II OZ 508/20

Dnia 28 sierpnia 2020 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2020 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 20 grudnia 2019 r., sygn. akt II SA/Wr 754/19 o odrzuceniu skargi J. C. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2019 r., nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z 20 grudnia 2019 r., sygn. akt II SA/Wr 754/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej: WSA) we Wrocławiu odrzucił skargę J. C. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (DWINB) z [...] września 2019 r., nr [...], w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych. W uzasadnieniu postanowienia sąd pierwszej instancji wskazał, że zarządzeniem z 20 listopada 2019 r. Przewodniczący Wydziału II WSA we Wrocławiu wezwał skarżącą do usunięcia braków formalnych skargi, w terminie siedmiu dni, przez podpisanie załączonej skargi i niezwłoczne odesłanie jej do sądu, nadesłanie 2 odpisów skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanych oraz podania numeru PESEL, pod rygorem jej odrzucenia. Odpis zarządzenia do usunięcia braków formalnych skargi został doręczony skarżącej w jednej przesyłce na podany w skardze adres w dniu 6 grudnia 2019 r. W dniu 13 grudnia 2019 r. skarżąca uzupełniła jedynie brak formalny skargi w postaci jej podpisania oraz nadesłania brakujących odpisów. Skarżąca nie podała natomiast nr PESEL. Sąd pierwszej instancji zauważył, że ze względu na fakt, iż skarga ta stanowiła pierwsze pismo w niniejszej sprawie, skarżąca miała obowiązek podania w jej treści swojego numeru PESEL. Zdaniem tegoż sądu, skoro skarżąca, pomimo wezwania, nie uzupełniła tego braku skargi, zobligowany był do jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 w zw. z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019, poz. 2325 ze zm., Ppsa). Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła J. C., która zaskarżyła te orzeczenie w całości, zarzucając mu naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 w zw. z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b Ppsa poprzez ich błędne zastosowanie i odrzucenie skargi. Z uwagi na powyższe wnosi o: 1) uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA we Wrocławiu. 2) zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego wg norm prawem przepisanych. W uzasadnieniu skarżąca przyznaje, że w wyniku choroby oraz dużej ilości postępowań omyłkowo nie wpisała w piśmie z 13 grudnia 2019 r. swojego numeru PESEL. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Pismo procesowe strony powinno spełniać określone warunki formalne, bez których nie można mu nadać prawidłowego biegu. Wymogi formalne składanych pism uregulowane zostały w art. 46 Ppsa. Stosownie zaś do art. 46 § 2 pkt 1 lit. b Ppsa, poza elementami wymienionymi w art. 46 § 1 Ppsa pismo strony powinno ponadto zawierać – w przypadku, gdy jest pierwszym pismem w sprawie – numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku. Brzmienie tego przepisu zostało ustalone ustawą z 12 kwietnia 2019 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019, poz. 934, dalej: "ustawa zmieniająca"). Odnotować przy tym należy, że w myśl art. 5 pkt 2 ustawy zmieniającej, która weszła w życie 31 maja 2019 r., do postępowań prowadzonych na podstawie przepisów Ppsa wszczętych i niezakończonych przed dniem jej wejścia w życie, stosuje się przepisy dotychczasowe, z tym że do pierwszego pisma wniesionego przez stronę w danej sprawie po dniu wejścia w życie tej ustawy, stosuje się przepis art. 46 § 2 Ppsa w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą, tj. zawierający wymóg podania numeru PESEL. W przedmiotowej sprawie skarga do WSA we Wrocławiu została nadana w dniu 22 października 2019 r., zaś do tego sądu wpłynęła 20 listopada 2019 r., wobec czego konieczność podania numeru PESEL nie budzi wątpliwości. Zgodnie z art. 49 § 1 Ppsa jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Przepis ten stosuje się do skargi, stosownie bowiem do art. 57 § 1 Ppsa, skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Zgodnie zaś z art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa nieuzupełnienie w terminie braków formalnych skargi, o których mowa w tych przepisach, skutkuje odrzuceniem skargi. Skarga złożona przez J.C., pierwotnie nie została podpisana oraz nie zawierała 2 odpisów skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanych, a także numeru PESEL skarżącej. Zatem zasadnie została ona wezwana do usunięcia wskazanych braków – w terminie 7 dni, pod rygorem jej odrzucenia. W aktach sprawy (k. 9) znajduje się podpisane przez skarżącą zwrotne potwierdzenie odbioru (ZPO) przesyłki wzywającej do usunięcia ww. braków, zawierającej również stosowne pouczenia (kopia wezwania wysłanego skarżącej – k. 5). Świadczy o tym znajdująca się na ZPO adnotacja. Ponadto z ZPO wynika jednoznacznie, że przesyłka ta została odebrana przez skarżącą 6 grudnia 2019 r. Nie ulega przy tym wątpliwości, że brak skargi w postaci podania numeru PESEL nie został usunięty w terminie. Do chwili wydania przez sąd pierwszej instancji postanowienia o odrzuceniu skargi, skarżąca nie nadesłała bowiem numeru PESEL. Sama przy tym przyznała, że doszło z jej strony do przeoczenia (mimo prawidłowego wezwania w tym zakresie). Zaznaczenia wymaga, że postępowanie sądowe jest postępowaniem sformalizowanym. Czynności podejmowane przez jego uczestników muszą być dokonywane w określonych w ustawie terminach, w stosownej formie i o odpowiedniej treści. Elementy składowe wszelkich pism, w tym również skarg składanych do sądu zostały określone przez ustawodawcę, a niestosowanie się do tych wymogów naraża uczestników postępowania na konsekwencje procesowe. Obowiązkiem strony jest stosowanie się do wezwań sądu, niezależnie czy uważa je za słuszne czy też nie. Naczelny Sąd Administracyjny nie miał możliwości uwzględnienia podniesionej w zażaleniu argumentacji, bowiem wskazane tam okoliczności pozostawały bez wpływu na ocenę zasadności zastosowania art. 58 § 1 pkt 3 Ppsa. Omawiany przepis ma charakter bezwzględnie obowiązujący, zatem sąd pierwszej instancji zobowiązany był do odrzucenia skargi. Natomiast wskazywane okoliczności, mogłyby być oceniane przy rozpatrywaniu wniosku o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi, którego jednakże w przedmiotowej sprawie nie złożono. Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Ppsa, orzekł jak w sentencji.