II OZ 899/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 11 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia [...] S.A. z siedzibą w P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 16 czerwca 2014 r., sygn. akt II SA/Po 17/14 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Poznania z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] w sprawie ze skargi [...] S.A. z siedzibą w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 16 czerwca 2014 r., sygn. akt II SA/Po 17/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił skarżącej Spółce – [...] S.A. z siedzibą w P. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] października 2013 r. w przedmiocie warunków zabudowy oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Poznania z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...]. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że decyzja o ustaleniu warunków zabudowy ze swej istoty nie prowadzi do niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody, ani tym bardziej do powstania trudnych do odwrócenia skutków, gdyż nie nadaje się do wykonania, ma charakter wyłącznie deklaratywny. W szczególności Sąd podkreślił, iż decyzja ustalająca warunki zabudowy nie uprawnia do rozpoczęcia robót budowlanych, takie skutki wywiera dopiero decyzja o pozwoleniu na budowę, która wydawana jest w odrębnym postępowaniu i może być wówczas przedmiotem kontroli Sądu. Dlatego, na podstawie art. 61 § 3 i 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) Sąd odmówił wstrzymania wykonania decyzji objętych wnioskiem. Na powyższe postanowienie zażalenie wniosła [...] S.A., zarzucając mu: 1/ naruszenie prawa materialnego, tj. art. 59 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że decyzja o warunkach zabudowy ma charakter wyłącznie deklaratywny i nie nadaje się do wykonania, 2/ naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez jego niezastosowanie, a to z uwagi na uznanie, że decyzja o warunkach zabudowy nie może prowadzić do niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody ani do powstania trudnych do odwrócenia skutków o których mowa w tym przepisie. Mając na uwadze powyższe skarżąca Spółka wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Poznania z dnia [...] kwietnia 2013 r. W uzasadnieniu Spółka podniosła, że – wbrew stanowisku Sądu pierwszej instancji – decyzja o warunkach zabudowy rodzi nadające się do zawieszenia skutki. Zdaniem Spółki biorąc pod uwagę wadliwości jakimi dotknięta jest zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca wydanie pozwolenia na budowę dla inwestora w oparciu o tak określone warunki zabudowy oraz rozpoczęcie na jego podstawie robót budowanych może doprowadzić do wyrządzenia znacznej szkody bądź zaistnienia trudnych do odwrócenia skutków. Może być bowiem tak, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym wskazane decyzje zostaną prawomocnie uchylone, co z kolei stanowić będzie przesłankę do wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Jednakże rozstrzygnięcie może mieć miejsce już w momencie gdy roboty budowlane będą w trakcie realizacji. W szczególności może zostać wykonana ingerencja w stosunki wodne panujące na terenie inwestycji, której rezultaty będą nieodwracalne. Nadto Spółka zwróciła uwagę na swobodnie określony typ inwestycji pozwalający inwestorowi na zmianę charakteru planowanej zabudowy na dowolnym etapie jej realizacji. Podkreśliła również, że możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków związana jest też z funkcjonowaniem [...] S.A. Działalność produkcyjna skarżącej może zostać odebrana jako uciążliwe sąsiedztwo dla osiedla mieszkaniowego, nawet przy spełnieniu wszelkich norm dotyczących ochrony środowiska. Budowa osiedla może, zdaniem Spółki, doprowadzić końcowo do konieczności zakończenia działalności w następstwie jej obniżenia do poziomu nierentownego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Zasadnie bowiem Sąd pierwszej instancji odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzja o warunkach zabudowy jako pierwszy etap procesu inwestycyjnego daje inwestorowi prawo do wystąpienia do organu architektoniczno-budowlanego o pozwolenie na budowę. Nie stanowi ona jednak aktu, który dawałby podstawę do rozpoczęcia robót budowlanych i realizacji planowanej inwestycji. Decyzja taka nie narusza praw skarżącej. Zatem, co do zasady, na tym etapie procesu inwestycyjnego nie może powodować niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W szczególności takich skutków nie może powodować możliwość uzyskania w przyszłości decyzji o pozwoleniu na budowę na warunkach określonych w zaskarżonej decyzji z tego względu, że - zdaniem Spółki - decyzja o warunkach zabudowy dotknięta jest poważnymi uchybieniami. W tego typu postępowaniu zainicjowanym wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji sąd nie może badać kwestii prawidłowości decyzji, zatem taka argumentacja nie może skutkować uwzględnieniem zażalenia. Za takie skutki nie może także zostać uznana obawa Spółki co do ewentualnej, potencjalnej konieczności zapłaty odszkodowań w przyszłości w związku z roszczeniami potencjalnych, przyszłych mieszkańców planowanej inwestycji. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.