II OZ 426/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Rudnicka po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. R. i J. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 3 kwietnia 2013 r. o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi Z. R. i J. R. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2012 r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielania pozwolenia na budowę postanawia oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie postanowieniem z dnia 3 kwietnia 2013 r. po rozpoznaniu wniosku Z. R. i J. R. odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2012 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Sąd wskazał w uzasadnieniu, że w skardze Z. R. oraz J. R. zwrócili się również z wnioskiem do organu odwoławczego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podając, że brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji doprowadziłoby do rozpoczęcia budowy i czynność ta będzie nieodwracalna. Wobec braku reakcji ze strony Wojewody [...] na przedmiotowy wniosek, Sąd zarządzeniem z dnia 1 marca 2013 r. zobowiązał skarżących do złożenia oświadczenia, czy podtrzymują wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz zobowiązał do wskazania, w terminie 7 dni, okoliczności uzasadniających wystąpienie niebezpieczeństwa wyrządzenia skarżącym znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, wynikających z wykonania zaskarżonej decyzji, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270). W odpowiedzi na powyższe zarządzenie skarżący wskazali, że podtrzymują wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Podnieśli, że znaczna szkoda majątkowa wynikać będzie ze straty wartości ich nieruchomości, z powodu zacienienia powodującego, że zamieszkiwanie będzie mniej atrakcyjne dla każdego potencjalnego nabywcy. Skarżący wskazali także na istnienie znacznej krzywdy, jako szkody niemajątkowej, gdyż zmuszeni zostaną do przebywania w zacienionym lokalu, co wywoływać będzie u nich negatywne stany psychiczne (depresję, przygnębienie lub rozdrażnienie). Skarżący wskazali również na spowodowanie bardzo trudnych do odwrócenia skutków w przypadku wykonania rozbudowy, a następnie przywrócenia stanu poprzedniego, z powodu konieczności wyburzenia dobudowanej części budynku na działce sąsiedniej. Jak zauważyli, proces wyburzania będzie nie tylko kosztowny, lecz spowoduje znaczny, długotrwały uszczerbek estetyczny okolicy. Zdaniem skarżących, w tej sytuacji wykonanie robót budowlanych powinno być wstrzymane do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez sąd administracyjny. Ponadto, stan uzasadniający wyobrażenie o negatywnych skutkach wynikających z wykonania zaskarżonej decyzji, ma uzasadniać dokumentacja zdjęciowa przedstawiona przez inwestora, obrazująca układ okien skarżących oraz ściany i drzwi inwestora. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie uznał, że skarżący nie wykazali istnienia okoliczności i dowodów uzasadniających zgłoszony przez nich wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w kontekście art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zdaniem Sądu argumentacja powoływana przez skarżących na okoliczność zacienienia obiektu nie jest wystarczającą przyczyną uzasadniającą uznanie, że skarżący narażeni zostaną na znaczną szkodę majątkową. Powyższe mogłoby uprawdopodobniać stosowne wyliczenia określające wielkość mającej wystąpić szkody majątkowej. Wyliczeń takich skarżący nie przedstawili. Ponadto Sąd wskazał, że w rzeczywistości każdy obiekt budowlany tworzy efekt zacienienia, nie jest to zatem oczywisty argument na poparcie uzasadnionego twierdzenia, o skutku w postaci spadku wartości nieruchomości zacienianej przez budynek sąsiedni oraz wystąpienia u skarżących negatywnych stanów psychicznych (depresja, przygnębienia czy rozdrażnienie). Sąd podkreślił, że ów element zacienienia jest jednocześnie jednym z głównych zarzutów skargi, który będzie przedmiotem merytorycznej oceny ale dopiero na rozprawie. Sąd zauważył także, że w przedmiotowej sprawie oprócz następstw powoływanych przez skarżących należy uwzględnić interes inwestora. Kierując się faktem, że powołany w decyzji inwestor uzyskał pozwolenie na prowadzenie prac budowlanych oraz biorąc pod uwagę ryzyko jakie niesie za sobą ewentualne uwzględnienie skargi, to negatywne następstwa, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a, nie będą dotyczyć skarżących, lecz inwestora. Nie zasługuje tym samym zdaniem Sądu na uwzględnienie argumentacja skarżących o potencjalnie możliwych konsekwencjach, jakie może powodować w ich przypadku skutek w postaci wyburzenia części obiektu na działce sąsiedniej, który może co najwyżej przyjąć charakter przejściowej uciążliwości, ale bez wątpienia nie powoduje dla skarżących skutków i następstw w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. Na powyższe postanowienie zażalenie złożyli Z. R. i J. R., wnosząc o zmianę zaskarżonego orzeczenia poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), dalej jako p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z treści cytowanego przepisu wynika, iż to na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Przy czym przez niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków należy rozumieć taki stan, w wyniku którego może zostać wyrządzona szkoda, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy jej pierwotnych cech. W rozpoznawanej sprawie uznać należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie prawidłowo przyjął, że wniosek strony nie zawiera argumentów, które mogłyby przemawiać za koniecznością wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący nie wykazali, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadne w stosunku do nich w kontekście wystąpienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Twierdzenia skarżących podnoszone zarówno we wniosku jak i w zażaleniu, że dokonanie rozbudowy obiektu budowlanego inwestora spowoduje zacienie ich budynku mieszkalnego, a w konsekwencji utratę wartości ich nieruchomości oraz negatywne stany depresyjne nie stanowią okoliczności uzasadniającej zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania decyzji. Ponadto, jak słusznie podniósł Sąd pierwszej instancji, kwestia zacienienia jest jednym z zarzutów skargi, który będzie przedmiotem merytorycznej oceny przez Sąd na rozprawie. Za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji nie przemawia również okoliczność powoływana przez skarżących zarówno we wniosku jak i zażaleniu, że w przypadku wykonania rozbudowy, przywrócenie budynku do jego stanu poprzedniego poprzez wyburzenie dobudowanej części budynku będzie procesem kosztownym i powodującym uszczerbek estetyczny okolicy. Każda rozbiórka co do zasady powoduje bowiem takie konsekwencje. Mając na uwadze powyższe uznać należy, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.