II OZ 722/15

Naczelny Sąd Administracyjny, w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 30 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 21 maja 2015 r. sygn. akt II SA/Po 309/14 pozostawiające wniosek o prawo pomocy bez rozpoznania w sprawie ze skargi R. K. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odstąpienia od nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności postanawia: oddalić zażalenie Skarżący R. K. w dniu 25 kwietnia 2014 r. – w odpowiedzi na wezwanie z dnia 11 kwietnia 2014 r. do złożenia wniosku o prawo pomocy na urzędowym formularzu – wniósł pismo wyjaśniające w sprawie, do którego dołączył wniosek o prawo pomocy na urzędowym formularzu PPF, który nie został podpisany ani nie zawierał wypełnionych rubryk, z wyjątkiem rubryki l.p. 1. Zarządzeniem z dnia 3 czerwca 2014 r. skarżący został wezwany do uzupełnienia w terminie 7 dni braków formalnych wniosku poprzez wypełnienie wszystkich jego rubryk oraz do własnoręcznego podpisania wniosku pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania. Wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 10 czerwca 2014 r., wraz z formularzem PPF. Wnioskodawca nie odpowiedział na wezwanie i nie przedłożył wypełnionego formularza o prawo pomocy. Zarządzeniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 24 lipca 2014 r. pozostawiono wniosek o prawo pomocy bez rozpoznania. W dniu 12 sierpnia 2014 r. skarżący wniósł pismo, w którym zakwestionował "zarządzenie z dn. 01.08.14 otrzymane dn. 08.08.14", wnosząc sprzeciw na to zarządzenie z argumentacją, że Sąd nie rozpatrzył rzetelnie jego wyjaśnień". Postanowieniem z dnia 13 listopada 2014 r. WSA w Poznaniu pozostawił wniosek skarżącego bez rozpoznania. W uzasadnieniu przedmiotowego postanowienia Sąd zauważył, że niepodpisanie wniosku i niewypełnienie jego wszystkich rubryk stanowi, iż nieprawidłowo złożono wniosek o prawo pomocy. W związku z zażaleniem strony skarżącej na postanowienie Sądu z dnia 30 grudnia 2014 r., odrzucające zażalenie na postanowienie o odrzucenie skargi kasacyjnej, R. K. został wezwany do uiszczenia wpisu od zażalenia w kwocie 100 zł. W odpowiedzi na powyższe, skarżący w piśmie z dnia 16 lutego 2015 r. podniósł, że nie przyjmuje żadnych kosztów, gdyż jest osobą pokrzywdzoną. Wezwaniem z dnia 20 lutego 2015 r. zobowiązano skarżącego do złożenia na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania. W odpowiedzi na powyższe wezwanie, skarżący złożył pismo wyjaśniające, w którym stwierdził, że przesłany formularz go nie obowiązuje, ponieważ jest on osobą pokrzywdzoną, a zeznania majątkowe dotyczą osób winnych. Do pisma skarżący dołączył wniosek o prawo pomocy na urzędowym formularzu PPF, jednakże podobnie jak poprzednio, wniosek nie został podpisany ani nie zawierał wypełnionych rubryk, z wyjątkiem rubryki l.p. 1. Zarządzeniem z dnia 9 marca 2015 r. skarżący został wezwany do uzupełnienia w terminie 7 dni braków formalnych wniosku poprzez wypełnienie wszystkich rubryk urzędowego formularza oraz do własnoręcznego podpisania wniosku pod rygorem pozostawienia go bez rozpoznania. W odpowiedzi na powyższe, skarżący ponownie przesłał do Sądu formularz, który nie został podpisany i nie zawierał wypełnionych rubryk, z wyjątkiem rubryki l.p. 1. W piśmie przewodnim skierowanym do Sądu skarżący wyjaśnił, że urzędowy formularz nie dotyczy jego osoby tylko osób winnych. Zarządzeniem referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 2 kwietnia 2015 r. pozostawiono wniosek o prawo pomocy bez rozpoznania. Pismem z dnia 28 kwietnia 2015 r. skarżący wniósł w terminie sprzeciw do powyższego postanowienia referendarza sądowego. Skarżący zaznaczył, że jest osobą pokrzywdzoną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 21 maja 2015 r., na podstawie art. 257 i art. 49 § 2 oraz art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), - dalej p.p.s.a. pozostawił wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że niepodpisanie wniosku złożonego na urzędowym formularzu, jak i niewypełnienie jego wszystkich wymaganych rubryk (formularz jest w swej istocie pusty, bowiem wskazuje jedynie sąd i sygnaturę sprawy) stanowią przeszkodę do uznania, ze w niniejszej sprawie został prawidłowo złożony wniosek o prawo pomocy na urzędowym formularzu PPF. Wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie po wezwaniu do uzupełnienia tego braku, należy pozostawić bez rozpoznania. Pismem z dnia 15 czerwca 2015 r. R. K. wniósł zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 21 maja 2015 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 252 § 2 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Natomiast zgodnie z art. 257 p.p.s.a. wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został złożony na urzędowym formularzu lub którego braków strona nie uzupełniła w zakreślonym terminie, pozostawia się bez rozpoznania. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 21 kwietnia 2008 r. (sygn. akt I OPS 1/08, ONSAiWSA 2008 r. z. 5, poz. 74) niezachowanie określonego w art. 252 § 2 p.p.s.a. wymogu złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, jak to miało miejsce w okolicznościach niniejszej sprawy, jest brakiem formalnym, o jakim mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 257 p.p.s.a., który podlega usunięciu przez wezwanie strony do złożenia wniosku na urzędowym formularzu, bez względu na to, czy wniosek złożyła osoba fizyczna, czy osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej. Konieczność wykazania występowania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy oznacza, że ciężar udowodnienia tego faktu spoczywa na wnioskującym. Skarżący nie wykazał jakiejkolwiek woli przedstawienia swojej sytuacji majątkowej, mogącej służyć sądowi do oceny, czy prawo pomocy może być mu przyznane, stosownie do spełnienia wymaganych kryteriów. Pomimo prawidłowego wezwania nie wypełnił jak i nie nadesłał wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu PPF. Dlatego też zasadnie WSA w Poznaniu pozostawił wniosek skarżącego bez rozpoznania. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji