II OZ 920/08
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2008-09-16
Skład orzekający: Teresa Kobylecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku współuczestnictwa formalnego skarżących w postępowaniu sądowoadministracyjnym, każdy ze skarżących powinien zostać wezwany do uiszczenia odrębnego wpisu sądowego, czy też powinni zostać wezwani do uiszczenia jednego wpisu sądowego?Ratio decidendi
W przypadku współuczestnictwa formalnego, gdzie każdy ze skarżących wnosi pismo podlegające opłacie, każdy z nich powinien zostać wezwany do uiszczenia opłaty oddzielnie, stosownie do swojego uprawnienia lub obowiązku. Natomiast w sytuacji współuczestnictwa materialnego, gdzie uprawnienia lub obowiązki są wspólne, skarżący są solidarnie zobowiązani do uiszczenia jednego wpisu, a wezwanie powinno zawierać odpowiednie pouczenie.Stan faktyczny
Skarżący K. i E. M. zostali wezwani przez Przewodniczącego Wydziału WSA w Warszawie do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 500 zł. W zażaleniu podnieśli, że powinni zostać wezwani do uiszczenia jednego wpisu sądowego, a nie każdego z nich osobno. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału WSA.Rozstrzygnięcie
Uchylono zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII WSA w Warszawie i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Kobylecka po rozpoznaniu w dniu 16 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. i E. M. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału VII Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 czerwca 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 1049/08 w sprawie ze skargi G. i M. J., K. i E. M., R. i N. A. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: uchylić zarządzenie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 czerwca 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 1049/08, wezwano skarżących K. i E. M. do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Wojewody M. z dnia [...] nr [...], w wysokości 500 zł, stosownie do § 2 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm., dalej "rozporządzenie").
W zażaleniu na to zarządzenie, wniesionym jednym pismem przez wszystkich skarżących tj.: G. i M. J., K. i E. M., R. i N. A., skarżący podnieśli, że stosownie do przepisu art. 214 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej "P.p.s.a."), Sąd powinien był wezwać wszystkich wnoszących skargę do uiszczenia jednego wpisu sądowego w kwocie 500 zł., a nie każdego z nich.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 220 § 1 P.p.s.a. Sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona należna opłata. W takim przypadku przewodniczący obowiązany jest wezwać wnoszącego pismo, aby uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 Ustawy P.p.s.a.).
W myśl art. 230 § 1 P.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismami wszczynającymi postępowanie przed sądem administracyjnym są skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania (art. 230 § 2 P.p.s.a.).
Jednocześnie w art. 233 P.p.s.a. zawarto delegację ustawową dla Rady Ministrów do określenia, w drodze rozporządzenia, wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu. W wykonaniu tej delegacji Rada Ministrów wydała powołane wyżej rozporządzenie z dnia 16 grudnia 2003 r. Zgodnie z § 2 ust. 3 pkt 1 tego rozporządzenia, wpis stały w sprawach skarg nieobjętych wpisem stosunkowym z zakresu budownictwa i architektury wynosi 500 zł.
Stosownie do art. 214 § 1 P.p.s.a., jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie. Wynikająca z art. 214 § 2 P.p.s.a. zasada, że wnoszone przez kilka osób pismo podlega jednej opłacie ma zastosowanie wyłącznie w przypadku współuczestnictwa materialnego, to jest wówczas, gdy dla kilku osób uprawnienia lub obowiązki związane z przedmiotem zaskarżenia są wspólne. Natomiast w przypadku współuczestnictwa formalnego każda z osób wnoszących pismo uiszcza opłatę oddzielnie, stosownie do swojego uprawnienia lub obowiązku (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze Lexis Nexis, Warszawa 2005, str. 601).
W sytuacji współuczestnictwa materialnego wezwanie do uiszczenia opłaty, kierowane na podstawie art. 220 § 1 P.p.s.a., należy wysłać do każdej z tych osób z pouczeniem, że uiszczenie opłaty przez którąkolwiek z nich zwalnia pozostałe z tego obowiązku. Jeżeli natomiast opłata została wniesiona przez kilka osób, wówczas powstanie obowiązek zwrotu nadpłaty, stosownie do art. 225 P.p.s.a. (zob. J. Kacprzak, Koszty postępowania..., s. 136-137).
W sprawie niniejszej Przewodniczący Wydziału prawidłowo uznał, że zachodzi współuczestnictwo formalne skarżących G. i M. J., R. i N. A., K. i E. M. i wezwał ich do uiszczenia wpisów odrębnymi zarządzeniami.
Jednak w sprawie zachodzi współuczestnictwo materialne K. M. i E. M., co oznacza, że są oni solidarnie zobowiązani do uiszczenia wpisu. Zaskarżonym zarządzeniem z dnia 27 czerwca 2008 r. skarżący K. i E. M. zostali wezwani do uiszczenia wpisu w kwocie 500 zł, jednak z zarządzenia nie wynika, że ich skarga podlega jednej, wspólnej opłacie tzn. że ich obowiązek jest solidarny. Nie zawiera także pouczenia, że uiszczenie wpisu przez jednego z nich zwalnia drugiego do wysokości uiszczonej kwoty.
Powoduje to konieczność uchylenia zaskarżonego zarządzenia. Przewodniczący Wydziału wydając ponownie zarządzenie wezwie K. M. i E. M. do uiszczenia wpisu w kwocie 500 zł solidarnie, zawierając w nim stosowne pouczenie.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 i art. 198 Ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło