II OZ 313/09

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Jaśkowska po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Stowarzyszenia [...] w B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 26 czerwca 2008 r., sygn. akt II SA/Bk 189/08 odrzucające wniosek Stowarzyszenia [...] w B. o zmianę postanowienia rozstrzygającego o prawie pomocy w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...] w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia p o s t a n a w i a umorzyć postępowanie zażaleniowe Postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2008 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił skargę Stowarzyszenia [...] w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z dnia [...] grudnia 2007 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie środowiskowych warunków realizacji przedsięwzięcia, z uwagi na nieuzupełnienie w terminie braków formalnych skargi i nieuiszczenie wpisu sądowego. Odpis niniejszego postanowienia wraz z pouczeniem o prawie, sposobie i terminie zaskarżenia doręczono stronie w dniu 29 maja 2008 r. (k. 24). W dniu 9 czerwca 2008 r., (data nadania pisma) skarżący złożył "ponowny wniosek o całkowite zwolnienie z opłat sądowych i bezpłatną pomoc Radcy Prawnego na podstawie art. 165 p.p.s.a." argumentując, iż zmiana orzeczenia niekończącego postępowania w sprawie może nastąpić w wyniku zmiany okoliczności (k. 28). W uzasadnieniu wskazał na trudną sytuację majątkową i brak środków pieniężnych na rachunku bankowym oraz brak możliwości dysponowania środkami z uwagi na zajęcie rachunku przez komornika sądowego. Postanowieniem z dnia 26 czerwca 2008 r., sygn. akt II SA/Bk 189/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił wniosek Stowarzyszenia [...] w B. o zmianę postanowienia rozstrzygającego o prawie pomocy w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...] w B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Białymstoku z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) [zwana dalej p.p.s.a.] Sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. W myśl zaś art. 64 § 3 p.p.s.a. do wniosku stosuje się odpowiednio przepisy o skardze, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Dopuszczalność wniosku (skargi) jest uzależniona przede wszystkim od dwóch faktów, których nieistnienie oznacza, że skarga (wniosek) nie ma prawnego bytu (nie istnieje w obrocie prawnym), a mianowicie: faktu istnienia przedmiotu zaskarżenia, faktu istnienia aktu zaskarżenia (orzeczenia). Konieczną przesłanką dopuszczalności zaskarżenia danego aktu, czynności, czy orzeczenia jest fakt ich istnienia. Muszą one istnieć w chwili wniesienia wniosku (skargi) do sądu administracyjnego. Zaskarżenie aktu, czynności czy orzeczenia jako objaw woli Sygn. akt II OZ 313/09 wnioskodawcy (skarżącego), wskazujący na brak akceptacji tego aktu, czynności czy orzeczenia z jego strony, powinno wynikać z treści wniesionego pisma. Jak wskazał Sąd I instancji w przedmiotowej sprawie brak jest orzeczenia sądowego, którego rozpoznawany wniosek dotyczy, albowiem dotyczy on zmiany postanowienia w zakresie prawa pomocy, poprzez przyznanie tego prawa w całości. Tymczasem w niniejszej sprawie nie był wcześniej składany żaden wniosek o przyznanie prawa pomocy, wobec czego nie istnieje też rozstrzygnięcie w tym zakresie. Jedynym postanowieniem wydanym w tej sprawie było dotychczas postanowienie o odrzuceniu skargi, to jednak orzeczenie nie zostało przez stronę zaskarżone. Nie ulega więc wątpliwości, iż przedmiotowy wniosek należało uznać za niedopuszczalny w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. W zażaleniu na powyższe postanowienie Stowarzyszenie zawarło ,,ponowny wniosek" o prawo pomocy w zakresie całkowitym, na podstawie art. 165 p.p.s.a. oraz ,,wniosek o przywrócenie terminu". Postanowieniem z dnia 19 listopada 2008 r. WSA w Białymstoku przyznał Stowarzyszeniu prawo pomocy w zakresie całkowitym. Naczelny Sąd administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe. W rozpoznawanej sprawie należy stwierdzić, że postępowanie wszczęte zażaleniem Stowarzyszenia [...] w B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 26 czerwca 2008 r., sygn. akt II SA/Bk 189/08 odrzucające wniosek Stowarzyszenia [...] w B. o zmianę postanowienia rozstrzygającego o prawie pomocy stało się bezprzedmiotowe wobec przyznania wnioskodawcy prawa pomocy w zakresie całkowitym prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 19 listopada 2008 r., sygn. akt II SA/Bk 189/08. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 193 i art. 197 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.