II OZ 856/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Mazur po rozpoznaniu w dniu 9 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J.K. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 lipca 2013 r., sygn. akt VII SA/Wa 605/12 o odmowie umorzenia należności sądowej w kwocie 100 (sto) złotych z tytułu nieuiszczonej opłaty kancelaryjnej od wniosku o sporządzenie i doręczenie odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem w sprawie ze skargi J.K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2012 r., znak: [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanawia: oddalić zażalenie. Przewodniczący Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarządzeniem z dnia 15 lipca 2013 r., VII SA/Wa 605, odmówił J.K. umorzenia należności sądowej w kwocie 100 (sto) złotych z tytułu nieuiszczonej opłaty kancelaryjnej od wniosku o sporządzenie i doręczenie odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z dnia 25 marca 2013 r. wezwano skarżącego do uiszczenia opłaty kancelaryjnej od wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 15 marca 2013r., oddalającego jego skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2012 r. J.K. w piśmie z dnia 23 kwietnia 2013 r. wystąpił z wnioskiem o umorzenie opłaty kancelaryjnej w kwocie 100 zł. Zarządzeniem z dnia 29 kwietnia 2013 r. na podstawie § 7 pkt 3 i 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu umarzania, odraczania i rozkładania na raty oraz cofania odroczenia lub rozłożenia na raty nieuiszczonych należności sądowych orzeczonych w postępowaniu przed sądem administracyjnym, (Dz.U. nr 221, poz.2194., dalej "rozporządzenie") wezwano skarżącego do złożenia uzupełniającego oświadczenia, obejmującego dane o jego stanie majątkowym i obecnie uzyskiwanych dochodach, a także o jego stanie rodzinnym oraz o dochodach małżonka jeżeli pozostaje we wspólności majątkowej z dłużnikiem, podanie wysokości wydatków domowych, nadesłanie kopii dokumentu PIT z rozliczeniem podatkowym za rok 2012 wszystkich osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym, nadesłanie wyciągu ze stanu konta bankowego za okres ostatnich trzech miesięcy, nadesłanie aktualnego zaświadczenia z urzędu pracy o statusie osoby bezrobotnej oraz wyjaśnienia, czy skarżący otrzymuje zasiłek dla bezrobotnych, nadesłanie wyciągu potwierdzającego wysokość obecnie otrzymywanego odszkodowania i wskazania tytułu, z którego odszkodowanie jest otrzymywane, wyjaśnienie czy skarżący korzysta z finansowej pomocy rodziny, innych osób, pomoczy społecznej jeżeli tak to w jakiej wysokości. Sąd I instancji wskazał, iż ww. wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 21 maja 2013 r., a termin na jego wykonanie minął bezskutecznie w dniu 28 maja 2013 r., gdyż skarżący nie złożył uzupełniającego oświadczenia. Z tego względu Sąd I instancji na podstawie art. 229 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz.270 ze zm., dalej "p.p.s.a."), w związku z § 2 ust. 1 i § 3 rozporządzenia odmówił umorzenia opłaty kancelaryjnej. J.K. wniósł zażalenie na powyższe zarządzenie wskazując, iż w chwili obecnej pozostaje bez pracy, nie pracuje na czarno. Skarżący wskazał, iż nie posiada żadnych oszczędności złotówkowych i dewizowych, akcji, obligacji, samochodu osobowego i ciężarowego. Nadto wskazał, iż nie korzysta ze świadczeń specjalnych, a warunki materialne nie pozwalają mu na poniesienie opłaty kancelaryjnej. Do zażalenia skarżący dołączył wyciąg z konta bankowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Należności z tytułu nieuiszczonych kosztów sądowych oraz grzywien orzeczonych w postępowaniu przed sądem administracyjnym, z wyjątkiem grzywny, o której mowa w art. 154 § 1, mogą być umorzone lub zapłata tej należności może być odroczona albo rozłożona na raty, jeżeli jej ściągnięcie byłoby połączone z niewspółmiernymi trudnościami lub groziłoby dłużnikowi zbyt ciężkimi skutkami (art. 229 § 1 p.p.s.a.). Stosownie do treści § 3 ww. rozporządzenia należności sądowe mogą być umorzone na wniosek dłużnika w części lub w całości, jeżeli dłużnik wykaże, że z uwagi na swoją sytuację rodziną, majątkową i wysokość dochodów nie jest w stanie ich uiścić, a ściągnięcie należności w drodze egzekucji spowodowałoby dla dłużnika lub jego rodziny nadmierne obciążenie majątkowe lub inne ciężkie skutki. Z konstrukcji tego przepisu wynika, iż to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do umorzenia należności sądowej. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego prawidłowo zaskarżonym zarządzeniem odmówiono skarżącemu umorzenia przedmiotowej należności sądowej. Skarżący wezwany do złożenia uzupełniającego oświadczenia (§ 7 pkt 3 rozporządzenia) obejmującego dane o jego stanie majątkowym i obecnie uzyskiwanych dochodach, a także o jego stanie rodzinnym oraz o dochodach małżonka nie wykonał nałożonego na niego obowiązku, co uniemożliwiało ustalenie, czy zachodzą przesłanki umorzenia należności określone w § 3 rozporządzenia. W tym stanie rzeczy zaskarżone zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odpowiada prawu. Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia