II OZ 939/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Leszek Kamiński, po rozpoznaniu w dniu 7 października 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. E. sp. z o.o. w upadłości układowej z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 5 czerwca 2015 r., sygn. akt II SA/Wr 292/15 w przedmiocie wstrzymania wykonania postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 16 grudnia 2014 r. w sprawie ze skargi Z. E. sp. z o.o. w upadłości układowej z siedzibą w W. na postanowienie D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. w przedmiocie nałożenia kary z tytułu wykonania obiektu – budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną – niezgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 5 czerwca 2015 r., sygn. akt II SA/Wr 292/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił wniosek strony o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi A. Ł. – Z. E. sp. z o.o. w upadłości układowej, zw. dalej stroną lub skarżącą, na postanowienie D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W., zw. dalej WINB, z dnia 13 lutego 2015 r. w przedmiocie nałożenia kary z tytułu wykonania obiektu – budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną niezgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym. W zaskarżonym postanowieniu sąd pierwszej instancji wskazał, że strona złożyła do sądu pierwszej instancji skargę na postanowienie WINB z dnia 13 lutego 2015 r. utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta W., zw. dalej PINB, z dnia 16 grudnia 2014 r. w przedmiocie nałożenia kary w kwocie 15 000 zł. W skardze wniosła m.in. o wstrzymanie wykonania postanowienia PINB z dnia 16 grudnia 2014 r. wskazując na bardzo trudną sytuację finansową upadłej spółki, której jedyny majątek stanowi budynek wielomieszkaniowy znajdujący się przy ul. P. ... w W. Sąd pierwszej instancji rozpoznając wniosek uznał, że nie może on zostać uwzględniony. W ocenie sądu, strona nie wykazała możliwości wystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania postanowienia, a dokładniej nie uzasadniła, że wykonanie postanowienia PINB grozi niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ponadto sąd wskazał, że zawarte we wniosku wywody powinny zostać połączone z odwołaniem się do materiałów źródłowych oraz skonkretyzowanych okoliczności obrazujących sytuację faktyczną wnioskodawcy. Strona nie przedstawia natomiast żadnych danych obrazujących sytuację finansową upadłej spółki ani kalkulacji kosztów wykonania postanowienia, a tym samym nie wykazała, w jaki sposób jego wykonanie wpłynie na jej stabilność finansową i czy w tej konkretnej sytuacji będzie można mówić o znacznej szkodzie. Tym samym, zdaniem sądu pierwszej instancji, w realiach niniejszej sprawy strona nie wykazała możliwości wystąpienia przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej. Sąd podniósł również, że uzasadnienie wniosku nie stanowi wymogu formalnego, lecz jego materialno – prawną argumentację. Z tego też względu jego treść nie podlega badaniu pod względem formalnym i ewentualnemu wezwaniu do jego uzupełnienia. Zaskarżonemu postanowieniu spółka zarzuciła naruszenie: - art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. ‒ Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zw. dalej p.p.s.a., w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 166 p.p.s.a., poprzez ich błędne zastosowanie i uznanie, że strona nie wykazała przesłanek uzasadniających wstrzymanie postanowienia PINB z dnia 16 grudnia 2014 r. i poprzez brak odniesienia się w uzasadnieniu do okoliczności złej sytuacji majątkowej spółki, - art. 49 § 1 p.p.s.a., poprzez zaniechanie wezwania strony do uzupełnienia wniosku o wstrzymanie wykonania PINB. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji. Zatem zasadą jest wykonalność decyzji ostatecznej. Sąd jednak może, choć nie musi, stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. Przesłanką wstrzymania zaskarżonego aktu jest zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie chodzi przy tym o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu. Sąd administracyjny, wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie, powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć zarówno o wniosek skarżącego, jak i materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy i ocenić, czy występują wymienione przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Jednakże uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2004 r., sygn. akt FZ 474/04, z dnia 31 sierpnia 2004 r., sygn. akt FZ 267/04, z dnia 28 listopada 2012 r., sygn. akt I FSK 1263/12). Nie wystarcza przy tym jedynie złożenie wniosku, a nawet przytoczenie w jego uzasadnieniu okoliczności, które teoretycznie mogą pojawić się na etapie wykonywania orzeczenia, wniosek taki powinien zostać poparty stosownymi dokumentami źródłowymi pozwalającymi wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. W niniejszej sprawie wniesiono wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji w przedmiocie nałożenia na spółkę kary pieniężnej w wysokości 15 000 zł. W zaskarżonym postanowieniu sąd pierwszej instancji uznał, że skarżąca nie uprawdopodobniła wystąpienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w razie wykonania zaskarżonej decyzji. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, pomimo częściowo błędnego uzasadnienia orzeczenia, dokonana przez sąd pierwszej instancji ocena jest prawidłowa. Podkreślić należy, że egzekucja należności pieniężnych, co do zasady, nie stanowi skutku trudnego do odwrócenia, bowiem wyegzekwowane świadczenie podlega zwrotowi w razie uchylenia zaskarżonej decyzji. Ponadto, egzekucja obowiązku pieniężnego nawet przy istnieniu trudnej sytuacji materialnej strony, nie może zostać utożsamiona z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z tej też przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania decyzji nakładającej obowiązek zapłaty należności pieniężnej obowiązana jest wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie wniosku. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że użyte przez ustawodawcę pojęcia "znaczna szkoda" i "trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym, który powinien przedstawić wnioskodawca (por. postanowienie NSA z dnia 26 września 2013 r., II FSK 2540/13, postanowienie NSA z dnia 24 czerwca 2013 r., II FSK 1613/13, publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). W przedmiotowej sprawie nie przedstawiono materiału dowodowego, który można oceniać pod kątem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, poprzez wykonanie zaskarżonej decyzji. Za dokument taki nie można bowiem uznać znajdującego się w aktach sprawy postanowienia o ogłoszeniu upadłości z możliwością zawarcia układu, gdyż z samego faktu bycia w stanie upadłości układowej nie można wywieść, iż uiszczenie kary pieniężnej spowoduje bezpośrednie zaburzenie płynności finansowej. Brak jakiegokolwiek dokumentu świadczącego o kondycji finansowej spółki uniemożliwia dokonanie oceny wpływu obciążeń finansowych na jej rzeczywistą i najbardziej aktualną sytuację finansową. W związku z powyższym stwierdzić należy, że strona swoim zaniechaniem uniemożliwiła Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ocenę zasadności wniosku, tym samym wniosek nie zasługuje na uwzględnienie, a zatem na zasadzie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a., skarżącej należało odmówić wstrzymania wykonania. Jednak jeśli skarżąca dojdzie do przekonania, że okoliczności, których nie udokumentowała (zła kondycja finansowa spółki), są okolicznościami, które mogą doprowadzić do zmiany zaskarżonego postanowienia, to może je podnieść w ponownym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Odnośnie zarzutu skarżącej dotyczącego naruszenia art. 49 § 1 p.p.s.a. wskazać należy, że brak uzasadnienia wniosku nie jest brakiem formalnym, podlegającym uzupełnieniu w oparciu o art. 49 § 1 p.p.s.a. Sąd nie wzywa strony do uzupełnienia wniosku w tym zakresie. Uzasadnienie takie nie jest bowiem elementem obligatoryjnym, wpływającym na ważność wniosku i warunkującym jego dopuszczalność. Wbrew twierdzeniom strony, sąd pierwszej instancji nie był więc zobligowany do wzywa, do uzupełnienia wniosku w oparciu o art. 49 § 1 p.p.s.a. Z przytoczonych powyżej powodów, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie, mając na uwadze art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a. ----------------------- 1