II OZ 252/16

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-03-10

Skład orzekający: Wojciech Mazur

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o ustanowienie adwokata w ramach prawa pomocy zwalnia stronę z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi, jeśli nie zawiera wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Wniosek o ustanowienie adwokata w ramach prawa pomocy nie zwalnia strony z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego od skargi, jeśli nie zawiera jednocześnie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych. Nieuiszczenie wpisu sądowego w terminie, mimo wezwania, skutkuje odrzuceniem skargi zgodnie z art. 220 § 3 PPSA.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił skargę I. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy w przedmiocie warunków zabudowy, ponieważ skarżąca nie uiściła wpisu sądowego w wyznaczonym terminie. Skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, ale nie uiściła wpisu. Złożyła zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi, argumentując, że wniosek o prawo pomocy zniósł obowiązek uiszczenia wpisu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Wojciech Mazur po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia I. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 13 października 2015 r. sygn. akt II SA/Bd 607/15 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi I. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy z dnia [...] kwietnia 2015 r. znak: [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 13 października 2015 r. sygn. akt II SA/Bd 607/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy odrzucił skargę I. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bydgoszczy z dnia [...] kwietnia 2015 r. znak: [...] w przedmiocie warunków zabudowy. Uzasadniając wydane postanowienie Sąd I instancji wskazał, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 8 czerwca 2015 r., skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi, wskazując jednocześnie na siedmiodniowy termin, w którym obowiązek ten powinien zostać wykonany, pod rygorem odrzucenia skargi. Wysokość wpisu ustalona została na podstawie § 2 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193) i wynosiła 500 zł. Powyższe wezwanie zostało doręczone skarżącej w dniu 24 czerwca 2015 r. W zakreślonym przez Sąd terminie skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, nie uiszczając przy tym wymaganego wpisu sądowego. W tych warunkach, zdaniem Sądu, zachodziła podstawa do odrzucenia skargi, stosownie do art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła I. C., wnosząc o jego uchylenie. Skarżąca wskazała, że postanowienie Sądu zapadło z naruszeniem art. 220 § 1 p.p.s.a. Zdaniem wnoszącej zażalenie, naruszenie prawa miało związek z wadliwym przyjęciem, że skarżąca nie uiściła wpisu sądowego w terminie zakreślonym przez Sąd, gdy tymczasem skarżąca wdrażając procedurę o udzielenie prawa pomocy do czasu jej prawomocnego zakończenia nie była zobowiązana do uiszczenia wpisu sądowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie posiada usprawiedliwionej podstawy. Na podstawie art. 220 § 1 p.p.s.a., sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona należna opłata. W takim przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do uiszczenia opłaty w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, a w przypadku skargi – pod rygorem jej odrzucenia (art. 220 § 3 p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo przyjął, że nieuiszczenie przez skarżącą wpisu sądowego od skargi, do czego została wezwana zarządzeniem z 8 czerwca 2015 r., powinno skutkować odrzuceniem skargi, zgodnie ze wskazanym w art. 220 § 3 p.p.s.a. skutkiem niewywiązania się przez stronę skarżącą z ciążącego na niej obowiązku procesowego. Wnosząca zażalenie, podejmując próbę podważenia prawidłowości zaskarżonego postanowienia, wskazała, że wymóg uiszczenia należnego wpisu od skargi zniosło wystąpienie przez nią z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Stanowisko to należałoby podzielić, gdyby przedmiotem wniosku o przyznanie prawa pomocy z 25 czerwca 2015 r. było żądanie zwolnienia strony z kosztów sądowych. Skarżąca wystąpiła jednakże wyłącznie o ustanowienie w sprawie adwokata, co w odniesieniu do doręczonego jej wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, aktualizowało domniemanie, że skarżąca dysponuje środkami finansowymi w wysokości wystarczającej do poniesienia ww. wydatku. W tych warunkach nie znajduje uzasadnienia pogląd, że złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy znosiło obowiązek zastosowania się przez skarżącą do doręczonego jej wezwania do uiszczenia wpisu sądowego w terminie 7 dni, a ponowne wykonanie tego obowiązku uzależnione było od powtórnego doręczenia skarżącej ww. wezwania. W postępowaniu zainicjowanym zażaleniem na postanowienie odrzucające skargę rozważeniu podlega treść czynności procesowych podjętych przez stronę w toku postępowania, a nie przyczyny, który powodowały, że strona w sposób mylny, albowiem niezgodny ze swoimi intencjami, podjęła tego rodzaju czynności. Okoliczności, które decydowały o powyższym błędzie mogą podlegać ocenie sądu wskutek złożenia wniosku o przywrócenie terminu do podjęcia określonej czynności procesowej (art. 86 § 1 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie skarżąca wystąpiła zresztą z tego rodzaju wnioskiem (wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wpisu sądowego od skargi, k. 69 akt). Z tego względu argumenty łączone z okolicznością błędnego wypełnienia formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy, pozostawiając na marginesie ocenę wiarygodności formułowanego twierdzenia oraz wykazania, że błędne działanie strony pozostawało niezawinione – pozostawały bez wpływu na wynik sprawy. Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art.184 w zw. z art.197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło