II OZ 541/25
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2025-04-24
Skład orzekający: Jerzy Stankowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w przedmiocie utrzymania w mocy zarządzenia referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania jest dopuszczalne?Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wydane na podstawie art. 260 P.p.s.a. (utrzymujące w mocy zarządzenie referendarza sądowego o pozostawieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania) jest niedopuszczalne, ponieważ przepisy P.p.s.a. nie przewidują możliwości wniesienia środka zaskarżenia od takiego postanowienia. Dodatkowo, zażalenie wniesione przez osobę, która nie była adresatem postanowienia, jest niedopuszczalne z przyczyn podmiotowych.Stan faktyczny
Skarżące wniosły skargę na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o uchybieniu terminu do wniesienia zażalenia. Jedna ze skarżących złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, który został pozostawiony bez rozpoznania przez referendarza sądowego z powodu nieprzedłożenia na urzędowym formularzu. WSA utrzymał w mocy zarządzenie referendarza. Skarżące wniosły zażalenie na postanowienie WSA, kwestionując odmowę przyznania prawa pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił zażalenia jako niedopuszczalne.Rozstrzygnięcie
Odrzucono zażalenia.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jerzy Stankowski po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażaleń K.P. i D.K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 grudnia 2024 r., sygn. akt VII SPP/Wa 432/24 o utrzymaniu w mocy zaskarżonego zarządzenia starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 października 2024 r. w sprawie ze skargi K.P. i D.K. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 lutego 2024 r., nr 272/2024 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia postanawia: odrzucić zażalenia.
K.P. i D.K. (dalej: "skarżące") wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 lutego 2024 r., nr 272/2024 w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia.
D.K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy. Starszy referendarz sądowy zarządzeniem z 17 października 2024 r., sygn. akt VII SPP/Wa 432/24 pozostawił wniosek D.K. bez rozpoznania z uwagi na nienadesłanie wniosku na urzędowym formularzu PPF w wyznaczonym terminie, a Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprzeciwu, postanowieniem z 3 grudnia 2024 r. sygn. akt VII SPP/Wa 432/24 utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie starszego referendarza sądowego.
W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżące powołały się na trudną sytuację finansową oraz zakwestionowały stanowisko WSA w Warszawie w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy D.K.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 258 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, ze zm.; dalej: "P.p.s.a.") czynności w zakresie przyznania prawa pomocy wykonuje referendarz sądowy. W świetle art. 260 § 1 P.p.s.a. rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień referendarza sądowego, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8 P.p.s.a., sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Zgodnie zaś z § 2 tego przepisu sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu.
Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że ani w art. 194 § 1 P.p.s.a., ani w żadnym innym przepisie tej ustawy, nie przewidziano możliwości wniesienia środka zaskarżenia od postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego wydanego na podstawie art. 260 P.p.s.a. Należy także wskazać, że D.K. wraz z doręczeniem odpisu orzeczenia, została pouczona, że od ww. postanowienia nie przysługuje żaden środek zaskarżenia.
W związku z powyższym zażalenie wniesione przez D.K. należało odrzucić jako niedopuszczalne.
Także zażalenie wniesione przez K.P. podlegało odrzuceniu jako niedopuszczalne lecz z innego powodu. Wskazać bowiem należy, że zgodnie z art. 197 § 2 P.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, z wyłączeniem art. 185 § 2. W art. 178 P.p.s.a przewidziano zaś odrzucenie skargi kasacyjnej wniesionej po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalnej, jak również skargi kasacyjnej, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie.
Niedopuszczalność może wynikać zarówno ze względów podmiotowych, jak i przedmiotowych. Przyczyny o charakterze podmiotowym zachodzą w szczególności wówczas, gdy zażalenie wniesione zostanie przez osobę nie będącą adresatem postanowienia, ponieważ jego skutki prawne dotyczą wyłącznie adresata takiego postanowienia. Zażalenie złożone w niniejszej sprawie przez K.P. na postanowienie WSA w Warszawie jest niedopuszczalne, ponieważ nie była ona adresatem tego postanowienia. Była nią wyłącznie D.K.
Z przedstawionych względów orzeczono w oparciu o art. 197 § 2 w zw. z art. 178 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło