II OZ 585/17
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2017-06-07
Skład orzekający: Sędzia NSA Zdzisław Kostka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wydane w wyniku rozpoznania sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy przysługuje zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego?Ratio decidendi
Na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wydane w wyniku rozpoznania sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy nie przysługuje zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd pierwszej instancji w takiej sytuacji orzeka jako sąd drugiej instancji, a od postanowień sądu drugiej instancji nie przysługuje środek zaskarżenia.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, które utrzymało w mocy postanowienie referendarza sądowego odrzucające wniosek o przyznanie prawa pomocy. Skarżący argumentowali, że na postanowienia WSA przysługuje zażalenie, powołując się na zasadę dwuinstancyjności i przepisy KPC. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie na postanowienie WSA odrzucające to zażalenie.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 7 czerwca 2017 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zdzisław Kostka po rozpoznaniu w dniu 7 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. H. i E. H. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 3 kwietnia 2017 r., sygn. akt II SA/Gl 103/16 w przedmiocie odrzucenia zażalenia w sprawie ze skargi M. H. i E. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia: oddalić zażalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z 3 kwietnia 2017 r., sygn. akt II SA/Gl 103/16, odrzucił zażalenie M. H. i E. H. na postanowienie tego Sądu z 6 lutego 2017 r., którym – po rozpoznaniu sprzeciwu skarżących – utrzymano w mocy postanowienie referendarza sądowego z 28 października 2016 r. oddalające wniosek skarżących o zmianę postanowienia z 15 lipca 2016 r. o odmowie przyznania im prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z [...] listopada 2015 r. w przedmiocie warunków zabudowy.
Sąd pierwszej instancji wskazał, że na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego wydane po rozpoznaniu sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego zażalenie nie przysługuje.
W zażaleniu na to postanowienie skarżący twierdzili, że wojewódzki sąd administracyjny działa jako sąd pierwszej instancji i na jego postanowienia służy zażalenie. Zapewnia to realizację konstytucyjnej zasady dwuinstancyjności postępowania. Zdaniem skarżących, wynika to z przepisów Kodeksu postępowania cywilnego.
Rozpoznając zażalenie Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie pozbawione jest usprawiedliwionych podstaw. Sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że na postanowienie WSA w Gliwicach z 6 lutego 2017 r. nie przysługuje zażalenie. Postanowieniem tym rozpoznano bowiem sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego z 28 października 2016 r., którym w istocie odmówiono przyznania skarżącym prawa pomocy. Zgodnie natomiast z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), sąd rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, a więc także o odmowie przyznania prawa pomocy, wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy (§ 1), przy czym orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (§ 2). Sformułowanie, że sąd orzeka jako "sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu" oznacza, że po pierwsze, postępowanie w tej sprawie jest dwuinstancyjne, po drugie, że na postanowienia wydane w tej sytuacji przez wojewódzki sąd administracyjny nie przysługuje zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Nie przysługuje bowiem żaden środek zaskarżenia od postanowień wydanych przez sąd drugiej instancji. Ponadto w art. 194 § 1 p.p.s.a., w którym wskazuje się postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego, na które przysługuje zażalenie, nie wymieniono postanowień wydawanych przez ten sąd w wyniku rozpoznania sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego. Także żaden przepis szczególny nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia na tego rodzaju postanowienia.
W związku z powyższym uznając, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło