał przesyłką poleconą na adres Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, w [...] 2009 r. Postanowieniem z dnia 10 grudnia 2009 r., sygn. akt II SO/Gl 14/09 referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego z urzędu. Przesyłkę poleconą nr 181240909 zawierającą odpis postanowienia z dnia 10 grudnia 2009 r. adresowaną do skarżącego H. C. zarządzeniem z dnia 21 stycznia 2010 r., sygn. akt II SO/Gl 14/09, Przewodniczący Wydziału II WSA w Gliwicach uznał za skutecznie doręczoną adresatowi w trybie art. 73 P.p.s.a. z dniem [...] 2010 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 220 § 1 P.p.s.a., sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2 i 3, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W świetle art. 220 § 3 P.p.s.a. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Z powyższych przepisów wynika, że obowiązek opłacenia kosztów wpisu sądowego spoczywa na osobie wnoszącej skargę, a więc w tym przypadku na skarżącym H. C. Na mocy art. 231 P.p.s.a. w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne pobiera się wpis stosunkowy. Zgodnie natomiast z § 1 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wysokości wpisu, wpis stosunkowy zależy od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi ponad 10.000 zł do 50.000 zł – 3% wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł. Odnosząc się jednak, do zarzutu podniesionego przez skarżącego w zażaleniu o wydaniu przez Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu od skargi przed rozpoznaniem wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, uznać należy, że zasługuje on na uwzględnienie. W sprawie niniejszej przesyłkę zawierającą odpis postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 10 grudnia 2009 r., sygn. akt II SO/Gl 14/09, w związku z nieobecnością jej adresata, pozostawiono w dniu 28 grudnia 2009 r. w placówce pocztowej, o czym umieszczono zawiadomienie w skrzynce do doręczania korespondencji. W dniu 5 stycznia 2010 r. awizowano przesyłkę powtórnie. Następnie w związku z jej niepodjęciem w terminie, w dniu 13 stycznia 2010 r. zdecydowano o zwrocie przedmiotowej przesyłki nadawcy, który otrzymał ją w dniu 18 stycznia 2010 r. – stempel Biura Podawczego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Na mocy art. 73 P.p.s.a., w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany ustawą, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej lub w urzędzie gminy, a zawiadomienie o tym umieszcza się w miejscu wskazanym przedmiotową ustawą. "W przypadku niepodjęcia pisma w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia pierwszego zawiadomienia, należy pozostawić powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej lub urzędzie gminy. Przy czy skutek doręczenia nieodebranego pisma powstaje z upływem ostatniego dnia okresu 14 dni, w jakim pismo pozostawało w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy." (zob. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. 4, LexisNexis, Warszawa 2010, s. 230). W związku z powyższym, przesyłkę zawierającą odpis postanowienia o odmowie przyznania skarżącemu prawa pomocy można by uznać za doręczoną skutecznie, jednak w okolicznościach niniejszej sprawy, taki pogląd nie może znaleźć oparcia. Wskazać bowiem należy, że zarządzeniem z dnia 14 grudnia 2009 r., sygn. akt II SA/Gl 1101/09, a więc w sprawie ze skargi H. C., Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, wezwał T. C. – syna skarżącego, do nadesłania pełnomocnictwa upoważniającego do reprezentacji H. C. w terminie 7-dni, pod rygorem przyjęcia, że H. C. działa w przedmiotowej sprawie osobiście. W dniu 15 stycznia 2010 r. T. C., w wykonaniu powyższego zarządzenia, złożył w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach pełnomocnictwo z dnia 4 listopada 2009 r. udzielone przez H. C. upoważniające do reprezentowania w sprawie z jego skargi. Zaskarżonym zarządzeniem z dnia 21 stycznia 2009 r. WSA wezwał więc H. C. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, wezwanie doręczając jednak jako pełnomocnikowi – T. C. W związku z tym, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach poprzez powyższą czynność uznał T. C. pełnomocnikiem skarżącego H. C. (zarządzenie WSA z dnia 21 stycznia 2010 r. – k. 41), doręczenia postanowienia Sądu z dnia 10 grudnia 2009 r., sygn. akt II SO/Gl 14/09 w sprawie odmowy przyznania H. C. prawa pomocy, nie można uznać za skuteczne. Postanowienie niniejsze bowiem powinno zostać doręczone pełnomocnikowi skarżącego, zgodnie z treścią art. 67 § 5 P.p.s.a. Powyższe, pozbawiło stronę skarżącą prawa do skorzystania z możliwości złożenia sprzeciwu od postanowienia WSA z dnia 10 grudnia 2009 r., sygn. akt II SO/Gl 14/09 w przedmiocie odmowy prawa pomocy. W świetle powyższego, należy uznać, że zarządzenie Przewodniczącego II Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 21 stycznia 2010 r. o wezwaniu H. C. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 592 zł, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi, było przedwczesne, bowiem pełnomocnikowi H. C., nie doręczono odpisu postanowienia z dnia 10 grudnia 2009 r. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 1 i 2 i art. 198 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone zarządzenie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło