II OZ 296/26

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2026-03-25

Skład orzekający: Andrzej Wawrzyniak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd może wstrzymać wykonanie decyzji administracyjnej zakazującej zagospodarowania terenu, gdy skarżący nie wykazał wysokości szkody finansowej ani znaczenia tej szkody dla swojej działalności?
Ratio decidendi
Sąd może wstrzymać wykonanie decyzji administracyjnej tylko wtedy, gdy skarżący uprawdopodobni istnienie przesłanek wstrzymania, tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. W niniejszej sprawie skarżący nie wykazał wielkości szkody finansowej ani jej znaczenia dla działalności, co uzasadnia odmowę wstrzymania wykonania decyzji.
Stan faktyczny
W. z siedzibą w P. zaskarżyło decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 22 września 2025 r., która zakazywała zagospodarowania terenu w sposób sprzeczny z obowiązującym planem miejscowym. WSA w Poznaniu odmówił wstrzymania wykonania tej decyzji, wskazując na brak wykazania wielkości szkody finansowej i nieodwracalnych skutków. Skarżący złożył zażalenie do NSA na to postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Oddalił zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 30 stycznia 2026 r. o odmowie wstrzymania wykonania decyzji SKO.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 25 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia W. z siedzibą w P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 30 stycznia 2026 r. sygn. akt III SA/Po 125/26 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi W. z siedzibą w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 22 września 2025 r. nr SKO.GP.4000.651.2024 w przedmiocie zakazu zagospodarowania terenu w sposób sprzeczny z obowiązującym planem miejscowym postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 30 stycznia 2026 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej w niniejszej sprawie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu (dalej "SKO") z dnia 22 września 2025 r. w przedmiocie zakazu zagospodarowania terenu w sposób sprzeczny z obowiązującym planem miejscowym. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że nieznane pozostają zakres rzeczywistej działalności Stowarzyszenia, wysokość kosztów jakie ta działalność generuje oraz środków niezbędnych na funkcjonowanie W. (dalej "Stowarzyszenie"), w tym kontekście nie wykazano wielkości szkody finansowej z wykonania decyzji, czyli ubytku jaki w ogólnym przychodzie Stowarzyszenia spowoduje zaprzestanie wykorzystywania spornej nieruchomości jako miejsc postojowych do przechowywania pojazdów. W uzasadnieniu wniosku całkowicie pominięta została kwestia "odwrócenia skutków" wykonania decyzji. Argumentacja wniosku unika kwestii i nie wyjaśnia dlaczego Stowarzyszenie uznaje, że nieodwracalny charakter miałaby mieć likwidacja stwierdzonego w decyzji stanu zagospodarowania spornej nieruchomości, a więc przywrócenie jej zagospodarowania sprzed dokonanej zmiany lub doprowadzenie do zagospodarowania nieruchomości w sposób dopuszczalny planem miejscowym. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyło Stowarzyszenie, zastępowane przez profesjonalnego pełnomocnika, wnosząc o jego zmianę i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Pełnomocnik żalącego podniósł zarzut naruszenia art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji uznanie, iż skarżący nie uprawdopodobnił istnienia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z uwagi na brak przedłożenia dostatecznych dowodów co do wysokości grożącej szkody oraz jej znaczenia dla finansów skarżącego (tj. udziału w dochodach stowarzyszenia), w konsekwencji czego Sąd I instancji bezpodstawnie odmówił zastosowania w niniejszej sprawie ochrony tymczasowej, podczas gdy skarżący przedstawił konkretne okoliczności faktyczne i relacje gospodarcze, z których jednoznacznie wynika istotne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w razie wykonania zaskarżonej decyzji, co powinno skutkować wstrzymaniem jej wykonania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd ma obowiązek zbadać, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają za wydaniem postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu. Okoliczności wskazane we wniosku muszą mieć charakter konkretny i zindywidualizowany, pozwalający ustalić, iż wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do danego wnioskodawcy. Naczelny Sąd Administracyjny podziela ocenę Sądu I instancji, że w sprawie nie wykazano wielkości szkody finansowej jaką spowoduje zaprzestanie wykorzystywania spornej nieruchomości jako miejsc postojowych do przechowywania pojazdów. Sąd dostrzega, że powyższą okoliczność trudno jest udokumentować, lecz nie można zgodzić się z twierdzeniem, iż wskazanie, że decyzja zakazująca dalszego zagospodarowania określonej działki pozbawi stronę skarżącą przychodów z najmu tej nieruchomości, które to przychody stanowią "istotne" źródło finansowania jej działalności statutowej, stanowi uprawdopodobnienie ziszczenia się przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Zupełnie innym rodzajem szkody byłoby całkowite wyłączenie możliwości działania przez skarżącą, a innym rodzajem jest pozbawienie jej bliżej nieokreślonej części dochodów niezwiązanych bezpośrednio z jej działalnością statutową. NSA wielokrotnie w swoim orzecznictwie podkreślał, że szkoda finansowa co do zasady jest odwracalna, lecz nawet pomijając ten aspekt Sąd musi dodatkowo ocenić czy szkoda ta ma charakter znaczny, a nawet przekraczający możliwości finansowe strony skarżącej. Tylko bowiem w takim wypadku można mówić o spełnionych kryteriach wynikających z art. 61 § 3 p.p.s.a. Takiej szkody Stowarzyszenie nie wykazało w niniejszej sprawie. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło