II OZ 249/24

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2024-05-22

Skład orzekający: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o odmowie wstrzymania wykonania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy może zostać wydane, jeśli decyzja ta nie rodzi praw do terenu i nie narusza prawa własności, a zatem nie podlega wykonaniu w rozumieniu art. 61 § 3 PPSA?
Ratio decidendi
Decyzja o ustaleniu warunków zabudowy ma charakter deklaratoryjny, nie tworzy praw ani nie nakłada obowiązków, a jedynie wskazuje stan faktyczny i prawny zagospodarowania terenu. Nie rodzi praw do terenu ani nie narusza prawa własności, co oznacza, że nie podlega wykonaniu w rozumieniu art. 61 § 3 PPSA. W związku z tym, sąd nie może wstrzymać jej wykonania, gdyż nie ma możliwości spowodowania stanu zgodnego z jej rozstrzygnięciem.
Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa X. w W. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 11 lipca 2023 r. nr KOC/6094/Ar/22 w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 31 października 2023 r. odmówił wstrzymania wykonania tej decyzji, uznając, że nie podlega ona wykonaniu. Wspólnota Mieszkaniowa wniosła zażalenie na to postanowienie, podnosząc zarzut naruszenia art. 61 § 3 PPSA oraz art. 4 ust. 2 i art. 63 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Wspólnoty Mieszkaniowej X. w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 października 2023 r. sygn. akt VII SA/Wa 2246/23 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej X. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 11 lipca 2023 r. nr KOC/6094/Ar/22 w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy postanawia: oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 31 października 2023 r. sygn. akt VII SA/Wa 2246/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie (dalej "SKO") z dnia 11 lipca 2023 r. w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że decyzja o uzgodnieniu warunków zabudowy nie stanowi samodzielnie podstawy do realizacji jakiejkolwiek inwestycji, dla której wymagane jest pozwolenie na budowę. Warunki zabudowy ustala się w sytuacji kiedy teren (nieruchomość), dla którego mają zostać ustalone warunki zabudowy nie jest objęty obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (mpzp). Zatem mpzp (względnie decyzja o warunkach zabudowy) jest to akt, który stanowi o tym jaki rodzaj inwestycji może być zrealizowany na nieruchomości objętej ustaleniami danego planu miejscowego (decyzji o warunkach zabudowy). Jednak decyzja o ustaleniu warunków zabudowy nie stanowi samodzielnej podstawy do realizacji jakiejkolwiek inwestycji. Ponadto - zdaniem Sądu - pełnomocnik Wspólnoty Mieszkaniowej X. w W. (dalej "skarżąca") nie uzasadnił swojego żądania w sposób wystarczający. Jak podniosła skarżąca dalsze działania inwestora zmierzające do realizacji inwestycji mogą ale też nie muszą wyrządzić Wspólnocie szkody w kontekście obniżenia bezpieczeństwa p.poż. i wartości nieruchomości sąsiednich. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, domagając się zmiany zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Pełnomocnik podniósł zarzut naruszenia: - art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, mimo iż w niniejszej sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków; - art. 4 ust. 2 i art. 63 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez uznanie, że wydanie decyzji ustalające warunki zabudowy nie nadaje się do wykonania, co uniemożliwia wydanie postanowienia o wstrzymaniu wykonania takiej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy przypomnieć, że zgodnie z treścią art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że decyzja o warunkach zabudowy stwierdza istnienie pewnego stanu faktycznego i prawnego na danym terenie, który ma podlegać zmianie zagospodarowania z uwagi na planowaną tam inwestycję. Ma zatem charakter deklaratoryjny, nie tworzy praw i nie nakłada obowiązków. Wskazuje jedynie jaki jest stan faktyczny i prawny zagospodarowania terenu. Zgodnie z art. 63 ust. 2 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. 2023, poz. 977) decyzja ta nie rodzi praw do terenu oraz nie narusza prawa własności i uprawnień osób trzecich. Decyzja ta jest jednym z etapów procesu budowlanego, tj. ma charakter "promesy" uprawniającej do ubiegania się o pozwolenie na budowę na terenie w niej wskazanym (por. postanowienie NSA z 16 lutego 2022 r. II OZ 68/22). Sąd I instancji słusznie zauważył, że charakter decyzji o warunkach zabudowy nie pozwala na jej wstrzymanie w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a., bowiem przepis ten pozwala na wstrzymanie tylko takich decyzji lub aktów, które podlegają wykonaniu i wymagają wykonania, a decyzja o warunkach zabudowy do takich nie należy. Nie jest możliwe spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w tego rodzaju decyzji, czyli nie sposób doprowadzić do jej wykonania. Skarżąca w złożonym zażaleniu przywołuje przykłady z orzecznictwa prezentujące odmienny pogląd, którego Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie podziela. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., oddalił zażalenie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło