II OZ 645/08

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2008-06-24

Skład orzekający: Maria Czapska - Górnikiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba realizująca liczne inwestycje budowlane, nawet jeśli finansowane z pożyczek i darowizn od syna, może być uznana za osobę, której należy przyznać prawo pomocy w postępowaniu sądowym?
Ratio decidendi
Osoba realizująca liczne inwestycje budowlane, nawet jeśli finansowane z pożyczek i darowizn od syna, nie może być uznana za osobę, której należy przyznać prawo pomocy w postępowaniu sądowym, jeśli jej stan majątkowy nie spełnia przesłanek określonych w art. 246 § 1 PPSA. Ciężar wykazania takiej sytuacji spoczywa na wnioskodawcy.
Stan faktyczny
Skarżący S. S. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postępowaniu przed WSA w Kielcach dotyczącym skargi na uchwałę Rady Gminy M. w przedmiocie planu miejscowego. WSA oddalił wniosek, uznając, że skarżący, mimo niskich dochodów, realizuje liczne inwestycje budowlane (oczko wodne, bar szybkiej obsługi, stacja tankowania gazem, planowany hotel), co świadczy o jego zdolności finansowej. Skarżący złożył zażalenie, argumentując, że inwestycje są finansowane z pożyczek i darowizn od syna, a jego obecna sytuacja materialna jest trudna.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

II OZ 645 / 08 POSTANOWIENIE Dnia 24 czerwca 2008 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia S. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 16 kwietnia 2008 r. sygn. akt II SA/Ke 15/08 w zakresie oddalenia wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi S. S. na uchwałę Rady Gminy M. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego postanawia oddalić zażalenie. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 16 kwietnia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił wniosek S. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi S. S. na uchwałę Rady Gminy M. z dnia [...] w przedmiocie planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, wydanego na skutek wniesionego przez skarżącego sprzeciwu wobec wydanego uprzednio postanowienia referendarza sądowego z dnia 8 lutego 2008 r. stwierdził, że skarżący posiadając dochód w wysokości [...] złotych i korzystając z pomocy MOPS w formie posiłków, utrzymując się także z pomocy syna jednocześnie realizuje inwestycje wymagające znacznych nakładów pieniężnych. Sąd pierwszej instancji wskazał na treść akt innych spraw, gdzie skarżący jest również stroną postępowania. I tak w sprawie o sygn. akt II SA/Ke 636/07 organy nadzoru budowlanego nałożyły na S. S. obowiązek dokonania rozbiórki oczka wodnego o średnicy 15 m. wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na działce nr [...] i [...] we wsi W. Gm. C.. Skarżący jako inwestor prowadził ponadto budowę na działkach [...], [...] i [...] we wsi W. Gm. C. baru szybkiej obsługi z zapleczem dla miejsca obsługi podróżnych. Z kolei z akt sprawy o sygn. II SA/Ke 450/07 wynika, że skarżący jest również inwestorem stacji tankowania gazem na działce nr [...] we wsi W. Gm. C. W innej sprawie (II SA/Ke 450/07) skarżący występuje jako inwestor przy utwardzaniu powierzchni działki nr [...] we wsi B. Gm. M., ponadto jak oświadczył jest również posiadaczem prawnym tej nieruchomości. Ze skargi w sprawie II SA/Ke 15/08 wynika także, że S. S. zamierza na przedmiotowej działce wybudować hotel i jego zaplecze. Sąd pierwszej instancji ustalił, że skarżący prowadzi gospodarstwo domowe razem z synem. Obaj mają ten sam adres zamieszkania i obaj współdziałają przy prowadzeniu inwestycji budowlanych na nieruchomości stanowiącej własność D. S.. Zdaniem Sądu fakt realizacji przedstawionych wyżej inwestycji świadczy o tym, że skarżącego nie można uznać za osobę, której pomocy winien udzielić Skarb Państwa. Mając przytoczone wyżej okoliczności na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach nie znajdując przesłanek o jakich mowa art. 246 § ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył S. S. zarzucając mu naruszenie art. 246 p.p.s.a. i wniósł o jego uchylenie. Skarżący wywiódł, że wskazane inwestycje realizowane są z pożyczek i darowizn od jego syna - D. S., a pożyczki te zostały zaciągnięte z myślą o przyszłym zysku z realizowanych inwestycji. Nie jest intencją pożyczkodawcy, tj. syna skarżącego przeznaczenie swoich oszczędności na poczet opłat sądowych w prowadzonych przez skarżącego postępowaniach. Obecnie jak oświadczył skarżący, jego syn nie jest zainteresowany i nie posiada środków na udzielenie kolejnej pożyczki na pokrycie kosztów sądowych. Skarżący zaprzeczył ponadto, iż jest na utrzymaniu syna. Korzysta jedynie czasami z jego gościnności. Zdaniem skarżącego Sąd nie wziął pod uwagę okresu w jakim rozpoczęto inwestycje. Wstrzymane inwestycje pociągnęły za sobą brak zdolności finansowej i doprowadziły skarżącego do "biedy". Skarżący wyjaśnił również, że jego syn nie współuczestniczy w prowadzeniu inwestycji budowlanych, ponieważ jako pracownik państwowy, nie jest zainteresowany prowadzeniem jakiejkolwiek działalności gospodarczej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Jak wynika z art. 246 § 1 p.p.s.a. - przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje w sytuacji gdy osoba składająca wniosek wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), zaś w zakresie częściowym - gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i swojej rodziny (pkt 2). Z konstrukcji tego przepisu wynika, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej go do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. We wniesionym zażaleniu skarżący nie wskazał na istnienie takich okoliczności, które pozwalałyby na skuteczne zakwestionowanie oceny dokonanej przez Sąd pierwszej instancji, co do sytuacji materialnej strony skarżącej. Dokonując oceny wniosku skarżącego o przyznanie mu prawa pomocy Sąd pierwszej instancji był w pełni uprawniony do oceny stanu majątkowego skarżącego nie tylko w oparciu o oświadczenie przez skarżącego złożone, ale i w oparciu o fakty znane temuż Sądowi z urzędu. Trzeba podzielić stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu co do tego, że przedstawiona przez skarżącego sytuacja materialne w zestawieniu z takimi faktami, jak budowa przez skarżącego oczka wodnego o średnicy 15 m., budowa baru szybkiej obsługi z zapleczem, zrealizowanie stacji tankowania gazem, utwardzenie powierzchni działki nr [...] we wsi B. Gm. M. wskazują na to że stan majątkowy skarżącego nie spełnia przytoczonej na wstępie dyspozycji art. 246 § 1 p.p.s.a. Nie można też jak wywodzi to skarżący przyjąć, że ten stan majątkowy uległ obecnie zmianie na tyle, aby przyjąć, że skarżący jest uprawniony do przyznania mu prawa pomocy, bowiem należy mieć na uwadze stwierdzenia samego skarżącego, iż zamierza wybudować hotel wraz z zapleczem. Skarżący ponosząc konsekwencje własnych oświadczeń musi się liczyć z tym, że jego pisma są analizowane i to niezależnie od wniosków skarżącego w związku, z którym konkretne oświadczenie jest składane. Powyższe względy nie pozwalają na skuteczne zakwestionowanie ustaleń, jak i oceny dokonanej przez Sąd pierwszej instancji, co do sytuacji materialnej strony skarżącej. Dlatego też Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniesione zażalenie na mocy art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., jako pozbawione uzasadnionych podstaw.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło