II OZ 842/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bożena Walentynowicz po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E. B. i J. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 27 marca 2008 r., sygn. akt II SA/Wr 476/06 w przedmiocie oddalenia wniosku o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu [...] od rozpoznania w sprawie ze skargi E. B. i J. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wykonania obowiązku nałożonego decyzją postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z dnia 27 marca 2008 r., sygn. akt II SA/Wr 476/06, w oparciu o art. 18, art. 19, art. 20, art. 22 oraz art. 23 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "ppsa", oddalił wniosek o wyłączenie sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego Z. W. od rozpoznania w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu sprawy ze skargi E. B. i J. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] w przedmiocie stwierdzenia wykonania obowiązku nałożonego decyzją. W uzasadnieniu Sąd podniósł, że z przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego, a także z oświadczenia złożonego przez sędziego, którego dotyczył wniosek, nie wynika, by zachodziły takie okoliczności faktyczne, które mogłyby mieć wpływ na sposób prowadzenia przez niego postępowania lub by jego działania były stronnicze. W ocenie Sądu skarżący nie uprawdopodobnił zaistnienia jakiejkolwiek przesłanki mogącej stanowić podstawę do wyłączenia sędziego, zaś z samego faktu orzekania w innych sprawach ze skargi skarżących nie można wyciągać wniosku o braku wiarygodności tego sędziego. Sąd wskazał, że nie ma znaczenia fakt, że inne sprawy rozpoznawane przez Sędziego [...] były ze sobą w różny sposób powiązane, bowiem nie były to sprawy tożsame. Ukaranie J. B. grzywną jest, w ocenie Sądu I instancji, uzasadnione tym, że skarżący ten, będąc radcą prawnym, niewątpliwie potrafi rozróżnić tożsamość spraw i wie, że fakt, iż konkretny sędzia orzekał uprzednio w innych sprawach, nie stanowi przeszkody do rozpatrywania kolejnych spraw tych samych stron, zaś posługiwanie się taką argumentacją, jaką posłużył się skarżący, przez osobę posiadającą kwalifikacje prawnicze świadczy o jej działaniu w złej wierze. Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli E. B. i J. B. zarzucając naruszenie przepisów postępowania, a to art. 18 § 1 pkt 6, art. 19 w związku z art. 20 § 1 i art. 23 ppsa poprzez odmowę uwzględnienia wniosku o wyłączenie sędziego. W uzasadnieniu podniesiono, że sędzia ten orzekał w postępowaniu dotyczącym skarżących w takim samym stanie faktycznym, w sprawie występują te same podmioty oraz dotyczą tego samego przedmiotu. Ponadto w zażaleniu podniesiono, że w dniu 30 maja 2007 r. w toku rozprawy zachował się nieregulaminowo, bowiem nie będąc przewodniczącym w rozprawie zajął jego miejsce. J. B. wskazał, że wniosek o wyłączenie sędziego składany był wyłącznie w dobrej wierze. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 24 ppsa przepisy działu dotyczące wyłączenia sędziego stosuje się odpowiednio do wyłączenia protokolanta, referendarza sądowego, asesora sądowego oraz prokuratora. W myśl art. 18 § 1 ppsa sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: 1) w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki; 2) swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia; 3) osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; 4) w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron; 5) w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; 6) w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; 7) w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej. Stosownie zaś do art. 19 ppsa, niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 ppsa, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek wyłączenia sędziego [...] z mocy prawa. Za niezasadną należy uznać podniesioną przez skarżących okoliczność orzekania sędziego w innej sprawie skarżących, związanej z rozbiórką. Stwierdzić należy, że przeświadczenie strony co do tego, że sędzia czy asesor prowadzi proces wadliwie, zwłaszcza nieobiektywnie, nie jest przesłanką żądania jego wyłączenia. Strona może bowiem zwalczać nieprawidłowe jej zdaniem orzeczenie wydane przez Sąd I instancji wykorzystując przysługujące jej środki odwoławcze, składanie natomiast nieuzasadnionego wniosku o wyłączenie sędziego nie powinno wpływać na skład sądu rozpoznającego sprawę. Kwestionowane postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu posiada wyczerpujące uzasadnienie i prawidłowe przesłanki, które stanowiły podstawę do oddalenia wniosku o wyłączenie sędziego. Odnosząc się zaś do ukarania J. B. grzywną Naczelny Sąd Administracyjny podzielił stanowisko ocenne Sądu I instancji. Skarżący J. B. będąc radcą prawnym i mając wiedzę prawniczą powinien umieć rozróżnić tożsamość spraw i wiedzieć, że fakt, iż konkretny sędzia orzekał uprzednio w innych sprawach, nie stanowi przeszkody do rozpatrywania kolejnych spraw tych samych stron. Prawidłowo Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uznał, że zaistniały przesłanki uzasadniające zastosowanie przepisu art. 23 ppsa, w części przewidującej możliwość ukarania grzywną, bowiem słuszna jest ocena Sądu I instancji co do złożenia wniosku o wyłączenie sędziego w złej wierze przez stronę będącą prawnikiem. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji na mocy art. 184 w związku z art. 197 § 2 ppsa.